Ngay sau tuyên bố từ Tổng thống Mỹ Donald Trump, Thứ trưởng Ngoại giao Iran Kazem Gharibabadi ngày 15/6 đã chính thức xác nhận văn bản ghi nhớ giữa hai quốc gia đã được hoàn thiện, mở ra chương mới cho an ninh khu vực.
15-1781482896-iran-len-tieng-khi-my-tuyen-bo-dat-thoa-thuan-cham-dut-xung-dot
Thứ trưởng Ngoại giao Iran phụ trách các vấn đề pháp lý và quốc tế Kazem Gharibabadi. Ảnh: Middle East Online

Theo thông tin từ Thứ trưởng Ngoại giao Iran Kazem Gharibabadi, văn bản ghi nhớ lịch sử này sẽ được ký kết chính thức vào ngày 19/6 tới đây tại Thụy Sĩ, và các cam kết của Tehran sẽ bắt đầu có hiệu lực từ thứ sáu. Ông Gharibabadi khẳng định bản ghi nhớ không đơn thuần là kết quả của các nỗ lực ngoại giao, mà còn là một "thành tựu quân sự" đối với Iran.

Thông qua một phái đoàn ngoại giao tại Ấn Độ, Thứ trưởng Gharibabadi tuyên bố việc chấm dứt ngay lập tức và vĩnh viễn cuộc chiến cùng toàn bộ hoạt động quân sự trên nhiều mặt trận, bao gồm cả Li Băng, sẽ được công bố bắt đầu từ tối nay. Thỏa thuận này bao gồm một lệnh ngừng bắn trong cuộc xung đột ở Li Băng giữa Israel và lực lượng Hezbollah do Iran hậu thuẫn. Đồng thời, việc Mỹ chấm dứt lệnh phong tỏa hải quân đối với các cảng của Iran cũng có hiệu lực ngay trong đêm.

Đại diện ngoại giao Iran cho biết thêm, các bên sẽ tiến hành đàm phán cho một thỏa thuận cuối cùng trong thời hạn 60 ngày. Tuy nhiên, Tehran cũng khẳng định sẽ chuẩn bị các biện pháp riêng biệt nếu xuất hiện hành vi vi phạm từ phía bên kia. Trước sự kiện trọng đại này, Đại sứ quán Iran tại Thổ Nhĩ Kỳ đã gửi đi thông điệp đầy lạc quan: “Chào mừng đến với Trung Đông của một kỷ nguyên mới”.

Trước đó, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã thông báo trên mạng xã hội Truth Social rằng thỏa thuận với Cộng hòa Hồi giáo Iran đã “hoàn tất”. Nhà lãnh đạo Mỹ tuyên bố chính thức cho phép mở cửa eo biển Hormuz mà không thu phí, đồng thời dỡ bỏ ngay lập tức lệnh phong tỏa hải quân của Mỹ đối với các cảng của Iran để dầu có thể lưu thông trở lại. Ông Trump tự hào chia sẻ rằng nhiều tổng thống tiền nhiệm đã thất bại trong việc thiết lập hòa bình với Iran, và thỏa thuận vĩ đại này sẽ mang lại hòa bình, an ninh thực sự cho toàn khu vực cũng như thế giới sau khi eo biển được gỡ mìn.

Ở cấp phó, Phó Tổng thống Mỹ JD Vance bày tỏ sự kỳ vọng lớn lao khi cho rằng thỏa thuận có thể mở ra một “kỷ nguyên mới” ở Trung Đông, ca ngợi nỗ lực của Tổng thống Trump với các quốc gia Vùng Vịnh và đồng minh. Ông Vance nhấn mạnh lập trường quan trọng của Mỹ rằng Iran sẽ không bao giờ có vũ khí hạt nhân, đồng thời dự báo đây là điều tuyệt vời giúp giá năng lượng giảm xuống. Hiện tại, phía Mỹ đang xem xét các vấn đề hậu cần về việc Tổng thống Trump hoặc Phó Tổng thống Vance sẽ tham dự lễ ký kết chính thức tại Thụy Sĩ.

Sự kiện này nhanh chóng nhận được sự ủng hộ mạnh mẽ từ quốc tế. Thủ tướng Qatar Mohammed bin Abdulrahman bin Jassim al-Thani lên tiếng hoan nghênh thỏa thuận và bày tỏ mong muốn các bên sẽ tham gia đàm phán sắp tới với tinh thần xây dựng. Trong khi đó, Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif cũng gửi lời cảm ơn đến Qatar vì những hỗ trợ tích cực trong vai trò thúc đẩy nỗ lực hòa giải giữa Mỹ và Iran.

QT (SHTT)