Cuộc điện đàm phút cuối khiến Israel hủy đòn không kích lớn nhằm vào Iran

Tối 8/6, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu tuyên bố nước này sẽ tạm thời dừng các hoạt động tấn công nhằm vào Iran, đồng thời cảnh báo sẽ nối lại chiến dịch nếu tiếp tục bị đe dọa. Về phía Tehran, Iran cũng thông báo ngừng các cuộc tấn công nhằm vào Israel nhưng khẳng định sẽ đáp trả quyết liệt hơn nếu Tel Aviv không chấm dứt các hoạt động quân sự tại Lebanon.

Các tuyên bố được đưa ra sau một đêm giao tranh căng thẳng giữa hai bên, kéo dài từ ngày 7/6 đến rạng sáng 8/6. Trong bối cảnh đó, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã trực tiếp gọi điện cho Thủ tướng Netanyahu nhằm đề nghị Israel không thực hiện các cuộc tấn công trả đũa mới nhằm vào Iran.

Theo các nguồn tin từ Israel, ông Trump cho rằng nếu Washington đạt được thỏa thuận với Tehran thì Israel không cần phải mở thêm chiến dịch quân sự. Nhà lãnh đạo Mỹ cũng lập luận rằng trong trường hợp các cuộc đàm phán thất bại, Washington hoàn toàn có thể dẫn đầu một chiến dịch nhằm vào Iran.

Tuy nhiên, Thủ tướng Netanyahu được cho là có quan điểm khác. Ông lo ngại việc không đáp trả sẽ tạo ra hình ảnh rằng Iran đang chiếm ưu thế và khiến cả Mỹ lẫn Israel rơi vào thế bất lợi. Theo các nguồn tin, cuộc điện đàm kết thúc mà chưa có quyết định cuối cùng từ phía Israel.

Một số quan chức Mỹ tham gia cuộc trao đổi nhận định Tổng thống Trump đã phần nào trì hoãn được kế hoạch quân sự của Tel Aviv. Trong khi đó, phía Israel cho rằng ông Netanyahu hiểu rõ sự phản đối của Washington nhưng không xem đó là mệnh lệnh mang tính tuyệt đối.

Sau đó, Thủ tướng Israel tiến hành tham vấn với các lãnh đạo an ninh và quân sự trước khi thông báo với Nhà Trắng rằng ông vẫn có ý định triển khai hành động quân sự. Tổng thống Trump sau này tiết lộ rằng Mỹ chỉ nhận được thông báo khi các lực lượng Israel gần như đã bắt đầu hành động.

Trong lúc giao tranh tiếp diễn, lực lượng Houthi tại Yemen cũng tham gia bằng việc phóng tên lửa đạn đạo về phía Israel. Sau đợt tấn công cuối cùng vào sáng 8/6, Iran được cho là đã liên hệ với Mỹ để bày tỏ mong muốn ngừng bắn và đề nghị Washington tác động để Israel chấm dứt các cuộc không kích.

Cùng ngày, truyền thông Israel đưa tin Thủ tướng Netanyahu đã phê chuẩn một kế hoạch không kích quy mô lớn nhằm vào Iran. Theo các nguồn tin, đây có thể là đợt tập kích lớn nhất kể từ tháng 4 với hàng chục mục tiêu quan trọng nằm trong danh sách tấn công.

Tuy nhiên, khi kế hoạch đang được hoàn tất tại căn cứ quân sự Kirya ở Tel Aviv, Tổng thống Trump tiếp tục gọi điện cho ông Netanyahu và đề nghị hủy bỏ chiến dịch để tạo cơ hội cho các nỗ lực hòa giải. Nhà lãnh đạo Mỹ sau đó kể lại rằng ông đã cảnh báo Thủ tướng Israel cần thận trọng nếu không muốn rơi vào tình thế bị cô lập.

Theo các nguồn tin, sau cuộc trao đổi này, ông Netanyahu đồng ý đình chỉ kế hoạch không kích với điều kiện Iran không tiếp tục tấn công. Mệnh lệnh hủy chiến dịch được đưa ra trong thời điểm nhiều máy bay chiến đấu đã hoàn tất công tác chuẩn bị và sẵn sàng cất cánh.

Quyết định bất ngờ này được cho là đã gây ra sự xáo trộn lớn trong giới chỉ huy quân sự Israel. Một số nguồn tin nhận định đây là kết quả của sự thấu hiểu giữa hai nhà lãnh đạo, trong khi những ý kiến khác cho rằng thực chất Washington đã gây áp lực trực tiếp buộc Tel Aviv phải thay đổi kế hoạch.

Các cuộc họp nội bộ sau đó cũng cho thấy những quan điểm khác biệt trong giới lãnh đạo Israel về cách ứng xử trước đề nghị từ Mỹ. Một số thành viên chính phủ muốn duy trì lập trường cứng rắn với Iran, trong khi những người khác cho rằng việc phối hợp với Washington vẫn là lựa chọn phù hợp.

Bảo vệ quyết định của mình, Thủ tướng Netanyahu nhấn mạnh rằng Mỹ và Israel vẫn có chung mục tiêu trong vấn đề Iran. Ông cho rằng Washington tiếp tục duy trì sức ép đối với Tehran và không có lý do để hai đồng minh xảy ra đối đầu trong thời điểm hiện nay.

Cuộc điện đàm vào phút cuối giữa hai nhà lãnh đạo vì thế đã trở thành yếu tố then chốt giúp ngăn chặn một chiến dịch quân sự quy mô lớn, ít nhất là trong thời điểm hiện tại, giữa lúc tình hình khu vực vẫn tiềm ẩn nhiều nguy cơ khó lường.