Chính phủ Campuchia vừa đưa ra lời kêu gọi khẩn thiết yêu cầu Thái Lan ngừng ngay lập tức việc sử dụng tiêm kích F-16 trong các cuộc xung đột biên giới, đồng thời chỉ trích mạnh mẽ đây là hành động sử dụng vũ lực "không cân xứng" và gây ra thảm họa nhân đạo.
16-1765874866-campuchia-to-thai-lan-dung-f-16-xam-pham-lanh-tho-va-huy-hoai-di-san-unesco.jpg
Tiêm kích F-16 Thái Lan. Ảnh: Jetphotos

Trong tuyên bố phát đi ngày 15/12, Bộ Ngoại giao Campuchia đã chỉ trích việc Thái Lan triển khai tiêm kích F-16 trong lãnh thổ Campuchia là "hành động sử dụng vũ lực không tương xứng và phi lý". Phnom Penh cáo buộc Bangkok "xâm phạm nghiêm trọng toàn vẹn lãnh thổ Campuchia" và vi phạm nghiêm trọng Hiến chương Liên Hợp Quốc cùng các nguyên tắc cơ bản của ASEAN.

Theo giới chức Campuchia, chiến đấu cơ Thái Lan đã xâm nhập sâu khoảng 80-90 km trong vùng trời Campuchia, tiến hành các đợt không kích đã khiến ít nhất 15 dân thường thiệt mạng và buộc hơn 400.000 người phải sơ tán. Campuchia nhấn mạnh rằng những cuộc không kích này đã gây ra "tàn phá diện rộng" tại các khu dân cư.

Nghiêm trọng hơn, Bộ Ngoại giao Campuchia cáo buộc các cuộc tấn công của Thái Lan đã gây thiệt hại và phá hủy hàng loạt di sản thế giới được UNESCO công nhận, bao gồm cả đền Preah Vihear. Campuchia nhấn mạnh: "Những hành động này cấu thành vi phạm nghiêm trọng với luật nhân đạo quốc tế và các nghĩa vụ quốc tế trong bảo vệ dân thường, tài sản văn hóa".

Trước tình hình leo thang, Phnom Penh đã kêu gọi Bangkok lập tức chấm dứt "mọi cuộc không kích và các hoạt động quân sự gây nguy hiểm cho dân thường", đồng thời đề nghị Thái Lan ngừng sử dụng vũ lực và quay lại giải quyết tranh chấp một cách hòa bình, dựa trên luật pháp quốc tế và các nguyên tắc láng giềng hữu nghị. Campuchia tái khẳng định cam kết thực hiện thỏa thuận ngừng bắn ngày 28/7 và Tuyên bố chung Kuala Lumpur ký ngày 26/10.

Tuy nhiên, Bộ Quốc phòng Thái Lan cùng ngày 15/12 đã xác nhận tiêm kích F-16 đã tấn công mục tiêu tại huyện Srei Snam, tỉnh Siem Reap, đánh dấu cuộc không kích đầu tiên tại tỉnh này.

Bộ trưởng Quốc phòng Thái Lan Nattapon Nakpanich hôm nay tuyên bố tình hình biên giới "đang tiến triển từng bước" theo kế hoạch quân đội và khẳng định Thái Lan sẽ chỉ đồng ý ngừng bắn khi Campuchia "chấm dứt thái độ thù địch một cách rõ ràng và công khai".

Xung đột biên giới Campuchia - Thái Lan đã bùng phát thành đụng độ vào ngày 7/12, khi binh sĩ hai nước đấu súng, sau đó leo thang sử dụng cả vũ khí hạng nặng như tiêm kích F-16 và pháo phản lực. Thái Lan cho biết 17 binh sĩ đã thiệt mạng, trong khi Campuchia xác nhận 12 dân thường thiệt mạng. Hàng trăm nghìn người dân dọc biên giới đã phải rời bỏ nhà cửa đến các trung tâm lánh nạn tạm thời.