Hàng nghìn tàu thuyền đối mặt thách thức lớn khi eo biển Hormuz mở cửa

Mỹ và Iran đang tiến gần đến thỏa thuận khơi thông eo biển Hormuz, mang lại tín hiệu tích cực cho khoảng 1.500 tàu hàng cùng 20.000 thủy thủ đã phải neo đậu cầm chừng tại Vịnh Ba Tư suốt gần 3 tháng qua. Tuy nhiên, việc đưa tuyến đường thủy từng đảm nhận một phần năm lượng dầu khí toàn cầu này hoạt động bình thường trở lại không phải là câu chuyện một sớm một chiều. 

Giới chuyên gia dự báo quá trình phục hồi sẽ mất từ vài tuần đến vài tháng với lưu lượng khoảng 130 tàu mỗi ngày, khiến giá năng lượng toàn cầu chưa thể hạ nhiệt ngay lập tức.

Thực tế, các hãng tàu đang phải đối mặt với hàng loạt rủi ro kỹ thuật và an ninh nghiêm trọng. Do neo đậu quá lâu, vỏ của nhiều con tàu đã bị hà và sinh vật biển bám dày, làm giảm đáng kể tốc độ di chuyển tối đa. Bên cạnh đó, mối đe dọa lớn nhất hiện nay là hệ thống thủy lôi do Iran rải dưới đáy biển. 

Lực lượng hải quân các nước Mỹ, Anh, Pháp, Đức dự kiến phải mất nhiều tuần để hoàn tất công tác rà phá, khiến chi phí bảo hiểm hàng hải tiếp tục bị neo ở mức cao. Song song đó, các doanh nghiệp còn phải lo ngại trước nguy cơ bị lực lượng Houthi tấn công tại khu vực Biển Đỏ lân cận.

Trước bối cảnh phức tạp này, các công ty vận tải lớn như Wallenius Wilhelmsen hay hãng dữ liệu hàng hải Kpler đều giữ thái độ thận trọng. Dự kiến lưu lượng tàu chỉ có thể hồi phục khoảng 40-50% sau 3-4 tuần đầu tiên và cần ít nhất 30-45 ngày để mọi hoạt động ổn định trở lại. 

Nhiều khả năng tàu thuyền sẽ phải di chuyển dưới các điều kiện kiểm soát nghiêm ngặt, theo đoàn hoặc bị hạn chế lộ trình. Hiện tại, giới doanh nghiệp vẫn hoài nghi và chọn cách chờ đợi thời điểm thỏa thuận thực sự có hiệu lực, nhất là khi có sự bất đồng trong phát ngôn giữa giới chức Mỹ và Iran.