Iran tung đề xuất 14 điểm hạ nhiệt Trung Đông: Tối hậu thư 30 ngày cho Mỹ

Căng thẳng tại khu vực Trung Đông đang đứng trước một bước ngoặt ngoại giao mới khi chính phủ Iran chính thức chuyển giao bản đề xuất 14 điểm cho phía Mỹ. Theo các hãng truyền thông lớn của Tehran như Fars và Tasnim, văn bản này không đơn thuần là những yêu cầu rời rạc mà được xây dựng như một "lộ trình cụ thể" để các bên đạt được thỏa thuận thực chất.

Trọng tâm của bản đề xuất từ Tehran là sự kiên quyết về mặt thời gian. Nguồn tin của tờ Tasnim cho hay, Iran nhấn mạnh mọi vấn đề phải được dứt điểm trong vòng 30 ngày. Thay vì tiếp tục kéo dài những lệnh ngừng bắn tạm thời, Tehran mong muốn các bên tập trung tiến tới một thỏa thuận hòa bình toàn diện và lâu dài. Đây được xem là phản hồi trực tiếp đối với sáng kiến 9 điểm mà chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump đã đưa ra trước đó.

Nội dung 14 điểm của Iran bao quát rộng khắp các lĩnh vực từ quân sự, kinh tế đến ngoại giao. Tehran yêu cầu Mỹ phải đảm bảo không tái diễn các hành động quân sự, rút quân khỏi các khu vực lân cận Iran và dỡ bỏ hoàn toàn lệnh phong tỏa hàng hải. 

Về mặt kinh tế, đề xuất yêu cầu phía Mỹ giải phóng các tài sản bị đóng băng, dỡ bỏ mọi lệnh trừng phạt và bồi thường tổn thất. Đáng chú ý, văn bản cũng đề cập đến việc chấm dứt xung đột tại Lebanon và thiết lập một khuôn khổ mới cho eo biển Hormuz – tuyến đường thủy chiến lược đang trong tình trạng bị phong tỏa kép.

Tuy nhiên, phản ứng từ Nhà Trắng hiện chưa cho thấy sự lạc quan. Tổng thống Donald Trump đã bày tỏ thái độ không hài lòng với đề xuất mới nhất này, dù ông vẫn chưa chỉ ra cụ thể điểm nào trong văn bản là không thể chấp nhận được.

Giữa bối cảnh đàm phán bế tắc, ông Trump đã có những động thái củng cố quyền lực quân sự tại quê nhà. Trong lá thư gửi đến các lãnh đạo Quốc hội Mỹ, vị Tổng thống lập luận rằng lệnh ngừng bắn với Iran thực chất đã "dừng đồng hồ" 60 ngày theo Đạo luật Quyền lực Chiến tranh năm 1973. Theo cách lý giải của Nhà Trắng, nếu xung đột bùng phát trở lại, đây sẽ được coi là một giai đoạn mới, cho phép quân đội Mỹ có thêm 60 ngày hành động mà không cần sự phê duyệt từ Quốc hội.