Vụ án thực phẩm chức năng giả: Lật tẩy "liên minh" nhận hối lộ để thông quan nguyên liệu lậu

Trong đó, mối quan hệ cộng sinh giữa "ông trùm" Nguyễn Năng Mạnh và các cán bộ thoái hóa biến chất thuộc Cục Giám sát quản lý về Hải quan và Cục Quản lý dược đã trở thành chìa khóa để hàng trăm tỷ đồng hàng giả tuồn ra thị trường.

Mọi chuyện bắt đầu từ việc Nguyễn Năng Mạnh (cựu Chủ tịch HĐQT Công ty MediUSA) sử dụng pháp nhân Công ty Hùng Phương để nhập khẩu nguyên liệu từ nước ngoài, chủ yếu từ Trung Quốc. Khi 4 lô hàng chứa chất Chondroitin Sulfate Sodium (một loại nguyên liệu sản xuất thuốc cần sự phê duyệt khắt khe của Bộ Y tế) bị kẹt tại cảng Hải Phòng, Mạnh đã lập tức tìm đến "chiêu bài" tiền tệ. "Ông trùm" này đã thỏa thuận chi tổng cộng 1,5 tỷ đồng cho các cán bộ hải quan để đổi lấy tấm vé thông hành cho những lô hàng vướng thủ tục pháp lý này.

Đáng chú ý, trong nhóm cán bộ bị đề nghị truy tố, bị can Nguyễn Hữu Tuân (cựu Phó tổ trưởng Ban giám sát quản lý về Hải quan) từng có tiền án từ năm 2004. Đứng trước sức hấp dẫn của số tiền tỷ, Tuân và Nguyễn Thế Việt (cựu Phó cục trưởng Cục Giám sát quản lý về hải quan) đã trực tiếp "cầm tay chỉ việc" cho Mạnh. Các bị can này hướng dẫn doanh nghiệp sửa đổi văn bản kiến nghị, đồng thời sử dụng tầm ảnh hưởng của mình để gây áp lực và móc nối với Phan Công Chiến (cựu Trưởng phòng Quản lý kinh doanh dược, Cục Quản lý dược) nhằm hợp thức hóa quy trình nhập khẩu bằng các văn bản hướng dẫn có lợi.

Sự tha hóa còn thể hiện qua cách các bị can chia chác và mặc cả số tiền hối lộ. Dù nhận từ Mạnh 1,5 tỷ đồng, nhưng Tuân chỉ báo cáo lại với cấp trên số tiền là 800 triệu đồng để ăn chặn phần chênh lệch. Sau khi các văn bản được ký kết thành công và tiền được giải ngân, nhóm này đã chia nhau theo các mức độ "đóng góp", từ việc chi 50 triệu đồng để cảm ơn sự "tham mưu" của cán bộ Cục Quản lý dược đến việc giữ lại hàng trăm triệu đồng làm tiền công cho các cá nhân liên quan.

Hậu quả của việc tiếp tay cho "ông trùm" Nguyễn Năng Mạnh là vô cùng nghiêm trọng. Từ năm 2016, hệ sinh thái gồm 12 công ty và 2 nhà máy của Mạnh đã sản xuất và tiêu thụ một lượng thực phẩm chức năng giả khổng lồ. Kết quả giám định 190 sản phẩm thu giữ cho thấy có tới 88 mẫu là hàng giả, với chất lượng công dụng đạt dưới 70% so với công bố. Ước tính số hàng giả này trị giá hơn 539 tỷ đồng, giúp các đối tượng thu lời bất chính hơn 264 tỷ đồng. Với những sai phạm nghiêm trọng này, 14 bị can trong vụ án hiện đang phải đối mặt với các tội danh về đưa, nhận hối lộ và sản xuất hàng giả, trả giá cho hành vi coi thường sức khỏe người tiêu dùng và kỷ cương pháp luật.