Đề xuất này được đưa ra trong bối cảnh thị trường năng lượng thế giới đang chịu áp lực nặng nề từ các cuộc xung đột địa chính trị.

Trong nỗ lực đảm bảo an ninh năng lượng và bình ổn kinh tế vĩ mô, Bộ Tài chính vừa chính thức đề xuất gia hạn mức thuế suất nhập khẩu ưu đãi (MFN) 0% đối với các mặt hàng xăng dầu và nguyên liệu đầu vào thêm hai tháng, kéo dài đến hết ngày 30/6/2026.

Bộ Tài chính đề xuất giảm thuế nhập khẩu xăng dầu xuống 0% để ổn định nguồn cung
Ảnh minh hoạ.

Theo quy định hiện hành, mức thuế suất 0% đối với nhiều loại xăng dầu và nguyên liệu pha chế như naphtha, reformate hay condensate đã được áp dụng từ đầu tháng 3 nhưng dự kiến sẽ hết hiệu lực vào ngày 30/4 tới. Ngoài việc gia hạn thời gian áp dụng, Bộ Tài chính còn kiến nghị bổ sung 3 mặt hàng nguyên liệu phục vụ sản xuất tại nhà máy lọc hóa dầu Nghi Sơn vào danh mục hưởng thuế suất 0%, thay vì mức 5% như hiện nay.

Lý giải về sự cần thiết của việc gia hạn, Bộ Tài chính cho biết các doanh nghiệp đầu mối hiện đang phải đàm phán các lô hàng nhập khẩu cho giai đoạn tháng 5 và tháng 6. Việc thiếu một khung thuế suất ổn định trong bối cảnh xung đột Trung Đông diễn biến phức tạp sẽ gây khó khăn lớn cho doanh nghiệp khi xây dựng kế hoạch kinh doanh và ký kết hợp đồng. Thực tế cho thấy, chính sách thuế 0% áp dụng từ đầu tháng 3 đã giúp các đơn vị trong nước tiếp cận được nguồn hàng thay thế khi chuỗi cung ứng truyền thống từ Hàn Quốc và ASEAN bị đứt gãy, từ đó duy trì nguồn cung nội địa ổn định.

Nhận định từ các đơn vị chủ chốt như Petrolimex và Lọc hóa dầu Bình Sơn (BSR) cũng cảnh báo rằng, ngay cả khi tiếng súng tại Trung Đông ngừng lại, các hạ tầng dầu khí cần ít nhất từ 5 đến 7 tuần để hồi phục công suất. Do đó, nếu dừng áp dụng mức thuế ưu đãi vào cuối tháng 4, tình trạng khan hiếm nguồn cung có thể tái diễn, đe dọa sự ổn định của thị trường trong nước.

Tính đến nay, giá xăng RON 95-III đã chạm mốc 23.760 đồng mỗi lít, trong khi dầu diesel lên tới 31.040 đồng, tăng mạnh so với thời điểm trước khi xung đột bùng phát. Trong quý đầu năm, Việt Nam đã phải chi gần 3 tỷ USD cho nhập khẩu xăng dầu, tăng tới 78% so với cùng kỳ năm trước. Việc gia hạn chính sách thuế này dự kiến sẽ làm giảm thu ngân sách khoảng 997 tỷ đồng trong hai tháng tới, nâng tổng số tiền hỗ trợ thông qua giảm thu lên hơn 2.000 tỷ đồng.

Cùng với thuế nhập khẩu ưu đãi, các loại thuế khác như thuế bảo vệ môi trường, thuế giá trị gia tăng (VAT) và thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng dầu cũng đang được áp dụng mức 0% đến hết tháng 6 theo Nghị quyết của Quốc hội. Sự phối hợp đồng bộ các chính sách tài chính này được kỳ vọng sẽ tạo ra "lá chắn" bảo vệ người tiêu dùng và doanh nghiệp trước đà tăng phi mã của giá năng lượng toàn cầu.