Làn sóng sa thải công nghệ: Hé lộ nhóm nhân sự dễ "bay màu" nhất

Thị trường lao động công nghệ năm nay chứng kiến sự thay đổi rõ rệt khi nhiều tập đoàn lớn đồng loạt gửi đi thông điệp cứng rắn: không còn chỗ cho những vị trí chỉ đứng ngoài điều phối. Đầu tháng 5, Giám đốc điều hành Brian Armstrong của Coinbase thông báo cắt giảm 14% nhân sự, tương đương khoảng 700 người. Đồng thời, ông yêu cầu những nhân sự còn lại phải trở thành người đóng góp trực tiếp, thay vì chỉ giữ vai trò quản lý.

Theo định hướng mới, các nhóm làm việc sẽ được tinh gọn tối đa, thậm chí có những nhóm chỉ gồm một người phối hợp cùng các hệ thống trí tuệ nhân tạo. Mô hình quản lý truyền thống, nơi cấp trên chỉ giám sát và phân công công việc, đang dần bị loại bỏ khỏi cấu trúc doanh nghiệp.

Xu hướng này không chỉ xuất hiện tại Coinbase. Trước đó, nhiều lãnh đạo công nghệ khác cũng thể hiện quan điểm tương tự. CEO Jack Dorsey của Block cho biết công ty đã cắt giảm 40% nhân sự, đồng thời định hình lại vai trò quản lý theo hướng “vừa làm chuyên môn vừa dẫn dắt”. Tại Snap, CEO Evan Spiegel mô tả đợt cắt giảm 1.000 việc làm là bước chuyển sang mô hình vận hành bằng các nhóm nhỏ, có sự hỗ trợ của AI.

Các chuyên gia cho rằng mô hình quản lý chỉ giám sát vốn có nguồn gốc từ thời Cách mạng Công nghiệp, nay đã trở nên lỗi thời. Dưới tác động của công nghệ, đặc biệt là trí tuệ nhân tạo, cấu trúc tổ chức buộc phải tinh gọn và hiệu quả hơn. Thực tế thị trường cũng phản ánh rõ xu hướng này khi số tin tuyển dụng cho vị trí quản lý cấp trung giảm mạnh, trong khi khối lượng công việc của những người còn lại ngày càng gia tăng.

Một khảo sát gần đây cho thấy mỗi quản lý hiện phải phụ trách nhiều nhân sự hơn trước, đồng thời đảm nhận thêm các nhiệm vụ chuyên môn. Những người trụ lại sau các đợt cắt giảm được gọi là “megamanagers” – vừa quản lý đội ngũ, vừa trực tiếp tham gia công việc và phối hợp cùng các công cụ AI.

Sự trỗi dậy của trí tuệ nhân tạo chính là yếu tố thúc đẩy quá trình chuyển đổi này. Các doanh nghiệp ngày càng đặt niềm tin vào khả năng nâng cao năng suất của AI, từ đó nâng tiêu chuẩn đối với đội ngũ quản lý. Không chỉ dừng ở việc điều hành, họ còn phải có kiến thức thực tiễn đủ sâu để trực tiếp tham gia vào các dự án.

Trong môi trường mới, mỗi nhân viên đều có thể sử dụng trợ lý AI hỗ trợ công việc, thậm chí nắm giữ lượng thông tin lớn hơn cả cấp quản lý. Điều này buộc các nhà lãnh đạo phải thay đổi, trở thành những người dẫn dắt bằng năng lực thực tế thay vì chỉ dựa vào vị trí.

Bức tranh toàn cảnh cho thấy tốc độ sa thải trong ngành công nghệ đang tăng nhanh. Chỉ trong vài tháng đầu năm, hàng trăm nghìn lao động đã bị ảnh hưởng bởi các đợt cắt giảm tại nhiều tập đoàn lớn. Nguyên nhân chính được các doanh nghiệp đưa ra là nhằm tái phân bổ nguồn lực, tập trung đầu tư vào trí tuệ nhân tạo.

Trong bối cảnh đó, thị trường lao động công nghệ đang bước vào giai đoạn sàng lọc mạnh mẽ. Những vị trí không trực tiếp tạo ra giá trị dần bị loại bỏ, nhường chỗ cho mô hình nhân sự linh hoạt, nơi mỗi cá nhân phải vừa làm, vừa thích nghi và không ngừng nâng cao năng lực để tồn tại.