Thân thế đặc biệt của "hiệp sĩ" Nguyễn Thanh Hải vừa bị bắt, vạch trần bí mật đáng sợ về ‘trùm lừa đảo’

Nhắc đến Nguyễn Thanh Hải, không ít người từng nhớ đến hình ảnh một “hiệp sĩ đường phố” hoạt động sôi nổi trong Câu lạc bộ Phòng chống tội phạm (CLB PCTP) phường Phú Hòa, TP Thủ Dầu Một, tỉnh Bình Dương. Đây là mô hình dân phòng tự nguyện, được hình thành từ cuối những năm 1990, với mục tiêu hỗ trợ lực lượng công an trong việc tiếp nhận tin báo, nắm tình hình địa bàn và tham gia truy bắt tội phạm khi có yêu cầu hoặc tình huống khẩn cấp.

CLB PCTP không phải lực lượng vũ trang chuyên nghiệp, không có thẩm quyền như các cơ quan tố tụng, mà hoạt động theo quy chế do chính quyền địa phương ban hành. Trong thời gian tham gia, Nguyễn Thanh Hải từng là tổ viên xung kích và có giai đoạn giữ vai trò đội trưởng đội PCTP phường Phú Hòa.

Nhiều năm trước, đội PCTP phường Phú Hòa cùng một số nhóm “hiệp sĩ” khác tại Bình Dương từng được ghi nhận vì tham gia hỗ trợ bắt giữ các đối tượng trộm cắp, cướp giật, góp phần giữ gìn an ninh trật tự tại địa phương.

Rời CLB sau bất đồng quy chế hoạt động

Ngày 15-10-2019, Công an phường Phú Hòa xác nhận Nguyễn Thanh Hải đã chấm dứt tham gia CLB PCTP sau khi nộp đơn xin nghỉ vào cuối tháng 9 cùng năm. Theo chia sẻ của ông Hải thời điểm đó, nguyên nhân xuất phát từ bất đồng với quy chế mới, trong đó quy định phạm vi hoạt động của lực lượng PCTP chỉ giới hạn trong địa bàn phường. Ông cho rằng điều này khiến việc truy đuổi tội phạm trên đường phố trở nên bị động, kém hiệu quả.

Trong khi đó, chính quyền địa phương khẳng định việc điều chỉnh, siết chặt quy chế là nhằm bảo đảm an toàn cho người tham gia và thống nhất trong công tác quản lý, tránh tình trạng vượt thẩm quyền hoặc phát sinh hậu quả ngoài ý muốn. Việc Nguyễn Thanh Hải rút khỏi CLB được xác nhận là thực hiện đúng quy trình và theo nguyện vọng cá nhân.

Từ nhiều năm qua, mô hình “hiệp sĩ đường phố”, trong đó có các nhóm hoạt động tại phường Phú Hòa, luôn tồn tại những ý kiến trái chiều. Một bộ phận người dân ủng hộ, cho rằng đây là lực lượng phản ứng nhanh, góp phần hỗ trợ công an và tạo cảm giác an toàn cho cộng đồng. Ngược lại, không ít chuyên gia pháp lý bày tỏ lo ngại về tính pháp lý, cho rằng lực lượng tự nguyện này dễ vượt quyền, thiếu nghiệp vụ và tiềm ẩn nguy hiểm cho chính người tham gia.

Các cơ quan chức năng từng nhiều lần đề cập việc chuẩn hóa hoặc thu hẹp phạm vi hoạt động của các đội dân phòng tự phát, nhằm hạn chế rủi ro pháp lý khi người dân tự ý truy bắt tội phạm.

Khoảng hơn một năm trở lại đây, Nguyễn Thanh Hải xuất hiện trở lại trên mạng xã hội thông qua loạt video đăng tải trên YouTube với các tiêu đề như “giải cứu người bị lừa sang Campuchia”, “đưa em trai về nước an toàn”. Trong các clip, ông Hải cùng một số người được giới thiệu là nạn nhân bị dụ dỗ sang Campuchia làm việc, nay đã được hỗ trợ trở về Việt Nam.

Nội dung tương tự cũng xuất hiện trên Facebook, kèm hình ảnh những người trẻ bày tỏ lời cảm ơn khi được đưa về đến khu vực biên giới. Tuy nhiên, phần lớn các video mang tính kể lại, không nêu rõ sự phối hợp với cơ quan chức năng, cũng thiếu thông tin về trình tự pháp lý hoặc thẩm quyền của người thực hiện.

Sự thật được phơi bày

Ngày 1-1, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP.HCM thông tin đã khởi tố, bắt tạm giam Nguyễn Thanh Hải (thường gọi “Hải hiệp sĩ”).

Trước đó, qua công tác nghiệp vụ, Công an TP.HCM phát hiện một đường dây tổ chức cho người khác xuất cảnh trái phép từ Việt Nam sang Campuchia, hoạt động từ tháng 10-2024 đến khi bị phát hiện. Thực hiện chỉ đạo của Giám đốc Công an TP.HCM, Phòng Cảnh sát hình sự đã xác lập chuyên án để đấu tranh, triệt phá.

Theo điều tra, một nhóm đối tượng tại Campuchia tìm cách dụ dỗ người Việt Nam sang làm việc cho các tổ chức lừa đảo. Khi có người đồng ý, các đối tượng này chuyển thông tin cá nhân, hình ảnh, số điện thoại và địa điểm đón cho đầu mối tại Việt Nam để tổ chức đưa người xuất cảnh trái phép.

Tại Việt Nam, Lê Văn Thành được xác định là đối tượng cầm đầu, lập các nhóm trên mạng xã hội với sự tham gia của nhiều tài xế ô tô nhằm đưa người từ TP.HCM và các tỉnh lân cận đến khu vực cửa khẩu Mộc Bài (Tây Ninh) hoặc các khách sạn làm điểm trung chuyển. Để che giấu hành vi, các nhóm được lập theo từng tháng, thu phí thành viên, sau đó giải tán và tiếp tục lập nhóm mới.

Sau khi tập kết, các đối tượng sử dụng xe ôm, đường mòn, lối mở để đưa người vượt biên. Phía Campuchia tiếp nhận và đưa những người này vào các khu, công ty do tổ chức lừa đảo quản lý.

Bước đầu, cơ quan điều tra xác định đường dây trên đã tổ chức cho khoảng 900 người xuất cảnh trái phép từ Việt Nam sang Campuchia và khoảng 800 người nhập cảnh trái phép từ Campuchia về Việt Nam, thu lợi bất chính hàng trăm triệu đồng.

Nhận định đây là đường dây hoạt động chuyên nghiệp, xuyên quốc gia, trực tiếp tiếp tay cho các tổ chức lừa đảo tại Campuchia, Ban chuyên án tiếp tục mở rộng điều tra và phát hiện nhóm do Nguyễn Thanh Hải cầm đầu lợi dụng danh nghĩa hỗ trợ, giải cứu người Việt Nam bị giam giữ tại Campuchia để trục lợi.

Theo công an, thủ đoạn của nhóm này là xây dựng hình ảnh “hiệp sĩ cứu người” thông qua nhiều tài khoản mạng xã hội có lượng theo dõi lớn, thường xuyên đăng tải nội dung thể hiện việc “giải cứu miễn phí, không nhận tiền”. Tuy nhiên, thực tế khi gia đình nạn nhân tìm đến nhờ giúp đỡ, Nguyễn Thanh Hải yêu cầu phải có tiền mới đưa người về, nếu không sẽ từ chối.

Nhóm của Hải tổ chức tiếp nhận người dân có nhu cầu “giải cứu” tại các địa điểm cố định, phân công người ghi nhận thông tin, quay video phỏng vấn, dàn dựng nội dung và chỉnh sửa clip đăng tải lên mạng xã hội nhằm tạo uy tín. Cơ quan điều tra xác định đây là thủ đoạn quảng bá để tìm “khách hàng” cho hành vi phạm tội.

Sau khi xác định người cần “giải cứu” đang bị giữ tại các khu lừa đảo ở Campuchia, Hải móc nối với các đầu mối tại nước này để đưa người ra ngoài. Nhóm đối tượng sau đó nâng khống số tiền chuộc, yêu cầu thân nhân chuyển tiền trước qua nhiều tài khoản trung gian để chiếm đoạt phần chênh lệch.

Lời khai cho thấy, một phần số tiền được dùng để chi trả cho đầu mối phía Campuchia, phần còn lại Nguyễn Thanh Hải cùng các đối tượng liên quan chia nhau hưởng lợi bất chính.

Sau khi nhận tiền, nhóm này tổ chức đưa người từ Campuchia về Việt Nam bằng đường tiểu ngạch, không thực hiện thủ tục xuất nhập cảnh, không có hộ chiếu hoặc giấy tờ hợp pháp, xâm phạm nghiêm trọng trật tự quản lý xuất nhập cảnh.

Cơ quan điều tra xác định từ năm 2023 đến khi bị phát hiện, nhóm Nguyễn Thanh Hải đã cưỡng đoạt tài sản của 120 người với tổng số tiền hơn 16,7 tỷ đồng, trong đó riêng Hải hưởng lợi hơn 2,2 tỷ đồng. Các đối tượng giúp sức dù không trực tiếp nhận tiền “chuộc người” nhưng biết rõ hành vi phạm tội, vẫn tích cực hỗ trợ và hưởng lợi từ hoạt động quảng cáo trên mạng xã hội.

Công an nhận định đây là hành vi phạm tội có tổ chức, kéo dài, thủ đoạn tinh vi, lợi dụng niềm tin xã hội và hoàn cảnh khó khăn của người dân để trục lợi, gây bức xúc dư luận và ảnh hưởng nghiêm trọng đến an ninh trật tự cũng như công tác phòng, chống tội phạm.

Căn cứ tài liệu, chứng cứ thu thập được, ngày 30-10-2025, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP.HCM đã khởi tố, bắt tạm giam Nguyễn Thanh Hải, Lê Văn Thành cùng 9 đồng phạm về các tội: Cưỡng đoạt tài sản; Tổ chức, môi giới cho người khác xuất, nhập cảnh trái phép; Lợi dụng các quyền tự do dân chủ xâm phạm lợi ích của Nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân.