Colombia chậm tiếp nhận cứu hộ quốc tế khi “giờ vàng” sau động đất sắp kết thúc

Colombia đã bắt đầu triển khai việc tiếp nhận một số lực lượng cứu hộ quốc tế sau trận động đất mạnh 7,4 độ xảy ra ngày 11/8, dù trước đó một số đề nghị hỗ trợ đã bị từ chối hoặc hạn chế.

Sự chậm trễ diễn ra trong bối cảnh thời gian 72 giờ được xem là giai đoạn quan trọng nhất để tìm kiếm những người có thể còn sống dưới các đống đổ nát đang dần kết thúc. Sau khoảng thời gian này, khả năng phát hiện nạn nhân còn sống được cảnh báo sẽ giảm đáng kể.

Nhiều lãnh đạo trên khắp châu Mỹ đã nhanh chóng đề nghị hỗ trợ Colombia sau thảm họa. Tuy nhiên, trong khi Venezuela từng lập tức tiếp nhận hàng chục đội cứu hộ quốc tế sau hai trận động đất mạnh hồi tháng 6, Colombia lại từ chối một số đội hoặc giới hạn phạm vi hỗ trợ.

Theo nhà khoa học chính trị Sandra Borda, những bất cập trong điều phối viện trợ có thể liên quan đến quá trình chuyển giao quyền lực căng thẳng giữa chính quyền hiện tại và chính quyền tiền nhiệm. Hai bên không tiến hành một quá trình bàn giao chính thức.

Ông Abelardo de la Espriella mới nhậm chức Tổng thống Colombia ngày 8/8. Đến ngày 12/8, ông David Tamayo Roldán mới được bổ nhiệm đứng đầu cơ quan quốc gia phụ trách quản lý rủi ro thiên tai, đơn vị chịu trách nhiệm ứng phó với các thảm họa tại nước này.

Bà Borda, giáo sư tại Đại học Los Andes, nhận định việc không có quá trình chuyển giao chính thức, cộng với sự thay đổi nhân sự, có thể khiến hệ thống xuất hiện những trục trặc trong quá trình vận hành.

Tình trạng thiếu rõ ràng trong việc tiếp nhận viện trợ vẫn kéo dài đến ngày 12/8. Nhiều quốc gia và tổ chức, trong đó có Liên Hợp Quốc, cho biết chưa nhận được yêu cầu hỗ trợ chính thức từ Chính phủ Colombia.

Mexico cho biết đã chuẩn bị hàng tấn hàng cứu trợ cùng 255 quân nhân để hỗ trợ Colombia, nhưng chưa nhận được đề nghị triển khai lực lượng từ phía nước này.

Đại sứ Trung Quốc tại Colombia Chu Cảnh Dương cũng kêu gọi chính quyền nhanh chóng thiết lập một đầu mối chính thức để điều phối nguồn viện trợ quốc tế. Ông đề nghị công bố tên và thông tin liên lạc của quan chức chịu trách nhiệm tiếp nhận, điều phối hỗ trợ dành cho các nạn nhân động đất.

Sau nhiều giờ, hoạt động điều phối viện trợ quốc tế bắt đầu được triển khai. Chiều 12/8, Tổng thống El Salvador Nayib Bukele thông báo sẽ gửi viện trợ nhân đạo tới Colombia. Tuy nhiên, theo ông, chính quyền Tổng thống De la Espriella chỉ đề nghị hỗ trợ bằng vật tư cho người bị ảnh hưởng.

Ông Bukele cho biết phía Colombia thông báo các đội cứu hộ, nhân viên y tế và lực lượng ứng phó khẩn cấp trong nước đã được triển khai, vì vậy tại thời điểm đó chưa cần hỗ trợ thêm về nhân lực.

Trong khi đó, Peru xác nhận ngày 12/8 rằng nước này sẽ cử tình nguyện viên tới Colombia tham gia công tác tìm kiếm và cứu hộ.

Bộ Ngoại giao Colombia sau đó cho biết đang xây dựng danh sách những nhu cầu cụ thể nhằm đề nghị cộng đồng quốc tế hỗ trợ. Người đứng đầu cơ quan quản lý thiên tai cũng cho hay Colombia đề nghị lực lượng cứu hộ từ 4 nước gồm Mỹ, El Salvador, Ecuador và Israel tham gia, do những đội này được đánh giá có chứng nhận quốc tế cần thiết.

Ngoại trưởng Omar Bula khẳng định Colombia không loại trừ bất kỳ quốc gia nào đã đề nghị hỗ trợ, đồng thời nhấn mạnh việc hợp tác được tiến hành không dựa trên các cân nhắc về tư tưởng hay chính trị.

Ngày 12/8, Mỹ xác nhận đã điều động các đội tìm kiếm và cứu nạn từ Virginia và California tới Colombia sau khi nhận được đề nghị hỗ trợ từ chính phủ nước này. Đây là một trong những động thái quốc tế được triển khai khi thời gian quý giá cho công tác tìm kiếm người sống sót sau động đất đang dần cạn kiệt.