Điều gì khiến Tổng thống Trump hoãn áp thuế đối ứng 90 ngày?

Chưa đầy 24 giờ sau khi các mức thuế đối ứng từ 10% - 50% áp dụng với hầu hết các đối tác thương mại của Mỹ có hiệu lực, ông Trump bất ngờ quyết định tạm dừng chính sách thuế khắc nghiệt này. Tuy nhiên, Trung Quốc là một ngoại lệ. Lãnh đạo Nhà Trắng đã tăng thuế đối ứng với đối thủ địa chính trị lớn nhất của Mỹ lên tổng cộng 145% như một phần của động thái "ăn miếng, trả miếng" trong cuộc chiến thương mại đang diễn ra giữa hai nước. 

Thông báo được đưa ra vào đầu giờ chiều 9/4 sau một tuần căng thẳng, khi các nghị sĩ và những người thân tín trong đảng Cộng hòa đã cảnh báo riêng với ông Trump rằng đòn thuế đó có thể phá hủy kinh tế toàn cầu. 

Một quan chức cấp cao trong chính quyền tiết lộ với NBC News rằng, một số cố vấn của ông Trump đã gần như hoảng loạn về thị trường trái phiếu. Lãi suất trái phiếu kho bạc kỳ hạn 10 năm đã tăng, trái ngược với những gì thường xảy ra khi giá cổ phiếu giảm và các nhà đầu tư tìm kiếm sự an toàn trong trái phiếu kho bạc. 

Hai cố vấn cấp cao nhất của Tổng thống Trump là Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent và Bộ trưởng Thương mại Howard Lutnick đã nhất trí thúc giục ông tạm dừng kế hoạch thuế mới trong bối cảnh đó. 

Sau khi ông Trump quyết định đảo ngược quyết định về thuế, thị trường chứng khoán đã tăng điểm ngay lập tức, chấm dứt chuỗi ngày sụt giảm kinh hoàng. 

Đảng Dân chủ đã nhanh chóng nắm bắt vấn đề và tìm cách làm suy yếu sự ủng hộ của công chúng đối với ông Trump. Lãnh đạo phe thiểu số tại Thượng viện Mỹ Chuck Schumer tuyên bố: "Sự sụp đổ của thị trường do quyết định của Tổng thống đã làm bốc hơi lượng lớn tiền khỏi các tài khoản hưu trí". 

Những gì diễn ra đã phơi bày rạn nứt trong nhóm cố vấn cấp cao của ông Trump. Trong khi Bộ trưởng Tài chính Bessent có vẻ cởi mở với các cuộc đàm phán, Peter Navarro, cố vấn thương mại cấp cao của Tổng thống Trump dường như có lập trường cứng rắn hơn.

Ông Navarro và tỷ phú Elon Musk, giám đốc điều hành hãng xe điện Tesla và là cố vấn của ông Trump về lực lượng lao động chính phủ, đã công khai chỉ trích lẫn nhau. Ông Musk chê ông Navarro là "ngu ngốc hơn cả một bao gạch", trong khi ông Navarro gọi tỷ phú Tesla là "một thợ lắp ráp ô tô". 

Khi được hỏi về cuộc đấu khẩu giữa ông Musk và ông Navarro, Thượng nghị sĩ Cộng hòa Lindsey Graham, bạn chơi golf của Tổng thống Trump, cho biết: "Tôi nghĩ điều đó không quan trọng. Người duy nhất quan trọng là ông Trump".

Một người bạn của ông Trump gần đây tuyên bố, người đứng đầu Chính phủ Mỹ không bộc lộ dấu hiệu nào cho thấy ông sẽ nhanh chóng thay đổi quyết định. Người này cho hay, ông Trump tin các quốc gia khác đang giao dịch không công bằng và coi thuế là công cụ giúp Mỹ cạnh tranh tốt hơn. "Ông ấy tự tin điều đó sẽ có lợi cho nước Mỹ". 

Tuy nhiên, trước khi công bố quyết định tạm hoãn thuế đối ứng trong 90 ngày vào ngày 9/4, ông Trump và các trợ lý đã bị các nghị sĩ Cộng hòa và đồng minh bên ngoài thúc giục tìm kiếm một kế hoạch thay thế. 

Theo Larry Kudlow, cố vấn kinh tế cấp cao của Tổng thống Trump trong nhiệm kỳ đầu tiên, ông đã có những cuộc trao đổi với bạn bè ở cánh Tây của Nhà Trắng về nhu cầu đàm phán với các quốc gia khác trước khi Mỹ áp thuế vĩnh viễn đối với họ. Về quyết định hoãn áp thuế đối ứng 90 ngày, chuyên gia này bình luận: "Thỏa thuận là điều tốt nhất nên làm. Trong vòng 48 giờ, ông Trump đã chuyển từ không đàm phán sang đàm phán. Rõ ràng, ông Bessent hiện là nhân vật có ảnh hưởng chính về thương mại". 

Với áp lực ngày càng tăng từ các nghị sĩ đảng Cộng hòa và tình hình thua lỗ trên thị trường, ông Trump bắt đầu suy nghĩ lại. Trong nhiệm kỳ đầu tiên, nhà lãnh đạo này coi sự thăng trầm của thị trường chứng khoán như một loại bảng điểm về nhiệm kỳ tổng thống. Tuy nhiên, tình trạng lao dốc của thị trường đã khiến ông phải chú ý. 

Trao đổi với phóng viên, Tổng thống Trump tiết lộ, ông bắt đầu cân nhắc nghiêm túc hơn tới việc tạm dừng áp thuế đối ứng. Ngoài ra, theo lời một quan chức Mỹ cấp cao, tổng thống cũng cảm thấy hứng thú khi đích thân đàm phán các thỏa thuận thương mại với những quốc gia muốn thoát khỏi mức thuế nhập khẩu cao. 

Chính quyền Trump sau đó đã đưa ra quyết định. Cùng với 2 bộ trưởng Bessent và Lutnick, ông Trump đã soạn thảo thông báo hoãn áp thuế đối ứng và tạm thời chấm dứt cuộc khủng hoảng kinh tế lớn nhất trong nhiệm kỳ tổng thống của mình. "Tôi nghĩ đó là điều tích cực với thế giới và chúng tôi không muốn làm tổn thương các quốc gia khác... tất cả đều muốn đàm phán".

Theo Hoài Linh (VietNamNet)