Đời sống
12/09/2026 16:40Loại củ màu đỏ được bác sĩ tim mạch đánh giá cao, người tiểu đường nên biết
Trong chế độ ăn hướng đến sức khỏe tim mạch, rau củ và trái cây luôn được xem là những nhóm thực phẩm quan trọng. Tổ chức Tim mạch Anh khuyến nghị mỗi người nên tiêu thụ ít nhất 5 khẩu phần rau củ và trái cây mỗi ngày, trong đó một khẩu phần rau hoặc trái cây tươi tương đương khoảng 80g.
Trong số các loại rau củ quen thuộc, củ dền đang nhận được sự quan tâm nhờ chứa nhiều nitrat tự nhiên. Bác sĩ tim mạch Francesco Lo Monaco đánh giá loại củ này có nhiều đặc tính có lợi đối với hệ tim mạch.
Nitrat trong củ dền có thể hỗ trợ mạch máu
Củ dền là nguồn cung cấp nitrat vô cơ. Khi vào cơ thể, nitrat có thể tham gia quá trình hình thành oxit nitric, một hợp chất có khả năng giúp mạch máu giãn ra. Nhờ đó, quá trình lưu thông máu và điều hòa huyết áp có thể được hỗ trợ.
Một số nghiên cứu cho thấy nước ép củ dền giàu nitrat có khả năng làm giảm huyết áp ở một số nhóm người. Tuy nhiên, hiệu quả không giống nhau ở tất cả mọi người mà còn phụ thuộc vào liều lượng sử dụng, tình trạng sức khỏe và thời gian dùng.
Không chỉ củ dền, nitrat tự nhiên còn được tìm thấy trong một số loại rau lá xanh như cải xoăn, rau bina và cần tây.
Một số bằng chứng cũng cho thấy thực phẩm giàu nitrat có thể tác động đến chức năng của lớp nội mô nằm bên trong mạch máu. Đây là bộ phận có vai trò quan trọng trong việc duy trì khả năng co giãn của động mạch và điều hòa dòng máu.
Ở người lớn tuổi, các nghiên cứu ghi nhận nước ép củ dền có thể cải thiện một số chỉ số liên quan đến chức năng mạch máu.
Ngoài nitrat, củ dền còn chứa betalain và nhiều hợp chất chống oxy hóa. Những chất này đang được nghiên cứu về khả năng hạn chế stress oxy hóa và phản ứng viêm, hai yếu tố có liên quan đến sự phát triển của bệnh tim mạch.
Người tiểu đường ăn củ dền có thay đổi chỉ số?
Một nghiên cứu được công bố năm 2021 đã đánh giá tác động của củ dền sống đối với 44 người mắc tiểu đường type 2, với độ tuổi trung bình khoảng 57.
Những người tham gia sử dụng 100g củ dền sống mỗi ngày trong 8 tuần. Kết quả cho thấy một số chỉ số chuyển hóa có sự cải thiện.
Cụ thể, đường huyết lúc đói trung bình giảm khoảng 13,5mg/dl. HbA1c, chỉ số phản ánh mức đường huyết trung bình trong thời gian dài, giảm khoảng 0,34%.
Một số chỉ số khác như homocysteine, men gan và khả năng chống oxy hóa của cơ thể cũng ghi nhận sự thay đổi. Chức năng nhận thức của những người tham gia cũng được cải thiện sau thời gian nghiên cứu.
Tuy nhiên, những kết quả này cần được nhìn nhận thận trọng bởi nghiên cứu vẫn có một số hạn chế. Số lượng người tham gia tương đối ít, nghiên cứu không có nhóm đối chứng và thời gian theo dõi chỉ kéo dài 8 tuần.
Đáng chú ý, những người tham gia vẫn sử dụng các thuốc điều trị tiểu đường như metformin hoặc glibenclamide trong quá trình nghiên cứu. Vì vậy, không thể khẳng định toàn bộ những thay đổi về chỉ số sức khỏe là do việc ăn củ dền.
Củ dền không thay thế thuốc điều trị
Dù có nhiều tiềm năng đối với sức khỏe tim mạch và một số chỉ số chuyển hóa, củ dền không được xem là phương pháp thay thế thuốc điều trị.
Bác sĩ Francesco Lo Monaco lưu ý củ dền không thể thay thế các thuốc được bác sĩ chỉ định đối với người mắc tăng huyết áp, tiểu đường hoặc bệnh tim mạch.
Thay vì chỉ tập trung vào một loại thực phẩm, các chuyên gia khuyến cáo nên xây dựng chế độ ăn cân bằng, đa dạng nhiều loại rau, trái cây và thực phẩm giàu chất xơ. Đây mới là nền tảng quan trọng trong việc duy trì một chế độ dinh dưỡng có lợi cho sức khỏe.
Bài đọc nhiều
