Không thiếu tiền, không thiếu cơ hội yêu nhưng nhiều người trẻ vẫn trì hoãn chuyện cưới xin. Đằng sau quyết định ấy là áp lực nhà ở, gánh nặng tài chính và cả những tổn thương tâm lý khiến hôn nhân trở thành lựa chọn cần cân nhắc kỹ hơn bao giờ hết.

Ở tuổi 34, Diệu Mai vẫn chưa nghĩ đến việc xây dựng gia đình riêng. Trong khi bạn bè đồng trang lứa đã lần lượt kết hôn và sinh con, cuộc sống của chị hiện xoay quanh công việc kinh doanh cùng việc chăm sóc thú cưng.

Ít ai biết rằng phía sau sự lựa chọn ấy là những ảnh hưởng kéo dài từ cuộc hôn nhân đổ vỡ của bố mẹ. Những trải nghiệm trong quá khứ khiến Mai dần mất niềm tin vào tình yêu và trở nên thận trọng hơn trước ý nghĩ gắn bó lâu dài với một người khác.

Câu chuyện của Nguyễn Tùng, 35 tuổi, lại xuất phát từ một nỗi lo khác. Dù có thu nhập từ 50-60 triệu đồng mỗi tháng, anh vẫn chưa dám tính đến chuyện cưới vợ vì áp lực tài chính.

Để sở hữu một căn hộ trị giá khoảng 3,5 tỷ đồng tại Hà Nội, Tùng phải đối mặt với khoản vay kéo dài tới 15 năm, dù đã nhận được sự hỗ trợ từ gia đình. Với anh, việc mua nhà đã là một gánh nặng lớn, chưa kể những chi phí phát sinh nếu lập gia đình và có con.

"Tôi sợ bản thân không đủ sức để gánh vác tất cả cùng lúc", anh Tùng bộc bạch với VietNamNet.

Những trăn trở như của Mai và Tùng đang phản ánh một thực tế ngày càng phổ biến trong xã hội hiện đại. Theo Điều tra dân số và nhà ở giữa kỳ năm 2024 của Cục Thống kê, tuổi kết hôn trung bình lần đầu của người Việt hiện ở mức 27,3 tuổi, tăng 2,1 tuổi so với năm 2019.

10-1781055377-thu-nhap-60-trieu-dong-moi-thang-van-ngai-ket-hon-vi-sao-nhieu-nguoi-tre-chua-muon-lap-gia-dinh
Tuổi kết hôn ở người trẻ Việt Nam ngày càng tăng. Ảnh minh họa.

Nam giới kết hôn trung bình ở tuổi 29,4, muộn hơn nữ giới 4,2 năm. Trong khi đó, TPHCM là địa phương có độ tuổi kết hôn trung bình cao nhất cả nước với 30,4 tuổi.

Lý giải nguyên nhân của xu hướng này, trao đổi với VietNamNet, chuyên gia tâm lý Hoàng Anh Tú cho rằng việc cho rằng người trẻ "ích kỷ", "lười yêu" hay "sợ trách nhiệm" là cách nhìn chưa thực sự công bằng.

Theo ông, người trẻ ngày nay không hề quay lưng với hạnh phúc. Điều khiến họ chần chừ trước hôn nhân là hàng loạt áp lực vô hình đang hiện hữu trong cuộc sống.

Giá nhà ngày càng tăng, chi phí tổ chức đám cưới không nhỏ và gánh nặng nuôi dạy con cái khiến nhiều người cảm thấy hôn nhân giống như một quyết định chứa đựng nhiều rủi ro hơn là một điểm đến bình yên.

Bên cạnh vấn đề kinh tế, những tổn thương từ gia đình cũng tác động mạnh đến suy nghĩ của người trẻ. Không ít người từng chứng kiến hoặc trải qua những cuộc hôn nhân không hạnh phúc, từ đó hình thành tâm lý dè dặt, mong muốn tìm kiếm một mối quan hệ thực sự an toàn trước khi đưa ra cam kết lâu dài.

Theo chuyên gia, điều họ lo lắng không phải là trách nhiệm của hôn nhân, mà là nỗi sợ lặp lại những tổn thương trong quá khứ hoặc vô tình tạo ra tổn thương cho những đứa trẻ trong tương lai.

Việc sống độc thân trong thời gian dài cũng mang đến nhiều áp lực tâm lý. Dù tận hưởng sự tự do và độc lập, nhiều người vẫn phải đối diện với cảm giác cô đơn khi thiếu một điểm tựa tinh thần để sẻ chia những khó khăn trong cuộc sống.

Không chỉ vậy, áp lực từ gia đình và những định kiến xã hội cũng khiến nhiều người mệt mỏi. Họ thường xuyên phải giải thích rằng việc chưa kết hôn là lựa chọn cá nhân chứ không phải dấu hiệu của sự thất bại hay kém cỏi.

Theo ông Hoàng Anh Tú, xã hội đang quá chú trọng đến tuổi tác mà quên mất yếu tố quan trọng hơn là mức độ trưởng thành của mỗi người. Một người ở độ tuổi được cho là phù hợp để lập gia đình chưa chắc đã sẵn sàng về mặt tâm lý, tài chính hay khả năng quản trị cảm xúc.

Sự chín chắn, khả năng lắng nghe, biết bao dung, nhận sai và sửa sai mới là những nền tảng quan trọng để xây dựng một cuộc hôn nhân bền vững.

Ông cũng cho rằng gia đình nên thay đổi cách tiếp cận đối với câu chuyện kết hôn của con cái. Thay vì liên tục thúc giục bằng câu hỏi "bao giờ cưới", điều cần thiết hơn là quan tâm xem họ có đang sống hạnh phúc hay không.

Tuy nhiên, kết hôn muộn cũng đi kèm những thách thức nhất định. Khi bước vào độ tuổi 30 hoặc 35, nhiều người đã có sự nghiệp, tài chính và lối sống ổn định. Họ độc lập hơn nhưng cũng khó thay đổi hơn.

Nếu những người trẻ tuổi dễ dàng điều chỉnh bản thân để hòa hợp với nhau thì những người trưởng thành hơn thường đã hình thành rõ nét quan điểm sống và cá tính riêng. Điều đó khiến việc nhượng bộ hay thích nghi trong hôn nhân trở nên khó khăn hơn khi xảy ra mâu thuẫn.

Dẫu vậy, theo chuyên gia, hôn nhân chưa bao giờ là cuộc đua về thời gian. Kết hôn sớm hay muộn không phải thước đo của hạnh phúc. Điều quan trọng nhất vẫn là mỗi người có thực sự sẵn sàng và cảm thấy bình an với lựa chọn của mình hay không.

Bởi sau cùng, hạnh phúc không nằm ở việc đi trước hay đi sau người khác, mà nằm ở việc mỗi người được tự quyết định con đường phù hợp với cuộc đời mình.

PN (SHTT)