Đời sống
12/10/2025 22:28Bác sĩ ung bướu cảnh báo: 3 món rau “quen thuộc” nhiều người ăn hằng ngày, tưởng bổ nhưng lại âm thầm gây ung thư
Đáng sợ hơn, có những món ăn mà ta vẫn tin là “lành mạnh, tự nhiên, không hại gì” , lại chính là “hung thủ giấu mặt” trên bàn cơm mỗi ngày.
1. Rau xanh hâm đi hâm lại
“Rau để tủ lạnh qua đêm hâm lại ăn được chứ bác sĩ?”, đó là thói quen phổ biến của nhiều gia đình. Nấu một nồi rau to, ăn không hết để sáng mai hâm lại, vừa tiện vừa đỡ lãng phí. Nhưng trong mắt bác sĩ ung bướu, hành động này lại là một quả bom hẹn giờ cho sức khỏe .
Rau xanh như rau muống, rau cải, xà lách… chứa nhiều nitrat, chất vốn không độc, nhưng khi để lâu, vi khuẩn sẽ chuyển hóa thành nitrit , và khi hâm nóng hoặc bảo quản lâu, nitrit sẽ kết hợp với các amin trong cơ thể tạo ra nitrosamine, một chất đã được Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) liệt kê là chất gây ung thư nhóm 1 .
Các nghiên cứu cho thấy nitrosamine có thể gây ung thư dạ dày, thực quản và gan , đặc biệt ở rau đã hâm lại nhiều lần hoặc bảo quản sai cách, lượng nitrit có thể cao gấp hàng chục lần so với rau tươi.
Lời khuyên của bác sĩ: Rau nên nấu đến đâu ăn hết đến đó , không để qua đêm. Món nguội, salad nên ăn trong ngày, không cất tủ lạnh rồi mang ra dùng lại. Nếu bắt buộc phải bảo quản, cần đậy kín và dùng trong vòng 12 tiếng.
2. Món “có mùi khét thơm”
Nhiều người thích món “có mùi cháy cạnh”, “xém xém mới ngon”. Nhưng cái gọi là “mùi nồi khói, mùi chảo khét” mà bạn yêu thích lại chính là mùi của benzopyrene , một trong những chất gây ung thư mạnh nhất trong khói dầu .
Khi dầu ăn được đun quá 200 độ C, nó tạo ra đa vòng thơm hydrocarbon (PAHs) , loại hóa chất có thể gây ung thư phổi, thanh quản, vú, thậm chí ảnh hưởng đến gan . Khi thức ăn bị cháy xém, những hợp chất độc hại này bám chặt vào bề mặt món ăn.
Thống kê y học cho thấy, phụ nữ thường xuyên tiếp xúc với khói dầu bếp có nguy cơ mắc ung thư phổi cao gấp đôi người bình thường ngay cả khi họ không hút thuốc.
Lời khuyên của bác sĩ: Giảm các món chiên, xào lửa to. Giữ nhiệt dầu dưới 180 độ C, ưu tiên hấp, luộc, kho, nấu canh . Luôn mở máy hút mùi hoặc cửa sổ khi nấu nướng để tránh hít phải khói độc.
3. Dưa muối
“Bữa sáng không có dưa muối là thấy nhạt miệng”, nhiều người lớn tuổi vẫn quen nói vậy. Nhưng chính món ăn “gắn bó từ thuở nhỏ” này lại là thứ mà các bác sĩ ung bướu sợ nhất khi nghe bệnh nhân nói ‘ngày nào cũng ăn’ .
Trong quá trình lên men, vi khuẩn phân hủy nitrat trong rau thành nitrit. Giai đoạn đầu lên men – tức là dưa còn chua nhẹ, chưa vàng – là lúc hàm lượng nitrit cao nhất. Khi vào cơ thể, nitrit gặp protein và acid trong dạ dày sẽ tạo ra nitrosamine , dẫn tới nguy cơ ung thư dạ dày, thực quản và gan .
Bài đọc nhiều
