Thủ tướng Lê Minh Hưng yêu cầu Bộ Giáo dục và Đào tạo khẩn trương giải quyết tình trạng thiếu sách giáo khoa, làm rõ trách nhiệm của các tổ chức, đơn vị và cá nhân liên quan, xử lý nghiêm theo quy định và báo cáo kết quả trước ngày 10/10.

Tại cuộc họp ngày 21/9 về cung ứng sách giáo khoa, rà soát chương trình, sách giáo khoa phổ thông và chuẩn bị phục vụ Đoàn giám sát chuyên đề thực hiện Nghị quyết 71 của Bộ Chính trị, Thủ tướng Lê Minh Hưng yêu cầu sớm chấm dứt tình trạng học sinh đến trường nhưng chưa có đủ sách giáo khoa.

Theo Thủ tướng, năm học 2026-2027 là năm đầu tiên triển khai một bộ sách giáo khoa thống nhất trên phạm vi cả nước. Dù việc bảo đảm đủ sách đã được Bộ Chính trị, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước và Thủ tướng chỉ đạo quyết liệt, khi năm học mới bắt đầu vẫn còn nhiều học sinh, cơ sở giáo dục chưa được cung ứng đầy đủ.

Đến thời điểm hiện tại, cả nước vẫn thiếu hơn 776.000 bản sách giáo khoa.

Yêu cầu giải quyết dứt điểm thiếu sách trước 25/9

Thủ tướng cho rằng những bất cập trong cung ứng sách giáo khoa xuất hiện ở nhiều khâu, từ tổng hợp nhu cầu, dự báo, đặt hàng đến xuất bản, dự trữ, điều phối và phân phối.

Bên cạnh đó, công tác chỉ đạo, điều hành của Bộ Giáo dục và Đào tạo được đánh giá là chưa đủ quyết liệt, chưa kịp thời và chưa đạt hiệu quả như yêu cầu. Cách thức triển khai cũng chưa có sự đổi mới thực sự sâu sắc trước tình hình mới.

Thủ tướng yêu cầu Bộ Giáo dục và toàn ngành nghiêm túc nhìn nhận nguyên nhân, rút kinh nghiệm và lập tức triển khai các giải pháp cấp bách để nhanh chóng cung ứng đủ sách giáo khoa cho học sinh. Tình trạng này cũng không được phép lặp lại trong những năm học tiếp theo.

21-1789999346-thu-tuong-yeu-cau-xu-ly-nghiem-vu-thieu-sach-giao-khoa-bao-cao-truoc-1010
Thủ tướng Lê Minh Hưng phát biểu tại cuộc họp (Ảnh: Đoàn Bắc).

Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo được giao trực tiếp chỉ đạo và chịu trách nhiệm trước Chính phủ, Thủ tướng về việc áp dụng các biện pháp quyết liệt hơn nhằm xử lý dứt điểm tình trạng thiếu sách. Mục tiêu được đặt ra là hoàn thành việc này trước ngày 25/9.

Trong trường hợp cần thiết, Bộ trưởng có thể quyết định mời thêm các nhà xuất bản và cơ sở in ấn tham gia để đáp ứng nhu cầu khẩn cấp, thay vì chỉ phụ thuộc vào Nhà xuất bản Giáo dục.

Thủ tướng cũng yêu cầu thời gian tới phải đa dạng hóa các đầu mối in ấn, phát hành, tạo điều kiện để các nhà xuất bản khác có đủ năng lực tham gia.

Cùng với đó, Bộ Giáo dục và Đào tạo phải phối hợp với từng địa phương, rà soát và xác nhận đến từng cơ sở giáo dục, từng trường học nhằm bảo đảm mỗi học sinh đều được cung ứng đầy đủ sách giáo khoa.

Thủ tướng đặc biệt lưu ý không để tái diễn tình trạng học sinh đi học nhưng không có sách, nhất là tại những địa phương đang thiếu nhiều như Lâm Đồng, Đồng Nai, Ninh Bình, Phú Thọ, Khánh Hòa, Cần Thơ và Đắk Lắk.

Đáng chú ý, Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo được yêu cầu chỉ đạo kiểm điểm nghiêm túc, làm rõ trách nhiệm của các tổ chức, đơn vị và cá nhân liên quan đến việc cung ứng không đầy đủ sách giáo khoa đầu năm học 2026-2027. Những trường hợp có trách nhiệm sẽ bị xử lý nghiêm theo quy định.

Kết quả kiểm điểm, làm rõ trách nhiệm và xử lý phải được báo cáo Thủ tướng trước ngày 10/10.

Hướng tới miễn phí sách giáo khoa từ năm học 2029-2030

Tại cuộc họp, Thủ tướng cũng yêu cầu Bộ Giáo dục và Đào tạo rà soát kỹ chương trình giáo dục phổ thông, tránh để chương trình và sách giáo khoa chứa quá nhiều kiến thức chuyên sâu, gây áp lực cho cả việc dạy và học. Việc này nhằm góp phần giảm áp lực thi cử và tuyển sinh.

Một nội dung được nhấn mạnh là đổi mới mạnh mẽ sách giáo khoa, trong đó có vấn đề bản quyền. Theo định hướng được nêu tại cuộc họp, bản quyền sách giáo khoa thuộc về Nhà nước.

Thủ tướng đặt mục tiêu miễn phí sách giáo khoa cho toàn bộ học sinh trên cả nước từ năm học 2029-2030, hoặc sớm hơn nếu điều kiện cho phép. Bộ Giáo dục và Đào tạo được yêu cầu đánh giá nhu cầu, đồng thời tính toán và bố trí ngân sách Nhà nước hằng năm để thực hiện mục tiêu này đồng bộ với việc đổi mới sách giáo khoa.

Cùng với đó, cần tăng cường kiểm soát chi phí sách giáo khoa bởi đây là mặt hàng thiết yếu và cần sự điều tiết, quản lý của Nhà nước. Khi Nhà nước giữ bản quyền và thực hiện miễn phí sách giáo khoa, các khâu trung gian cũng cần được cắt giảm để giảm chi phí cho ngân sách.

Thủ tướng đồng thời yêu cầu tiếp tục đổi mới công tác thi cử theo hướng bảo đảm công bằng và đánh giá thực chất chất lượng người học. Nếu cần điều chỉnh, các chính sách phải được đánh giá tác động kỹ lưỡng và triển khai theo lộ trình để xã hội và người học có thời gian chuẩn bị.

Ngoài vấn đề sách giáo khoa, Thủ tướng yêu cầu triển khai các giải pháp bảo đảm chất lượng, an toàn bữa ăn học đường, không để phát sinh tiêu cực.

Các trường phổ thông nội trú liên cấp tại các xã đất liền cũng phải được vận hành hiệu quả, bảo đảm chất lượng tương xứng với nguồn lực Nhà nước đã đầu tư. Bộ Giáo dục và Đào tạo được yêu cầu đẩy nhanh tiến độ xây dựng 121 trường còn lại, bảo đảm hoàn thành trước ngày 30/8/2027.

Thủ tướng cũng lưu ý Bộ Giáo dục và Đào tạo tăng cường công tác phản ứng chính sách, truyền thông và giải thích chính sách, đồng thời kịp thời điều chuyển, bố trí hoặc thay thế những cán bộ thực hiện nhiệm vụ chưa tốt.

Bên cạnh đó, Bộ Giáo dục và Đào tạo được giao chuẩn bị kỹ nội dung báo cáo cùng các tài liệu liên quan phục vụ Đoàn giám sát chuyên đề thực hiện Nghị quyết 71 của Bộ Chính trị, trong đó phải nêu rõ những hạn chế, bất cập, khó khăn và các đề xuất, kiến nghị cụ thể.

Biên Thùy (SHTT)