Tiến trình tìm kiếm giải pháp hòa bình cho xung đột tại Trung Đông vừa vấp phải rào cản lớn khi Iran chính thức tuyên bố từ chối tham gia vòng đàm phán thứ hai với Mỹ.
Quyết định này được đưa ra trong bối cảnh lệnh ngừng bắn tạm thời đang dần đi đến những ngày cuối cùng, làm dấy lên lo ngại về một đợt bùng phát bạo lực mới tại khu vực.
Chủ tịch Quốc hội Iran gặp mặt Thủ tướng Pakistan. Ảnh: Văn phòng Chủ tịch Quốc hội Iran/WANA/Reuters
Dẫn tin từ hãng thông tấn IRNA ngày 19/4, chính quyền Tehran khẳng định việc khước từ đối thoại xuất phát từ thái độ của Washington. Phía Iran chỉ trích Mỹ đưa ra những yêu cầu quá đáng, duy trì những kỳ vọng thiếu thực tế và liên tục thay đổi quan điểm một cách mâu thuẫn. Đặc biệt, Tehran lên án gay gắt việc Mỹ phong tỏa các tuyến hàng hải, coi đây là hành động vi phạm nghiêm trọng thỏa thuận ngừng bắn hiện có giữa hai quốc gia.
Đáp lại những cáo buộc từ phía Iran, Tổng thống Mỹ Donald Trump cùng ngày cho biết quân đội nước này đã thực hiện biện pháp mạnh khi khống chế một tàu chở hàng treo cờ Iran. Theo nhà lãnh đạo Mỹ, con tàu này bị cáo buộc tìm cách vượt qua lệnh phong tỏa tại khu vực eo biển chiến lược Hormuz. Bất chấp những bế tắc trong đối thoại trực tiếp với Tehran, Tổng thống Trump thông báo các đặc phái viên Mỹ vẫn sẽ tới Islamabad (Pakistan) nhằm thúc đẩy các nỗ lực ngoại giao trước khi lệnh ngừng bắn kéo dài hai tuần chính thức hết hiệu lực vào ngày 22/4.
Trong khi các nỗ lực ngoại giao đang đình trệ, tình hình quân sự tại thực địa lại có những chuyển biến đáng chú ý. Theo truyền hình Press TV, các quan chức quân sự cấp cao của Iran khẳng định nước này đã tận dụng tối đa thời gian ngừng bắn để củng cố lực lượng. Tướng Seyed Majid Mousavi, Tư lệnh Lực lượng không gian vũ trụ thuộc Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC), thậm chí đã công bố bằng chứng video cho thấy quá trình bổ sung hàng loạt bệ phóng tên lửa và thiết bị bay không người lái (UAV). Phía Iran tuyên bố năng lực vũ khí của họ hiện tại đã vượt xa mức trước khi cuộc xung đột nổ ra.
Sự bế tắc trên bàn đàm phán cùng với những hành động quân sự cứng rắn từ cả hai phía đang đặt khu vực Trung Đông vào tình thế "ngàn cân treo sợi tóc". Khi thời hạn cuối của lệnh ngừng bắn đang cận kề, dư luận quốc tế đang đổ dồn sự chú ý vào các động thái tiếp theo của cả Washington và Tehran, trong hy vọng mong manh về một lối thoát cho cuộc khủng hoảng hiện nay.
Ngày 19/4, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết lực lượng Mỹ đã nổ súng và bắt giữ một tàu chở hàng mang cờ Iran sau khi nó cố gắng vượt qua vòng phong tỏa hải quân của Mỹ ở Vịnh Oman, theo đài CNN.
Ảnh: Mass Communication Specialist 2nd Class Jordan Steis
“Hôm nay, một tàu chở hàng mang cờ Iran tên là Touska, dài hơn 274 m và nặng gần bằng một tàu sân bay, đã cố gắng vượt qua vòng phong tỏa hải quân của chúng tôi, và điều đó đã không suôn sẻ với họ” - ông Trump viết trên mạng xã hội Truth Social.
