Đây là mô hình “thành phố trong thành phố” đầu tiên của Việt Nam.
TP Thủ Đức là mô hình "thành phố trong thành phố" đầu tiên của Việt Nam. Ảnh: BM

Đó là TP Thủ Đức, thuộc TP HCM.

Ngày 12/6 vừa qua, với 461/465 đại biểu Quốc hội tham gia biểu quyết tán thành, Quốc hội đã thông qua Nghị quyết về sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh năm 2025. Việt Nam chính thức còn 34 tỉnh, thành phố. Nghị quyết này có hiệu lực thi hành ngay sau khi được Quốc hội thông qua. Theo đó, TP HCM sáp nhập với tỉnh Bình Dương và tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu. Sau sáp nhập, TP HCM rộng hơn 6.700 km², với dân số gần 14 triệu người.

Trước đó, vào chiều 9/6, Ban Chỉ đạo thực hiện sắp xếp, tổ chức lại đơn vị hành chính các cấp và xây dựng mô hình chính quyền địa phương 2 cấp tại TP HCM tổ chức phiên họp. Bí thư Thành ủy TP HCM Nguyễn Văn Nên, Trưởng Ban Chỉ đạo, chủ trì phiên họp.

Từ ngày 12/6 đến đến 30/6, TP HCM sẽ vận hành thử nghiệm mô hình chính quyền địa phương 2 cấp trên địa bàn thành phố.

Theo phiên họp này, từ ngày 12/6 – 30/6, với việc vận hành thử mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, TP HCM sẽ kết thúc hoạt động của TP Thủ Đức và 16 quận, 5 huyện trên địa bàn. Đồng thời, TP HCM sẽ sắp xếp lại 273 phường/ xã/ thị trấn còn 102 phường/ xã (bao gồm 78 phường và 24 xã).

Bên cạnh việc ban hành các quyết định kết thúc hoạt động của Đảng bộ TP Thủ Đức, các quận/ huyện, Đảng bộ xã/ phường/ thị trấn cũ, TP HCM cũng sẽ thành lập các Đảng bộ phường/ xã mới sau khi sắp xếp; đồng thời tiến hành chỉ định Ban Chấp hành, Ban Thường vụ, Bí thư, Phó Bí thư, Ủy viên Ủy ban Kiểm tra, Chủ nhiệm và Phó Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Đảng ủy xã, phường nhiệm kỳ 2025 - 2030.

Theo kế hoạch, việc vận hành thử mô hình chính quyền cấp xã ở tất cả 102 phường, xã mới ở TP HCM dự kiến bao gồm 2 giai đoạn. Cụ thể, giai đoạn 1 là trước ngày 13/6 vận hành các dịch vụ liên quan các thủ tục hành chính công phục vụ người dân. Giai đoạn 2 là sau ngày 15/6, vận hành các dịch vụ, nhóm việc liên quan đến sở, ban, ngành TP HCM và địa phương, người dân. Từ ngày 26 – 30/6, TP HCM sẽ họp rút kinh nghiệm và triển khai đồng bộ. Trụ sở cơ quan đặt Trung tâm Hành chính công của 102/ 102 phường/ xã chính là nơi vận hành thử nghiệm.

Nghị quyết của Quốc hội về sáp nhập tỉnh, thành năm 2025 cũng nêu rõ, các cơ quan khẩn trương thực hiện các công tác chuẩn bị cần thiết, bảo đảm để chính quyền địa phương ở các tỉnh, TP mới thành lập chính thức hoạt động từ ngày 1/7. Ngoài ra, Chính quyền địa phương ở các tỉnh, TP trước sắp xếp tiếp tục hoạt động cho đến khi chính quyền địa phương ở tỉnh, TP hình thành sau sắp xếp chính thức hoạt động.

TP Thủ Đức có nhiều dấu ấn

TP Thủ Đức nhanh chóng ghi nhiều dấu ấn về hạ tầng, thu hút dòng vốn FDI... chỉ sau hơn 4 năm thành lập. Ảnh: QD

Nằm ở cửa ngõ phía Đông TP HCM, TP Thủ Đức là trung tâm kết nối trực tiếp với các tỉnh trong vùng kinh tế trọng điểm phía Nam như Đồng Nai, Bình Dương và Bà Rịa – Vũng Tàu. Với diện tích hơn 211 km2, thành phố này chiếm gần 1/10 diện tích của toàn TP HCM.

TP Thủ Đức được thành lập vào ngày 01/01/2021 trên cơ sở sáp nhập 3 quận cũ (2, 9 và Thủ Đức). Đây là mô hình "thành phố trong thành phố" đầu tiên của Việt Nam.

Mặc dù chỉ mới thành lập được vài năm nhưng TP Thủ Đức đã có nhiều dấu ấn quan trọng về phát triển kinh tế, đô thị… đồng thời góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh của TP HCM. Sau 4 năm, thu ngân sách của TP Thủ Đức đạt hơn 60.000 tỷ đồng.

TP Thủ Đức hiện có dân số gần 1,2 triệu người, mật độ dân cư cao, cùng với cơ cấu dân số trẻ và tầng lớp trung lưu phát triển nhanh, giúp tạo động lực lớn cho các lĩnh vực giáo dục, y tế, dịch vụ tài chính và bất động sản.

Thủ Đức được coi là tâm điểm đầu tư hạ tầng giao thông với loạt dự án trọng điểm ở TP HCM, để hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng mới và thu hút dòng vốn FDI. Ngoài tuyến Metro số 1 đã đi vào hoạt động, việc triển khai 9 tuyến đường sắt đô thị và liên vùng nhằm kết nối Thủ Đức với phần còn lại của TP HCM và sân bay quốc tế Long Thành, dự kiến sẽ giúp đáp ứng 50 - 60% nhu cầu đi lại của người dân.