Bẫy đa cấp biến tướng của Tập đoàn Capel: Chủ tịch Lã Quốc Trưởng bị cáo buộc chiếm đoạt hơn 420 tỷ đồng

Liên quan đến vụ án này, ba bị can khác cũng bị đưa ra xét xử về tội "Lừa đảo chiếm đoạt tài sản" với cáo buộc lập mô hình kinh doanh "ảo", kêu gọi đầu tư nhận lãi khủng để chiếm đoạt số tiền khổng lồ từ hàng nghìn người dân.

Dựng lên đế chế "ảo" để "giăng bẫy" nhà đầu tư

Theo tài liệu tố tụng, Lã Quốc Trưởng thành lập Tập đoàn Capel vào năm 2019 với ngành nghề đăng ký là tư vấn đầu tư. Mặc dù công ty hoàn toàn không tiến hành bất kỳ hoạt động sản xuất hay kinh doanh thực tế nào, Trưởng — trong vai trò Chủ tịch HĐQT kiêm đại diện pháp luật — vẫn đứng ra điều hành toàn bộ công ty.

Đến khoảng tháng 10/2021, Trưởng gặp Vũ Đức Tĩnh tại Hà Nội và thống nhất đưa Tĩnh về làm "cố vấn chiến lược" cho Capel. Mức thù lao thỏa thuận dành cho Tĩnh lên tới 15% tổng doanh thu huy động được. Đổi lại, Tĩnh là người vạch ra kịch bản vận hành, cung cấp chiến lược huy động vốn và thiết lập mô hình hoạt động cho doanh nghiệp.

Dưới sự cố vấn của Tĩnh, Trưởng đã đưa Capel vận hành theo phương thức đa cấp biến tướng, núp bóng dưới hình thức ký "hợp đồng hợp tác kinh doanh/mua bán cổ phiếu". Bị can cho xây dựng bộ máy nhân sự bài bản từ cấp tổng giám đốc, phó tổng giám đốc đến các trưởng nhóm, cộng tác viên kinh doanh, đồng thời ban hành chính sách hoa hồng, thưởng hấp dẫn nhằm lôi kéo thêm người tham gia.

Để tạo dựng niềm tin, Capel liên tục tổ chức các buổi hội thảo hoành tráng tại trụ sở cũng như các nhà hàng trên nhiều tỉnh, thành với quy mô từ 300 người trở lên, tần suất dày đặc từ 2 đến 6 buổi mỗi tuần. Tại đây, Trưởng cùng các lãnh đạo công ty tự xưng là diễn giả, tổng giám đốc hay trưởng nhóm để vẽ ra bức tranh Capel đang kinh doanh vô cùng phát đạt trong các lĩnh vực hot như bất động sản, năng lượng xanh, điện mặt trời, du lịch, vận tải, đào tạo và chuyển giao công nghệ, thậm chí sở hữu văn phòng đại diện tại nhiều quốc gia.

Các nhà đầu tư được mời gọi góp vốn bằng cách mua cổ phiếu Capel với mức lợi nhuận "trên trời": 0,625% mỗi ngày, 3,125% mỗi tuần và 12,5% mỗi tháng. Trưởng cam kết sau 2 năm, nhà đầu tư sẽ nhận lại cả vốn lẫn lãi với tổng giá trị gấp 3 lần (300%) số tiền nộp ban đầu. Tuy nhiên, cơ quan điều tra khẳng định toàn bộ thông tin trên đều là bịa đặt. Capel chưa đủ điều kiện phát hành cổ phiếu, không giao cổ phiếu cho khách và không hề có bất kỳ hoạt động kinh doanh tạo ra lợi nhuận nào.

Mạng lưới của Capel nhanh chóng phình to ra 6 địa bàn trọng điểm, gồm trụ sở chính ở TP.HCM cùng hàng loạt chi nhánh tại Hà Nội, Thanh Hóa, Bắc Giang, Cần Thơ và Nghệ An.

Cú lừa hơn 702 tỷ đồng và chân tướng kẻ "cố vấn"

Trích xuất dữ liệu từ hệ thống máy tính và thiết bị lưu trữ thu giữ tại Capel cho thấy, chỉ trong giai đoạn 2021 - 2022, công ty này đã ký kết gần 8.000 hợp đồng với 4.837 nhà đầu tư, huy động tổng số tiền vượt con số 702 tỷ đồng.

Cơ quan công tố xác định, bản chất dòng tiền của Capel hoạt động theo mô hình Ponzi — lấy tiền của người tham gia sau chi trả cho người trước. Trong tổng số 702 tỷ đồng thu được, Capel đã dùng hơn 52 tỷ đồng để chi thưởng trực tiếp và bỏ ra hơn 229 tỷ đồng để chia lợi nhuận nhằm giữ chân nhà đầu tư. Số tiền còn lại hơn 420 tỷ đồng đã bị Lã Quốc Trưởng chiếm đoạt hoàn toàn.

Số tiền chiếm đoạt được Trưởng luôn chuyển qua nhiều tài khoản ngân hàng để chi hoa hồng, chi trả 15% thù lao cho Tĩnh, tẩu tán vào các tài khoản cá nhân, mua bất động sản cùng nhiều tài sản khác (trong đó có một số tài sản nhờ người khác đứng tên). Tại cơ quan điều tra, Trưởng thừa nhận hành vi phạm tội, khai nhận đã dùng tiền đầu tư bất động sản, mua dự án và tiêu xài cá nhân, đồng thời cho biết hiện không còn tài sản để khắc phục hậu quả.

Về phần Vũ Đức Tĩnh, bị can này phủ nhận vai trò đồng phạm và cho rằng bản thân chỉ thuần túy tư vấn kinh doanh cho Trưởng. Tĩnh khai đã cho Trưởng mượn khoảng 5 tỷ đồng và hỗ trợ tư vấn mô hình đầu tư, xây dựng phòng ban. Theo giải trình của Tĩnh, việc Capel mất vốn là do Trưởng không triển khai kinh doanh theo kế hoạch, còn khoản 15% doanh thu nhận được chỉ là "phí tư vấn do Trưởng tự nguyện chi trả" chứ không liên quan đến hành vi chiếm đoạt.

Dù vậy, cơ quan điều tra khẳng định lời khai của Tĩnh hoàn toàn bất hợp lý và không phù hợp với các chứng cứ thu thập được. Thực tế, Tĩnh liên tục nhận các khoản tiền lớn từ Capel trong khi biết rõ hoạt động tư vấn của mình gắn liền với một mô hình kinh doanh "ảo" và phương thức huy động vốn trái phép. Do đó, nhà chức trách xác định Vũ Đức Tĩnh chính là mắt xích giúp sức tích cực, đóng vai trò quan trọng trong toàn bộ hành vi lừa đảo của Lã Quốc Trưởng.