Nhiều bộ phim truyền hình đề cập cuộc chiến chống tham nhũng, lấy chất liệu từ những vụ án có thật như Chạy Án, Sinh Tử, Đấu Trí... Có tác phẩm từng bị yêu cầu dừng chiếu vì nội dung mang tính nhạy cảm.

Chạy Án

Chạy án của đạo diễn Vũ Hồng Sơn là bộ phim truyền hình nổi tiếng thuộc loạt phim Cảnh sát hình sự, lên sóng năm 2006. Kịch bản phim được cho là lấy cảm hứng từ vụ án nguyên Thứ trưởng Bộ Thương mại Mai Văn Dâu nhận hối lộ và nhận bản án gần 20 năm tù giam.

Đạo diễn Vũ Hồng Sơn từng chia sẻ phim khai thác chất liệu dựa trên rất nhiều các vụ án khác được khởi tố ở Việt Nam.

Chạy án làm nên tên tuổi của diễn viên Việt Anh.

Chạy án xoay quanh cuộc đời của Cao Thanh Lâm ( diễn viên Việt Anh ) - con trai của Thứ trưởng Cao Đức Cẩm (diễn viên Dũng Nhi). Lâm học thạc sĩ tin học ở Mỹ và về nước giữ vị trí trưởng phòng thương mại điện tử ở ngân hàng Phú Tài. Ông Cẩm là một cán bộ mẫu mực, đứng đắn nhưng lại nhu nhược, để cho vợ là bà Dung (NSƯT Hương Dung) thao túng.

Bà Dung dựa vào quyền chức của chồng để móc nối làm ăn, quan hệ với những doanh nghiệp trong tỉnh. Khi Cao Thanh Lâm chơi bời, nghiện ngập và vướng vào lao lý, bà Dung tìm mọi cách chạy tội cho con trai. Hai phần phim Chạy án phơi bày hệ thống tham nhũng, chạy án bài bản từ các cơ quan chức năng.

Bố và ông nội của Cao Thanh Lâm đều là quan chức, cả đời liêm khiết.

Vì đụng chạm đến nhiều nội dung nhạy cảm, Chạy án từng bị yêu cầu dừng chiếu. Đạo diễn, NSƯT Đỗ Thanh Hải đã bảo vệ phim bằng mọi giá và tiếp tục sản xuất phần 2 vào năm 2008.

Chủ Tịch Tỉnh

Chủ tịch tỉnh lên sóng truyền hình năm 2011, do hai cha con đạo diễn Bùi Huy Thuần, Bùi Quốc Việt thực hiện. Phim kể về nhân vật Trí Tuệ (NSƯT Phạm Cường) là cán bộ trẻ được điều lên làm chủ tịch tỉnh Đông Giang.

Sau cái chết của người tiền nhiệm, cuộc chạy đua chức quyền với những mánh khóe, thủ đoạn diễn ra khốc liệt. Phim bóc trần những mảng tối trong hàng ngũ cán bộ, quan chức tha hóa đạo đức.

NSƯT Phạm Cường trong vai chủ tịch tỉnh.

Trong bối cảnh hỗn loạn ấy, Trí Tuệ rất năng nổ và không ngại va chạm, đưa ra những đề xuất táo bạo, có lợi cho dân. Nhưng việc làm đó lại ảnh hưởng đến không ít đến quyền lợi của các quan chức khác trong tỉnh. Anh bị nhiều người tìm cách hãm hại.

Sinh Tử

Năm 2020, phim Sinh tử lên sóng và lập tức thu hút sự chú ý của khán giả. Đạo diễn, NSND Khải Hưng giới thiệu ngay rằng khi xem phim, khán giả thấy thấp thoáng bóng dáng của những ông trùm tham nhũng ngân hàng, trốn đi nước ngoài chạy tội... ầm ĩ dư luận suốt một thời gian.

Sinh Tử xoay quanh doanh nhân "số má" Mai Hồng Vũ.

Nhiều người cho rằng kịch bản phim khai thác chất liệu thực về Phan Văn Vũ (Vũ "nhôm") trong vụ án thâu tóm đất công sản ở Đà Nẵng năm 2017. Phim xoay quanh doanh nhân Mai Hồng Vũ (diễn viên Việt Anh). Vũ là người có "số má" ở tỉnh Việt Thanh, kết thân với nhiều lãnh đạo tỉnh và các quan chức ở các bộ, ngành. Mai Hồng Vũ tìm cách cấu kết với các quan chức tha hóa ở tỉnh, tạo nên những nhóm lợi ích thao túng quyền lực...

Sinh tử nêu bật cuộc chiến chống tham nhũng tại một tỉnh lớn, thể hiện qua những liên minh ma quỷ giữa người nắm quyền lực, người thực thi pháp luật, doanh nghiệp... Tất cả tạo nên lợi ích nhóm thao túng bộ máy chính quyền, can thiệp chính sách.

Khi xảy ra một vụ sập mỏ đá khiến nhiều người thiệt mạng, bí thư tỉnh ủy và chủ tịch tỉnh lập tức cho dừng hàng loạt dự án để làm rõ trách nhiệm của chính quyền, ngăn chặn những dự án cấp phép sai quy định. Cùng lúc, công an tỉnh cũng vào cuộc điều tra và khởi tố những người vi phạm pháp luật. Mai Hồng Vũ buộc phải dừng dự án đang đầu tư, xoay xở các mối quan hệ để gây sức ép với lãnh đạo tỉnh, dùng tốt thí chịu tội để khép lại vụ việc và tiếp tục các công việc đang dở dang.

Phim có nhiều phân cảnh ăn chia, nhận hối lộ của quan chức. Trong một cảnh phim, Mai Hồng Vũ sau nhiều lần nhờ vả cũng có cơ hội ngồi riêng với Viện trưởng Viện Kiểm sát để xin "đại xá" và đưa ra con số chạy án lên tới 1 triệu USD.

Đấu Trí - phim có vụ án về hối lộ trong đại dịch

Ðại án tham nhũng, tiêu cực trong đấu thầu sinh phẩm y tế là chất liệu cho phim chính luận Ðấu trí lên sóng năm 2022. Đấu trí là cuộc chiến chống lại những kẻ có tiền, có quyền, địa vị. Những kẻ này có đủ thủ đoạn từ chạy án đến gây sức ép ngược lại cơ quan điều tra.

Phim xoay quanh Vũ ( Thanh Sơn ) - một chiến sĩ cảnh sát kinh tế trẻ của tỉnh Đông Bình. Vũ cùng đồng đội xử lý vụ án công ty Khải Tuấn đẩy giá sinh phẩm kit test và “lại quả” lãnh đạo những khoản hoa hồng kếch xù. Giám đốc CDC, lãnh đạo Sở Y tế, Vụ trưởng Vụ thiết bị vật tư... đều có mối quan hệ mật thiết với doanh nghiệp Khải Tuấn.

Tiêu cực trong đấu thầu sinh phẩm y tế là chất liệu cho phim

Tiếp sau vụ án kit test, vụ buôn lậu của công ty Gia Thịnh mà đứng sau là sự hậu thuẫn của nhiều người có chức quyền cũng khiến cơ quan điều tra phải đau đầu. Đây cũng là tình huống lấy cảm hứng từ vụ án lớn có thật ngoài đời.

Càng dấn sâu vào những vụ án, nhóm của Vũ càng bất ngờ trước những móc nối tinh vi, những liên minh lợi ích “ma quỷ”. Lấy chất liệu từ vụ nâng khống giá kit test cho nên trong quá trình làm phim sau này, những người làm phim có sự cập nhật và điều chỉnh phù hợp với diễn biến bất ngờ và quy mô ngày càng mở rộng của vụ án ngoài đời thực.

Cảnh hối lộ trong phim gây sốt mạng xã hội.

Cảnh phim doanh nhân Tuấn (Doãn Quốc Đam) biếu lãnh đạo rượu "chống dịch" hay cả tủ lạnh đựng tiền được chia sẻ rầm rộ sau khi phim kết thúc. Chất liệu từ đời thực giúp Đấu trí thu hút người xem.

Theo Ngọc Ánh (Tiền Phong)