Một trong những vụ án trốn thuế quy mô lớn trên nền tảng mạng xã hội vừa được đưa ra xét xử công khai, phơi bày góc khuất của hoạt động kinh doanh hàng xa xỉ online.

Ngày 2-7, Tòa án nhân dân khu vực 2 (Hà Nội) đã tiến hành xét xử sơ thẩm vụ án trốn thuế liên quan đến hoạt động kinh doanh qua mạng xã hội. Tại phiên tòa, bị cáo Nguyễn Thị Thu Hường, chủ tài khoản Facebook "Hycloset new things by Hy" chuyên kinh doanh đồ hiệu đã qua sử dụng, đã đề nghị Hội đồng xét xử áp dụng hình phạt tiền thay vì án tù để có cơ hội tiếp tục hoạt động kinh doanh và đóng góp cho xã hội.

03-1783048745-bi-mat-sau-doanh-thu-835-ty-cua-chu-shop-hang-hieu-facebook-hoi-han-muon-mang-xin-nop-phat-de-duoc-tiep-tuc-kinh-doanh
Bị cáo Nguyễn Thị Thu Hường tại phiên tòa. Ảnh: Tuổi Trẻ.

Theo cáo trạng, từ năm 2020 đến tháng 6-2025, Hường đã tiến hành kinh doanh hàng hiệu đã qua sử dụng (túi xách, đồng hồ, kim cương, quần áo, phụ kiện của các thương hiệu nổi tiếng như Hermès, Louis Vuitton, Cartier, Versace) hoàn toàn qua mạng xã hội. Toàn bộ khách hàng đều đến từ Facebook, mọi hoạt động trao đổi, chốt đơn đều được thực hiện trên nền tảng này.

Để nhận tiền thanh toán, Hường sử dụng tài khoản ngân hàng cá nhân và cả tài khoản đứng tên chồng. Doanh nghiệp thuê 8 nhân viên đảm nhiệm các công việc tư vấn khách hàng, trả lời tin nhắn, lên đơn, đóng gói, kiểm kê hàng hóa, nhập dữ liệu và vận chuyển. Để theo dõi doanh thu, số lượng hàng hóa và từng giao dịch phát sinh, Hường sử dụng phần mềm KiotViet.

Dữ liệu thu giữ từ máy tính cá nhân cho thấy doanh thu tăng rất nhanh qua từng năm: năm 2020 hơn 9,3 tỷ đồng; năm 2021 đạt 27,6 tỷ đồng; năm 2022 gần 165 tỷ đồng; năm 2023 hơn 272 tỷ đồng; năm 2024 hơn 216 tỷ đồng; riêng 6 tháng đầu năm 2025 đạt hơn 144 tỷ đồng. Tổng doanh thu trong hơn 5 năm được xác định gần 835 tỷ đồng.

Theo kết luận giám định, việc không kê khai doanh thu khiến Hường không thực hiện nghĩa vụ nộp thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập cá nhân, gây thiệt hại cho ngân sách hơn 12,5 tỷ đồng.

Tại tòa, Hường trình bày từ năm 2020 bắt đầu mua bán đồ hiệu đã qua sử dụng, không kinh doanh hàng mới. Ban đầu chủ yếu mua để sử dụng, sau đó mới bán lại hưởng chênh lệch. Bị cáo khai nhận không biết phải đăng ký kinh doanh, không biết phải kê khai và nộp thuế, chỉ nghĩ mình mua đi bán lại để hưởng phần chênh lệch.

Đến năm 2022, khi lượng đơn hàng tăng lên, bị cáo mới thuê nhân viên đóng gói, rồi tiếp tục tuyển thêm người làm việc, trả lương theo tháng. Bị cáo cho biết toàn bộ khách hàng đều đến từ Facebook, việc trao đổi, chốt đơn cũng thực hiện trên mạng xã hội.

Quá trình điều tra mở rộng, cơ quan tố tụng xác định Ngô Quốc Phú và Tô Lan Phương nhiều lần bán hàng hiệu cho Hường nhưng không thực hiện kê khai thuế. Cụ thể, Phú bán hàng cho Hường với tổng giá trị hơn 28,8 tỷ đồng, bị cáo buộc trốn hơn 433 triệu đồng tiền thuế. Trong khi đó Phương bán hàng trị giá khoảng 10,5 tỷ đồng, bị cáo buộc trốn hơn 157 triệu đồng tiền thuế.

Trong phần thẩm vấn, Hường khai quen biết Phương và Phú trong quá trình mua bán hàng hiệu, rồi hợp tác kinh doanh. Tuy nhiên giữa các bên không ai trao đổi về việc phải kê khai, nộp thuế thu nhập cá nhân. Hường cho biết sau khi vụ án bị phát hiện vẫn tiếp tục kinh doanh nhưng đã đăng ký hộ kinh doanh, thực hiện kê khai và nộp thuế đầy đủ.

Hồ sơ vụ án cũng thể hiện khi cơ quan chức năng tăng cường kiểm tra hoạt động kinh doanh trên nền tảng số vào tháng 6-2025, Hường đã nhờ người xóa dữ liệu trên phần mềm KiotViet. Tuy nhiên trước thời điểm dữ liệu bị xóa, toàn bộ thông tin bán hàng đã được lưu trên máy tính cá nhân, thể hiện đầy đủ mã hàng, giá bán, số lượng hàng hóa và doanh thu từng tháng, từng năm.

Trong phần luận tội, đại diện viện kiểm sát đánh giá các bị cáo có nhân thân tốt, đã tự nguyện khắc phục toàn bộ hậu quả, đồng thời đều có đơn xin được áp dụng hình phạt tiền. Cho rằng đề nghị này có căn cứ, viện kiểm sát đề nghị xử phạt Hường từ 2,5 đến 2,7 tỷ đồng; Phú từ 500 đến 550 triệu đồng và Phương từ 150 đến 200 triệu đồng.

Không chỉ Hường, hai bị cáo cùng vụ án là Ngô Quốc Phú và Tô Lan Phương cũng đề nghị Hội đồng xét xử xem xét áp dụng hình phạt tiền, sau khi đã tự nguyện nộp lại toàn bộ số tiền bị cáo buộc trốn thuế để khắc phục hậu quả.

Trong phần nói lời sau cùng, Hường trình bày hy vọng Hội đồng xét xử xem xét cho được áp dụng hình phạt tiền để có cơ hội tiếp tục kinh doanh, tạo việc làm, vừa làm ăn vừa tiếp tục đóng góp cho xã hội.

Đại diện viện kiểm sát nhấn mạnh Nhà nước luôn khuyến khích người dân kinh doanh, nhưng đồng thời phải thực hiện đầy đủ nghĩa vụ kê khai, nộp thuế. Chủ tọa phiên tòa cũng lưu ý pháp luật quy định người đủ 18 tuổi phải tự chịu trách nhiệm về hành vi của mình. Nếu chỉ lấy lý do hạn chế hiểu biết pháp luật thì rất nhiều hành vi khác cũng có thể được viện dẫn tương tự.

Tuy nhiên Hội đồng xét xử cho biết sẽ xem xét đầy đủ các tình tiết giảm nhẹ, trong đó có việc các bị cáo đã nộp lại toàn bộ số tiền bị cáo buộc trốn thuế.

PV (SHTT)