Thay vì đợi đến khi cơn say ập đến mới tìm cách “giải rượu”, các chuyên gia cho rằng việc chuẩn bị trước khi uống mới là yếu tố quyết định giúp giảm tác hại của cồn đối với cơ thể. Trọng tâm của quá trình này nằm ở dạ dày – nơi kiểm soát tốc độ rượu đi vào máu.

Theo bác sĩ Nguyễn Huy Hoàng, chuyên khoa Nội, thành viên Hội Y học dưới nước và Oxy cao áp Việt Nam, một bữa ăn đầy đủ trước khi uống rượu có thể đóng vai trò như lớp đệm bảo vệ. Khi dạ dày có thức ăn, rượu không tiếp xúc trực tiếp với niêm mạc và sẽ được chuyển xuống ruột non từng phần nhỏ, từ đó làm chậm quá trình hấp thu vào máu.

Những thực phẩm giàu chất béo như dầu, bơ, phô mai hay thịt mỡ có khả năng kéo dài thời gian làm rỗng dạ dày. Protein từ thịt, cá, trứng hoặc sữa cũng giúp thức ăn lưu lại lâu hơn, khiến nồng độ cồn trong máu tăng chậm và tránh đạt đỉnh quá nhanh. Trong khi đó, carbohydrate phức hợp như bánh mì, ngũ cốc nguyên cám hay khoai có cấu trúc giúp “giữ” bớt rượu, làm giảm tốc độ hấp thu. Các kinh nghiệm dân gian như ăn bánh mì, uống sữa trước khi nhậu vì thế không phải không có cơ sở, dù chúng không thể khiến cơ thể miễn nhiễm với rượu.

19-1771463524-lam-the-nao-de-giam-say-va-han-che-ton-thuong-do-ruou.webp
Không có thuốc giải rượu tức thì, nhưng ăn uống đúng cách trước khi nâng ly có thể giúp cơ thể “chịu trận” tốt hơn. Ảnh: Pexels.

Một ly sữa trước bữa tiệc cũng có thể giúp làm dịu dạ dày, nhờ chứa cả chất béo và protein. Khi vào môi trường acid, sữa tạo thành dạng keo sánh, góp phần giảm kích ứng niêm mạc – đặc biệt hữu ích với những người có dạ dày nhạy cảm.

Bên cạnh việc ăn trước, cách uống cũng ảnh hưởng lớn đến mức độ say. Trung bình, cơ thể cần khoảng một giờ để chuyển hóa một đơn vị cồn. Nếu uống dồn dập trong thời gian ngắn, gan sẽ không kịp xử lý, khiến ethanol và acetaldehyde tích tụ nhanh, làm cơn say đến sớm và nặng hơn. Uống chậm, nhấp từng ngụm nhỏ, xen kẽ ăn uống và nghỉ giữa các ly giúp gan có thêm thời gian chuyển hóa, từ đó giảm áp lực cho cơ thể.

Nước lọc cũng là yếu tố không nên bỏ qua. Việc uống xen kẽ nước giúp pha loãng rượu trong dạ dày và bù lại lượng nước mất đi do tác dụng lợi tiểu của cồn, nhờ đó hạn chế phần nào cảm giác đau đầu, khát và mệt mỏi sau cuộc nhậu.

Ngược lại, thói quen pha rượu với nước ngọt có ga hoặc nước tăng lực tiềm ẩn nhiều rủi ro. Đồ uống có ga làm tăng tốc độ hấp thu cồn, còn caffeine có thể tạo cảm giác tỉnh táo giả tạo. Khi đó, não vẫn bị ảnh hưởng bởi rượu nhưng người uống dễ đánh giá sai tình trạng của mình, dẫn đến những quyết định thiếu an toàn.

Chủ động chuẩn bị trước và kiểm soát cách uống chính là chìa khóa để hạn chế cơn say cũng như giảm bớt gánh nặng cho gan mỗi khi nâng ly.