Hiện nay Việt Nam đang đối mặt với các bệnh không lây nhiễm như ung tim mạch, đái tháo đường … Nguyên nhân của bệnh phần lớn là do lối sống như ăn nhiều thịt, lười vận động.

Ăn quá nhiều thịt - một trong những nguyên nhân gây bệnh

PGS Nguyễn Thị Lâm – nguyên Phó viện trưởng Viện Dinh dưỡng Quốc gia – cho biết hiện Việt Nam đang chuyển đổi mô hình bệnh tật từ lây nhiễm sang không lây nhiễm. Bệnh không lây nhiễm gốm các bệnh mạn tính tăng huyết áp, đái tháo đường, tim mạch, bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính...

Các bệnh không lây nhiễm đẩy nhanh quá trình lão hoá, nó tác động tiêu cực đến sức khoẻ của người Việt.

PGS Lâm cho rằng nguyên nhân khiến tình trạng bệnh không lây nhiễm gia tăng, ngoài yếu tố tuổi thọ tăng cao, thì thủ phạm tác động nhiều nhất đó là thói quen sinh hoạt của người Việt đã thay đổi. Người Việt chuyển sang đời sống kinh tế khá hơn, ăn nhiều thịt hơn, lười vận động.

PGS Nguyễn Thị Lâm

Đặc biệt, PGS Lâm cho biết người Việt hiện ăn nhiều thịt quá. Mỗi người Việt đang ăn hàng trăm gram thịt mỗi ngày, trong khi Nhật Bản là đất nước phát triển họ ăn ít thịt 65g thịt/người/ngày. Họ ăn thức ăn từ biển như cá, rong biển, rau xanh và ăn đậu phụ nhiều hơn.

Ngoài ra, nói quen ngồi ỳ một chỗ và ăn thức ăn nhanh cũng làm gia tăng gánh nặng bệnh tật.

Trong khi đó, những bệnh trên hoàn toàn có thể dự phòng bằng chế độ ăn.

Ví dụ như bệnh đái tháo đường tuýp 2 mọi người hoàn toàn có thể phòng bệnh bằng lối sống hàng ngày của mình. Khi bị bệnh đái tháo đường, nếu quan tâm tới sức khoẻ và có chế độ ăn phù hợp người bệnh vẫn sống thọ.PGS Lâm kể có những người đái tháo đường được tư vấn chế độ ăn sớm chưa có biến chứng thì 15 năm sau vẫn chưa có biến chứng. Ngược lại 5 năm mà bệnh nhân không có sự thay đổi trong lối sống, ăn uống thì đã bị biến chứng của bệnh.

Không nên ăn quá nhiều thịt - đâu là chế độ ăn tốt nhất?

PGS Lâm cho biết một lối sống khoa học là lối sống ăn đủ chất, vận động nhiều.

Bản thân PGS Lâm mỗi ngày bà đều tập luyện 60 phút với các hình thức khác nhau từ đạp xe, gym, yoga...

Về dinh dưỡng, nếu ăn phở, bún, bánh đa, PGS Lâm khuyên mọi người ăn thêm nhiều rau xanh, ăn phần cái và hạn chế ăn nước. Lý do là trong nước canh, nước dùng chứa rất nhiều muối - đến gần 3g muối trong 1 bát phở. Trong khi hiện nay chúng ta khuyến nghị một ngày dưới 5g muối, như vậy là ăn quá mặn.

Chế độ ăn giúp người Địa Trung Hải sống thọ nhất thế giới.

Nếu bận rộn phải ăn mì ăn liền cần cho thêm giá đỗ, rau xanh. Phần gia vị trong gói mì chỉ nên cho 1/3, ¼ gói, không nên cho hết gói gia vị vào trong một bát mì vì rất nhiều muối.

Chế biến món ăn nên chiên rán 1 lần, vì nếu tận dụng thì các chất béo chuyển hóa làm rối loạn lipid máu, không nên dùng đi dùng lại dầu rán. Nên tráng chảo bằng nước sôi khi nấu sang món khác, không nên tận dụng.

Nguyên tắc ăn là nhiều rau xanh, giảm muối, chọn chất béo tốt cho sức khỏe, ăn vừa phải để dự phòng tăng cân không gầy quá, béo quá. Trong chế biến chọn thực phẩm sạch an toàn, đảm bảo bữa ăn lành mạnh cho gia đình.

PGS Lâm cho biết hiện có nhiều chế độ ăn mà mọi ngưới có thể tham khảo. Ví dụ như chế độ ăn Địa Trung Hải. Chế độ ăn này nổi tiếng thế giới, giảm nguy cơ mắc bệnh tim mạch là quan trọng nhất. Đa phần ăn cá, protein của cá dễ hấp thu, chất béo của cá tốt cho sức khỏe, giàu chất béo DHA omega 3 giảm mỡ máu cao, giảm tăng huyết áp, có tác dụng chống viêm, và cũng tốt cho sức khỏe sinh sản ở cả nam và nữ.

Ngoài ra, tảo biển cũng nhiều vi chất, chất xơ. Chế độ ăn nhiều rau xanh giúp ích sức khỏe, chống lão hóa tốt. Họ không ăn thịt vì nhiều chất béo bão hòa, gây nguy cơ rối loạn lipid máu.

PGS Lâm cho biết hiện tại mỗi người phải kiểm soát tích cực bệnh không lây nhiễm.Ví dụ tự kiểm tra huyết áp của mình thật tốt giảm dự phòng biến cố tim mạch, kiểm soát đường máu vì đây là kẻ thù của quá trình chống lão hoá.

Những người chưa có bệnh thì dự phòng bệnh bằng cách không sử dụng thực phẩm có chất béo, đường cao.

Theo N.Anh (Doanh Nghiệp & Tiếp Thị)