Không ít mẹ sau sinh vẫn thích trà sữa, cà phê hay matcha. Thay vì kiêng tuyệt đối, điều quan trọng là kiểm soát lượng caffeine và thời điểm sử dụng để giảm ảnh hưởng đến trẻ bú mẹ.

Không uống cà phê nhưng mẹ đang cho con bú vẫn có thể nạp quá nhiều caffeine. Chỉ một ly trà sữa, thêm một cốc matcha và vài miếng socola đen đã đủ đưa tổng lượng caffeine trong ngày tiến sát ngưỡng khuyến nghị, dù chưa uống một giọt cà phê. Đây là "bẫy" mà nhiều người dễ bỏ qua khi lựa chọn đồ uống hằng ngày.

Không chỉ cà phê, nhiều đồ uống quen thuộc cũng chứa caffeine

Theo các khuyến nghị y tế hiện nay, phụ nữ đang cho con bú nên giới hạn lượng caffeine dưới 200 mg mỗi ngày. Mức này tương đương khoảng 1-2 tách cà phê cỡ vừa hoặc một ly trà sữa cỡ vừa và được xem là ngưỡng thận trọng nhằm hạn chế nguy cơ ảnh hưởng đến giấc ngủ của trẻ.

Tuy nhiên, caffeine không chỉ có trong cà phê. Chất này còn xuất hiện trong các loại đồ uống làm từ lá trà hoặc ca cao, nước tăng lực, thực phẩm bổ sung và một số thuốc không kê đơn. Hàm lượng caffeine cũng thay đổi tùy nguyên liệu, thời gian ngâm ủ, độ đậm đặc và dung tích mỗi ly.

"Bẫy" caffeine ẩn nhiều mẹ sau sinh dễ bỏ qua

Để kiểm soát lượng caffeine nạp vào cơ thể, mẹ cần lưu ý những nguồn "caffeine ẩn" trong thực đơn hằng ngày.

Với trà sữa, lượng caffeine chủ yếu đến từ phần cốt trà đen hoặc trà ô long chứ không nằm ở sữa hay trân châu. Trong khi đó, các đồ uống từ matcha cũng chứa lượng caffeine đáng kể vì người dùng hấp thụ toàn bộ bột lá trà nghiền mịn thay vì chỉ uống phần nước hãm như trà thông thường.

Theo ước tính của Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Mỹ (FDA) và Dịch vụ Y tế Quốc gia Anh (NHS), một ly trà sữa có thể chứa khoảng 130 mg caffeine, một cốc matcha latte khoảng 50 mg, còn một phần nhỏ socola đen cung cấp khoảng 20 mg. Như vậy, chỉ với những thực phẩm này, tổng lượng caffeine trong ngày đã chạm mốc 200 mg mà nhiều người không hề nhận ra.

1 tuần nên uống bao nhiều trà sữa? Bí quyết uống vừa đẹp da, không lo tăng cân - King Coffee

Caffeine đi vào sữa mẹ như thế nào?

Sau khi mẹ sử dụng đồ uống chứa caffeine, chất này sẽ hấp thu vào máu rồi đi vào sữa mẹ. Khoảng hai giờ sau, nồng độ caffeine trong sữa thường đạt mức cao nhất.

Các nghiên cứu hiện nay chưa ghi nhận tác động rõ rệt của lượng caffeine ở mức khuyến nghị đối với nhịp tim trong 24 giờ, thời gian ngủ hay tình trạng thức giấc ban đêm ở trẻ bú mẹ. Tuy nhiên, điều cần lưu ý là khả năng đào thải caffeine của trẻ sơ sinh còn rất hạn chế.

Ở người trưởng thành, thời gian bán thải caffeine dao động khoảng 3-7 giờ. Trong khi đó, ở trẻ sơ sinh, quá trình này có thể kéo dài gần 100 giờ do hệ enzyme chuyển hóa chưa hoàn thiện. Vì vậy, trẻ sinh non và trẻ sơ sinh có nguy cơ tích lũy caffeine cao hơn nếu mẹ sử dụng nhiều lần trong ngày.

Ngoài ra, việc lạm dụng caffeine trong thời gian cho con bú cũng có thể liên quan đến nguy cơ ảnh hưởng cân nặng của trẻ, bao gồm tăng nguy cơ béo phì trong tương lai. Tin vui là khi trẻ bước sang giai đoạn 3-5 tháng tuổi, khả năng chuyển hóa và đào thải caffeine sẽ cải thiện rõ rệt so với thời kỳ sơ sinh.

Có nên uống trà sữa hoặc cà phê ngay sau cữ bú?

Uống đồ chứa caffeine ngay sau khi cho con bú hoặc sau khi hút sữa có thể giúp nồng độ caffeine thấp hơn ở cữ bú tiếp theo nếu khoảng cách giữa hai cữ đủ dài. Tuy nhiên, đây không phải "khoảng thời gian an toàn" tuyệt đối vì trẻ có thể bú nhiều lần liên tiếp và caffeine cũng không biến mất chỉ sau một thời gian ngắn.

Theo khuyến nghị, mẹ có thể ưu tiên sử dụng đồ uống chứa caffeine sau cữ bú và vào buổi sáng nếu thuận tiện. Điều quan trọng hơn là kiểm soát tổng lượng caffeine trong cả ngày, thay vì cố trì hoãn cữ bú để căn thời điểm uống.

Các hướng dẫn hiện nay cũng không khuyến khích mẹ mặc định phải chờ 3-4 giờ sau khi uống cà phê hoặc trà sữa mới cho con bú nếu tổng lượng caffeine tiêu thụ vẫn nằm trong giới hạn khuyến nghị.

Có cần vắt bỏ sữa sau khi uống trà sữa?

Trong trường hợp chỉ sử dụng lượng caffeine ở mức vừa phải, mẹ không cần vắt bỏ sữa sau khi uống cà phê, trà sữa hay các đồ uống chứa caffeine.

Khi nồng độ caffeine trong máu giảm, lượng chất này trong sữa mẹ cũng giảm theo. Việc vắt rồi bỏ sữa không giúp cơ thể đào thải caffeine nhanh hơn, vì vậy cũng không cần mặc định bỏ cữ bú nếu mẹ vẫn kiểm soát tốt lượng caffeine hằng ngày.

4 nguyên tắc giúp mẹ yên tâm hơn khi sử dụng đồ uống chứa caffeine

Để vừa thưởng thức đồ uống yêu thích vừa hạn chế lượng caffeine trẻ nhận qua sữa mẹ, các chuyên gia khuyến nghị mẹ nên lưu ý một số nguyên tắc sau:

Cộng dồn tất cả nguồn caffeine trong ngày. Không chỉ cà phê mà cả trà sữa, matcha, trà xanh, nước tăng lực, socola hay các sản phẩm có chứa caffeine đều cần được tính vào tổng lượng tiêu thụ. Với đồ uống pha chế, mẹ nên ưu tiên cỡ nhỏ hoặc yêu cầu giảm lượng cốt trà, cà phê.

Ưu tiên uống sau cữ bú nếu thuận tiện. Đây là thời điểm có thể giúp giảm lượng caffeine ở cữ bú tiếp theo nếu khoảng cách giữa các lần bú đủ dài. Tuy nhiên, mẹ không nên trì hoãn việc cho con bú chỉ để chờ "đúng giờ".

Quan sát phản ứng của trẻ. Dù các nghiên cứu chưa chứng minh rõ mối liên hệ giữa lượng caffeine mẹ sử dụng và tình trạng trẻ thức giấc ban đêm, mẹ vẫn nên theo dõi nếu trẻ thường xuyên bứt rứt, vặn mình hoặc khó ngủ vào những ngày mình dùng nhiều đồ uống chứa caffeine để có sự điều chỉnh phù hợp.

Lắng nghe cơ thể của chính mình. Nếu xuất hiện tình trạng bồn chồn, tim đập nhanh hoặc mất ngủ, mẹ nên giảm lượng caffeine để tránh rơi vào vòng lặp mệt mỏi - dùng chất kích thích - tiếp tục mất ngủ. Nghỉ ngơi đầy đủ vẫn là yếu tố quan trọng giúp phụ nữ sau sinh phục hồi sức khỏe, chăm sóc con và trở lại công việc.

HL (SHTT)