Trong y văn thế giới, hiếm có căn bệnh tâm thần nào mang màu sắc u ám và ám ảnh như hội chứng Cotard. Những người không may mắc phải tình trạng tâm lý cực đoan này luôn sống trong một niềm tin bi kịch: họ đinh ninh rằng mình không còn tồn tại, cơ thể đang thối rữa hoặc nội tạng đã hoàn toàn biến mất. Căn bệnh này đã xóa nhòa đi ranh giới vốn dĩ rất rõ ràng giữa sự sống và cái chết ngay cả khi bệnh nhân vẫn đang hít thở mỗi ngày.

Tên gọi của căn bệnh kỳ quái này được đặt theo bác sĩ tâm thần người Pháp Jules Cotard – người đầu tiên ghi nhận và mô tả nó vào năm 1880. Bệnh nhân đầu tiên của ông là một người phụ nữ liên tục khẳng định cơ thể mình trống rỗng, không có não bộ, dây thần kinh, dạ dày hay lồng ngực. 

Cô tin rằng bản thân chỉ là một bộ xương đang phân hủy nhưng lại mang lời nguyền phải sống bất tử. Chính suy nghĩ "một người chết thì không cần nạp năng lượng" đã khiến cô cự tuyệt hoàn toàn việc ăn uống.

26-1774498114-bi-giam-cam-trong-chinh-the-xac-minh-bi-an-rung-ron-ve-hoi-chung-xac-song-cotard

Nhờ sự phát triển của y học hiện đại, các nhà thần kinh học đã tiến hành quét não bộ của những bệnh nhân mắc hội chứng này và phát hiện ra những điểm bất thường đáng kinh ngạc. Cụ thể, vùng vỏ não trước trán và các khu vực xử lý cảm xúc đã bị "ngắt kết nối". 

Tình trạng này tước đoạt hoàn toàn cảm nhận về sự tồn tại của người bệnh. Họ có thể nhìn vào gương nhưng không nhận diện được bản thân, hay dù cảm thấy đau đớn, họ vẫn cho rằng đó chỉ là ảo giác của một cái xác không hồn.

Điển hình là trường hợp của một bệnh nhân tên Graham. Sau khi trải qua một vụ tai nạn, anh một mực khẳng định não mình đã chết và anh chỉ đang "mượn" thân xác này để đi lại. Sự trống rỗng và hoang mang tột độ đã triệt tiêu những bản năng sinh tồn cơ bản nhất, khiến anh cảm thấy nghĩa trang mới là nơi duy nhất mình thực sự thuộc về.

Niềm tin mãnh liệt rằng bản thân đã qua đời dẫn đến những hành vi tự hủy hoại vô cùng trớ trêu và đáng sợ. Bệnh nhân thường bỏ bê vệ sinh cá nhân, không tắm rửa và thậm chí tuyệt thực cho đến khi cơ thể suy kiệt thực sự. Quái gở hơn, họ còn yêu cầu gia đình đem hỏa táng hoặc chôn cất chính mình, bởi họ cho rằng việc một cái xác cứ đi lại trong nhà là điều vô lý. 

26-1774498114-bi-giam-cam-trong-chinh-the-xac-minh-bi-an-rung-ron-ve-hoi-chung-xac-song-cotard

Tình cảnh này đẩy những người xung quanh vào trạng thái sợ hãi và bế tắc tột cùng khi phải chứng kiến người thân cười nói, đi lại nhưng tâm trí thì khẳng định mình đã rời xa cõi đời.

Theo các chuyên gia, hội chứng "xác sống" thường xuất phát từ những tổn thương thực thể ở não bộ sau tai nạn, hoặc là biến thể nặng của bệnh trầm cảm và tâm thần phân liệt. Để điều trị, y học thường can thiệp bằng liệu pháp sốc điện (ECT) kết hợp cùng các loại thuốc đặc trị nhằm mục đích "tái khởi động" những vùng não đang bị tê liệt. 

Rất nhiều trường hợp sau khi được can thiệp thành công đã bất ngờ "tỉnh giấc", giống như vừa thoát khỏi một cơn ác mộng dai dẳng nơi họ bị cầm tù bởi chính cơ thể mà mình từng hắt hủi.

QT (SHTT)