Uống trà xanh vào thời điểm nào để hỗ trợ kiểm soát huyết áp?

Trà xanh từ lâu được biết đến nhờ hàm lượng chất chống oxy hóa, trong đó catechin được xem là nhóm hợp chất đóng vai trò quan trọng đối với sức khỏe mạch máu. Một số nghiên cứu cho thấy thời điểm sử dụng loại đồ uống này cũng đáng lưu ý, đặc biệt với người quan tâm đến việc kiểm soát huyết áp.

Theo nghiên cứu của các nhà khoa học Malaysia đăng trên Nature, catechin trong trà xanh có khả năng trung hòa các gốc tự do, qua đó góp phần bảo vệ thành mạch và duy trì độ đàn hồi của mạch máu.

Nhóm hợp chất này đồng thời thúc đẩy cơ thể sản xuất nitric oxide, chất giúp các mạch máu giãn ra. Cơ chế này được cho là có thể hỗ trợ giảm huyết áp.

Một số nghiên cứu khác còn cho thấy trà xanh có khả năng tác động nhẹ đến enzyme chuyển angiotensin (ACE), theo cơ chế tương tự nhóm thuốc được sử dụng trong điều trị tăng huyết áp.

Tổng quan nghiên cứu của nhóm tác giả Iran đăng trên Frontiers ghi nhận các chế phẩm bổ sung từ trà xanh giúp huyết áp tâm thu giảm trung bình 2,99 mmHg và huyết áp tâm trương giảm 0,95 mmHg. Tuy nhiên, mức cải thiện này khá khiêm tốn và trà xanh không thể thay thế thuốc điều trị tăng huyết áp.

Nhiều nghiên cứu ghi nhận việc uống khoảng 5-6 tách trà xanh mỗi ngày có thể giúp huyết áp giảm nhẹ. Tuy nhiên, thời điểm sử dụng được khuyến nghị chủ yếu nhằm tận dụng lợi ích của trà đồng thời hạn chế ảnh hưởng từ caffeine.

Các chuyên gia khuyên nên uống trà xanh từ buổi sáng đến đầu giờ chiều. Một cốc trà xanh 240 ml chứa khoảng 29-73 mg caffeine. Lượng này thấp hơn cà phê nhưng nếu uống nhiều cốc trong ngày, tổng lượng caffeine vẫn có thể đáng kể.

Ở một số người, caffeine có thể khiến huyết áp tăng tạm thời. Vì vậy, chia lượng trà trong nửa đầu ngày là cách giúp hạn chế tác động này, đồng thời tránh ảnh hưởng đến giấc ngủ.

Để giảm nguy cơ khó ngủ, nên ngừng uống trà xanh ít nhất 4-6 giờ trước khi đi ngủ. Những người nhạy cảm với caffeine có thể dừng sử dụng ngay sau bữa trưa.

Nếu vẫn muốn uống trà vào cuối ngày, có thể pha loãng trà hoặc lựa chọn loại trà xanh đã được khử caffeine.

Tuy nhiên, Caffeine trong trà xanh có thể khiến một số người khó ngủ hoặc tỉnh giấc giữa đêm nếu uống quá muộn. Khi tình trạng thiếu ngủ kéo dài, hệ thần kinh giao cảm có thể bị kích hoạt, khiến tim đập nhanh hơn, mạch máu co lại và việc kiểm soát huyết áp trở nên khó khăn.

Trong giấc ngủ, huyết áp bình thường sẽ giảm xuống. Nếu giấc ngủ liên tục bị gián đoạn, cơ thể có ít thời gian duy trì trạng thái huyết áp thấp. Về lâu dài, điều này có thể làm tăng nguy cơ tổn thương mạch máu.

Do đó, thay vì uống trà xanh vào buổi tối, việc sử dụng trà vào buổi sáng hoặc đầu giờ chiều được xem là lựa chọn thực tế hơn đối với những người muốn hạn chế tác động của caffeine lên giấc ngủ.

Vậy có nên uống trà xanh khi bụng đói?

Thời điểm uống trà so với bữa ăn cũng có thể ảnh hưởng đến khả năng hấp thu các hợp chất có lợi. Một số nghiên cứu hiện nay cho thấy trà xanh có thể phát huy hiệu quả tốt hơn khi uống lúc bụng đói.

Nghiên cứu năm 2020 ghi nhận việc sử dụng chiết xuất trà xanh sau khi nhịn ăn qua đêm làm tăng nồng độ EGCG, một catechin quan trọng của trà xanh, trong máu. Kết quả này cho thấy thức ăn có thể làm giảm khả năng hấp thu hợp chất này.

Tuy nhiên, uống trà xanh khi bụng rỗng không phù hợp với tất cả mọi người. Một số người có thể gặp tình trạng buồn nôn, ợ nóng hoặc khó chịu ở dạ dày.

Ngoài ra, catechin có khả năng gắn với sắt. Vì vậy, nếu dùng trà xanh cùng thời điểm với bữa ăn giàu sắt, khả năng hấp thu sắt có thể bị ảnh hưởng. Để tối ưu việc hấp thu, nên uống trà cách bữa ăn giàu sắt ít nhất một giờ.

Nhìn chung, buổi sáng và đầu giờ chiều là khoảng thời gian phù hợp để sử dụng trà xanh, trong khi uống quá muộn có thể gây bất lợi cho giấc ngủ. Với người nhạy cảm với caffeine hoặc dễ khó chịu ở dạ dày, việc lựa chọn thời điểm và cách uống càng cần được cân nhắc.