Sau thất bại của các vòng đàm phán, Washington chính thức triển khai chiến dịch phong tỏa hàng hải nhắm vào Tehran. Động thái cứng rắn này không chỉ đe dọa xóa sổ gần 2 triệu thùng dầu mỗi ngày mà còn đẩy an ninh năng lượng thế giới vào tình trạng báo động đỏ.

Theo Reuters, căng thẳng địa chính trị vừa bước sang giai đoạn mới khi quân đội Mỹ bắt đầu phong tỏa các tuyến vận tải tại cảng biển Iran. Quyết định này trực tiếp ngăn chặn khoảng 2 triệu thùng dầu thô thâm nhập thị trường mỗi ngày, làm trầm trọng thêm cuộc khủng hoảng nguồn cung toàn cầu.

Diễn biến tiêu cực này xảy ra ngay sau khi cuộc đối thoại cuối tuần giữa Mỹ và Iran tại Islamabad đổ vỡ. Tổng thống Donald Trump khẳng định lực lượng hải quân sẽ “bắt đầu quá trình phong tỏa tất cả các tàu thuyền cố gắng ra vào eo biển Hormuz”.

Theo thông báo từ Bộ Chỉ huy Trung tâm Mỹ ngày 13/4, các phương tiện cố tình vi phạm lệnh cấm sẽ đối mặt với "việc chặn đầu, chuyển hướng hoặc bị bắt giữ". Tuy nhiên, phía Mỹ xác nhận không cản trở quyền tự do hàng hải đối với tàu thuyền đến các cảng ngoài Iran.

15-1776212458-kich-ban-bat-ngo-tai-eo-bien-hormuz-my-tuyen-bo-bat-giu-tau-iran-canh-bao-dap-tra-dut-khoat
Ảnh: Reuters.

Phản ứng trước động thái này, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran đưa ra tuyên bố đanh thép. Tehran cảnh báo tàu quân sự áp sát eo biển sẽ bị xem là vi phạm lệnh ngừng bắn và “sẽ bị xử lý dứt khoát”.

Số liệu từ Kpler cho thấy vai trò trọng yếu của Iran khi quốc gia này xuất khẩu 1,84 triệu thùng/ngày trong tháng 3 và 1,71 triệu thùng/ngày trong tháng 4. Hiệu suất này vượt xa mức trung bình 1,68 triệu thùng của năm 2025.

Trước khi chiến sự bùng nổ vào cuối tháng 2, Iran đã tích trữ lượng dầu kỷ lục trên biển. Ước tính có hơn 180 triệu thùng đang trôi nổi hoặc lưu kho trên tàu, trong đó khoảng 100 triệu thùng tập trung tại khu vực Malaysia, Indonesia và Trung Quốc.

15-1776212477-kich-ban-bat-ngo-tai-eo-bien-hormuz-my-tuyen-bo-bat-giu-tau-iran-canh-bao-dap-tra-dut-khoat
Eo biển Hormuz.

Bất chấp thỏa thuận ngừng bắn kéo dài hai tuần từ ngày 7/4, hoạt động giao thương qua eo biển Hormuz gần như tê liệt. Mặc dù vậy, ngày 14/4, một tàu Trung Quốc chở methanol đã băng qua đây, đánh dấu chuyến hành trình hiếm hoi kể từ khi lệnh phong tỏa hiệu lực.

Trước giờ G, một số tàu quốc tế đã kịp di chuyển vào vùng Vịnh. Hai tàu Pakistan là Shalamar và Khairpur cùng tàu VLCC Mombasa B (cờ Liberia) đã hiện diện tại khu vực để thực hiện các hợp đồng bốc dỡ hàng hóa từ UAE và Kuwait.

Thống kê đến ngày 7/4 ghi nhận 187 tàu chở đầy hàng, tương đương 172 triệu thùng dầu và chế phẩm, vẫn đang mắc kẹt trong Vịnh. Đây là áp lực khổng lồ lên hạ tầng vận tải biển trong bối cảnh quân sự hóa các tuyến đường thủy.

Hiện tại, Trung Quốc vẫn là khách hàng lớn nhất của dầu Iran. Đáng chú ý, Ấn Độ dự kiến sẽ tiếp nhận lô dầu thô đầu tiên từ Tehran sau 7 năm ngay trong tuần này, nhờ các quy định miễn trừ trừng phạt được Mỹ công bố trước đó.

Theo Bạch Dương (SHTT)