Giá xăng dầu đồng loạt tăng mạnh sau kỳ điều hành mới, trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị và nguồn cung thế giới thu hẹp. Cơ quan quản lý cho biết đang theo dõi sát diễn biến thị trường và chuẩn bị các phương án điều hành linh hoạt.

Từ 15 giờ ngày 7-3, giá bán lẻ xăng dầu trong nước được điều chỉnh tăng mạnh sau kỳ điều hành mới của liên Bộ Công thương - Tài chính.

Cụ thể, xăng E5RON92 có giá tối đa 25.226 đồng/lít, tăng 3.777 đồng/lít so với kỳ trước; xăng RON95-III tăng mạnh nhất với mức 4.707 đồng/lít, lên 27.047 đồng/lít.

Các mặt hàng dầu cũng ghi nhận mức tăng cao. Dầu diesel 0,05S lên 30.239 đồng/lít, tăng 7.207 đồng/lít; dầu hỏa đạt 35.091 đồng/lít, tăng 8.490 đồng/lít; dầu mazut 180CST 3,5S có giá 21.327 đồng/kg, tăng 3.831 đồng/kg.

Theo Bộ Công thương, thị trường năng lượng thế giới trong kỳ điều hành từ ngày 5 đến 6-3 chịu tác động của nhiều yếu tố địa chính trị và nguồn cung. Căng thẳng leo thang tại Trung Đông, xung đột quân sự giữa Mỹ, Israel và Iran cùng việc Iran phong tỏa eo biển Hormuz đã gây lo ngại về gián đoạn vận chuyển dầu mỏ.

Bên cạnh đó, một số nhà máy lọc dầu tại Trung Đông, Trung Quốc và Ấn Độ giảm công suất hoặc tạm dừng hoạt động. Đồng thời, nhiều quốc gia như Trung Quốc, Nhật Bản và Thái Lan hạn chế xuất khẩu nhiên liệu nhằm ưu tiên nhu cầu trong nước. Những diễn biến này khiến nguồn cung nhiên liệu trên thị trường toàn cầu bị thu hẹp, kéo giá tăng mạnh.

Số liệu của cơ quan điều hành cho thấy giá thành phẩm xăng dầu thế giới bình quân giữa hai kỳ điều hành tăng đáng kể. Trong đó, xăng RON92 đạt 109,73 USD/thùng, tăng 23,44%; xăng RON95 đạt 116,165 USD/thùng, tăng 26,37%. Dầu diesel 0,05S tăng tới 35,94% lên 153,485 USD/thùng; dầu hỏa đạt 180,88 USD/thùng, tăng 36,12%; dầu mazut 180CST 3,5S lên 624,385 USD/tấn, tăng 27,17%.

Bộ Công thương đang xây dựng nhiều kịch bản điều hành giá xăng dầu

Trước diễn biến này, Bộ Công thương cho biết đã xây dựng nhiều kịch bản ứng phó với biến động thị trường năng lượng toàn cầu. Sau khi Chính phủ ban hành các nghị quyết về ổn định kinh tế vĩ mô và thúc đẩy tăng trưởng, bộ đã triển khai kế hoạch điều hành nhằm vừa bảo đảm nguồn cung năng lượng vừa ổn định thị trường trong nước.

Thứ trưởng Bộ Công thương Nguyễn Sinh Nhật Tân cho biết cơ quan này đang thúc đẩy đa dạng hóa nguồn nhập khẩu xăng dầu, tránh phụ thuộc vào một khu vực địa lý, đặc biệt trong bối cảnh nguy cơ gián đoạn vận tải tại Trung Đông. Các doanh nghiệp đầu mối được khuyến khích ký hợp đồng dài hạn với đối tác tại Đông Nam Á, Australia và Mỹ để bổ sung nguồn cung khi cần thiết.

Song song đó, Bộ Công thương phối hợp với các hiệp hội, địa phương và doanh nghiệp trong Tổ điều hành thị trường trong nước để theo dõi sát diễn biến cung – cầu, đặc biệt với các mặt hàng thiết yếu như xăng dầu, điện, khí đốt và sắt thép. Trong trường hợp xuất hiện yếu tố bất thường, cơ quan chức năng sẽ họp khẩn để đưa ra biện pháp điều hành nhằm tránh thiếu hàng hoặc tăng giá đột biến.

Ở góc độ địa phương, ông Nguyễn Thế Hiệp, Phó Giám đốc Sở Công thương Hà Nội, cho biết các doanh nghiệp đầu mối và thương nhân phân phối đã được yêu cầu chủ động cân đối nguồn hàng từ nhập khẩu và các nhà máy lọc dầu trong nước, bảo đảm cung ứng đầy đủ cho hệ thống bán lẻ trên địa bàn.

Trong khi đó, trước thời điểm áp dụng giá mới, nhiều cây xăng tại các thành phố lớn ghi nhận lượng khách tăng đột biến. Tại TPHCM, một số trạm xăng như Tổng An Khương (phường Tân Hưng) hay cửa hàng xăng dầu Petrolimex số 04 (phường Chợ Quán) xuất hiện cảnh xe máy và ô tô xếp hàng dài chờ đổ xăng.

Tình trạng tương tự cũng diễn ra tại Hà Nội. Tại các cây xăng trên phố Thái Thịnh, khu vực Thành Công, đường Lê Văn Lương hay phố Nguyễn Lương Bằng, dòng xe máy nối đuôi nhau ken kín cả lối vào, thậm chí tràn xuống lòng đường để chờ đến lượt tiếp nhiên liệu.

Ở một số địa phương khác, tâm lý lo ngại giá tăng tiếp cũng khiến người dân mua xăng dự trữ. Tại Bảo Lộc (Lâm Đồng), một số cây xăng áp dụng giới hạn bán tối đa 30.000 đồng/lượt đối với xe máy và 200.000 – 300.000 đồng/lượt đối với ô tô, khiến nhiều khách hàng bức xúc.

Trước tình hình này, Sở Công thương tỉnh Lâm Đồng đã chỉ đạo lực lượng quản lý thị trường kiểm tra, xử lý nghiêm các hành vi găm hàng, tạo khan hiếm nguồn cung hoặc ngừng bán hàng không có lý do chính đáng.

Tại Gia Lai, nơi có hơn 700 cửa hàng bán lẻ xăng dầu đang hoạt động, lực lượng chức năng cũng ghi nhận tình trạng người dân mua tích trữ bằng can và phuy, tiềm ẩn nguy cơ thiếu nguồn cung cục bộ. Petrolimex Gia Lai đã yêu cầu các cửa hàng tạm dừng bán xăng dầu qua can, phuy nhằm giảm áp lực nguồn hàng và bảo đảm an toàn.

Theo Nguyễn Trang (SHTT)