Cả năm đi làm không biếu nổi bố mẹ 10 triệu: Thước đo thành công hay áp lực vô hình?

Mỗi dịp cuối năm, khi đường phố bắt đầu ngập sắc đỏ, thì trong lòng không ít người trẻ lại lấp ló một nỗi lo khác: Tết này biếu bố mẹ bao nhiêu tiền. Và câu hỏi nghe tưởng đơn giản nhưng chạm đúng nỗi lòng nhiều người: “Đi làm cả năm, không biếu nổi bố mẹ 10 triệu thì có phải là thất bại không?”

Vì sao lại là 10 triệu mà không phải 5 hay 20 triệu? Thực chất, 10 triệu chỉ là một con số mang tính biểu tượng. Nó giống như một “chuẩn ngầm” để chứng minh rằng mình đã đi làm, đã kiếm ra tiền, đã trưởng thành và có thể báo hiếu bố mẹ. Chuẩn ngầm ấy được nuôi dưỡng từ những câu chuyện trên mạng xã hội, những lời so sánh thoáng qua trong bữa cơm họ hàng, thậm chí từ vài câu nói đùa vô tình mà hóa nặng lòng người nghe.

Và thế là, ai biếu được 10 triệu trở lên thì thở phào “may quá, cũng không đến nỗi nào”. Còn ai chưa chạm mốc ấy thì dễ tự dán nhãn: “Chắc mình vẫn còn lông bông lắm”.

Nhưng cuộc sống vốn không có một thước đo chung cho tất cả. Nhiều người trẻ đang phải tự trả tiền nhà, tiền ăn, tiền xăng xe, bảo hiểm, tiền học thêm để nâng cao kỹ năng, rồi dành một khoản phòng khi ốm đau, mất việc. Đến cuối tháng còn dư được vài triệu đã là cố gắng rất lớn. Trong hoàn cảnh đó, việc không tích được 10 triệu để biếu Tết có thực sự là vô trách nhiệm hay thất bại?

Câu trả lời phụ thuộc rất nhiều vào cách mỗi người đã sống và làm việc suốt cả năm.

Nếu cả năm qua bạn tiêu tiền theo cảm hứng, không kế hoạch, chưa từng nghĩ đến tiết kiệm hay đầu tư, thì rõ ràng cần nhìn lại chính mình. Nhưng nếu bạn đã nỗ lực làm việc, học hỏi, cân đối chi tiêu, chỉ là thu nhập chưa cao hoặc còn nhiều gánh nặng tài chính, thì việc chưa biếu được 10 triệu không phải là thất bại. Đó chỉ là một giai đoạn mà rất nhiều người trẻ đều phải đi qua trước khi chạm đến sự ổn định.

Một năm không nên được đánh giá chỉ bằng “phong bì Tết gửi bố mẹ”. Nó còn là câu chuyện: bạn đã tự lập hơn chưa, đã bớt dựa vào gia đình chưa, đã có những bước đi trong việc xây dựng tương lai dài hạn chưa. Một người trẻ tự trả được tiền thuê nhà, không xin tiền bố mẹ nữa, học thêm kỹ năng mới để cải thiện thu nhập – đó cũng là một dạng “báo hiếu”.

Nhiều bậc phụ huynh khi được hỏi thẳng còn nói rằng, điều họ mong nhất không phải là phong bì dày hay mỏng, mà là con cái sống đàng hoàng, khỏe mạnh, không nợ nần, không chật vật đến mức phải vay mượn để… biếu bố mẹ.

Cũng cần nói rõ: Biếu tiền bố mẹ là một nét đẹp văn hóa và rất đáng trân trọng. Nhưng biếu trong khả năng khác hoàn toàn với việc cố “gồng mình” cho bằng người khác. Khi tài chính của bản thân chưa vững, việc cố moi ra một khoản lớn chỉ để chứng minh rằng mình “ổn” có thể khiến bạn nhẹ lòng trong chốc lát, nhưng áp lực sau đó thì kéo dài cả năm. Và đôi khi, chính bố mẹ lại là người lo lắng hơn khi biết con phải căng mình như vậy.

Hãy thử nghĩ rộng hơn: Mục tiêu cuối cùng của việc đi làm là gì? Là mỗi năm gửi về nhà một khoản cố định, hay là xây dựng một nền tảng tài chính bền vững để khi bố mẹ cần – ốm đau, sửa nhà, cưới xin em út – mình có thể lo trọn vẹn? Có những năm phong bì Tết không dày, nhưng vài năm sau lại là lúc bạn đứng ra chi trả viện phí cho bố mẹ hay giúp gia đình vượt qua biến cố. Khi đó, giá trị không còn nằm ở một con số tượng trưng nữa.

Một bạn trẻ ở Hà Nội chia sẻ: “Năm ngoái mình chỉ biếu bố mẹ 3 triệu vì mới đi làm. Nhưng năm nay mình lo được tiền đưa bố đi khám bệnh định kỳ và mua bảo hiểm cho mẹ. Bố mẹ còn vui hơn là nhận một phong bì dày rồi bảo: ‘Thôi để mà tiêu’”.

Cuối cùng, có lẽ câu hỏi quan trọng hơn không phải là “Tết này mình biếu bố mẹ được bao nhiêu”, mà là: “Năm nay, mình đã sống có trách nhiệm hơn với chính mình hay chưa?”. Nếu bạn đang cố gắng đi đúng hướng, dù chậm, thì bạn không phải là người thất bại. Bởi khi nền móng đủ vững, việc lo cho bản thân và cho gia đình sẽ đến như một điều tự nhiên – không phải bằng áp lực, mà bằng sự sẵn sàng.

Và Tết, trước hết, vẫn nên là thời gian để trở về, để yêu thương, để ở cạnh bố mẹ một cách trọn vẹn. Còn chuyện phong bì bao nhiêu, đôi khi chỉ là… chuyện nhỏ.