Ở tuổi 23, người đàn ông này đã được giao trọng trách Bí thư Thành ủy Hà Nội và góp phần đưa ra quyết định mang tính bước ngoặt trong Cách mạng Tháng Tám 1945.

Đại tướng Nguyễn Quyết (tên thật là Nguyễn Tiến Văn), quê quán Hưng Yên. Sinh ra trong gia đình giàu truyền thống yêu nước tại Hưng Yên, ông sớm tham gia hoạt động cách mạng. Từ năm 15 tuổi, ông lên Hà Nội làm việc tại báo Đuốc Tuệ, qua đó tiếp xúc với nhiều tầng lớp nhân dân và dần giác ngộ lý tưởng cách mạng. Năm 18 tuổi, ông được kết nạp vào Đảng Cộng sản Đông Dương, tích cực hoạt động trong phong trào quần chúng.

Trải qua nhiều thử thách, ông được Trung ương tin tưởng giao giữ chức Bí thư Thành ủy Hà Nội khi mới 23 tuổi.

2 (1)
Gặp gỡ thân mật các cán bộ, đội viên tự vệ chiến đấu đã tham gia Khởi nghĩa Tháng Tám ở Hà Nội (đồng chí Nguyễn Quyết - hàng trước, thứ 3 từ trái sang). Ảnh tư liệu

Đêm 17/8/1945, dưới sự chủ trì của đồng chí Nguyễn Quyết, Thành ủy Hà Nội đã họp và đưa ra quyết định lịch sử: Phát động khởi nghĩa giành chính quyền vào ngày 19/8 bằng lực lượng tại chỗ. Nhờ nắm bắt đúng thời cơ, đánh giá chính xác tương quan lực lượng và tình hình thực tế, cuộc khởi nghĩa đã diễn ra nhanh chóng, giành thắng lợi trọn vẹn.

Quyết định này không phải là hành động bộc phát mà là kết quả của quá trình chuẩn bị lâu dài, bám sát diễn biến địch – ta. Lãnh đạo Thành ủy nhận định đây là “thời cơ ngàn năm có một”, nếu bỏ lỡ, khi lực lượng Đồng minh kéo vào, cục diện có thể thay đổi bất lợi và cơ hội giành chính quyền sẽ không còn rõ ràng.

kht8
Lực lượng vũ trang và nhân dân Thủ đô Hà Nội đánh chiếm Bắc Bộ Phủ ngày 19-8-1945. Ảnh: Tư liệu 

Trong hơn 60 năm hoạt động cách mạng, đồng chí Nguyễn Quyết tiếp tục được Đảng và Nhà nước giao nhiều trọng trách quan trọng như Bí thư Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch Hội đồng Nhà nước, Chủ nhiệm Tổng cục Chính trị Quân đội nhân dân Việt Nam, để lại dấu ấn sâu đậm trong lịch sử.

Ông được đánh giá là vị tướng tài năng, mưu lược, giỏi về quân sự, vững vàng, sắc sảo, nhạy bén về chính trị. Đồng thời là người cán bộ đức độ, luôn hết lòng vì dân, vì nước, rất mực yêu thương đồng chí, đồng đội và luôn nêu gương sáng của một vị tướng quân đội.

Với những thành tích, cống hiến đặc biệt xuất sắc, đồng chí Nguyễn Quyết đã được Đảng, Nhà nước tặng thưởng nhiều phần thưởng cao quý: Huân chương Sao vàng; Huân chương Hồ Chí Minh; Huân chương Quân công hạng nhất, hạng ba; Huân chương Chiến công hạng nhất; Huân chương Chiến thắng hạng nhất; hai Huân chương Kháng chiến chống Pháp, chống Mỹ hạng nhất; Huân chương Quân kỳ Quyết thắng.