Tổng thống Mỹ Donald Trump mới đây đã đưa ra một điều kiện kiên quyết để tiến tới một thỏa thuận hòa bình với Iran: Tehran phải thực hiện mở cửa trở lại hoàn toàn eo biển Hormuz cho lưu thông dầu mỏ.
28-1774701955-my-muon-kiem-soat-hormuz-doi-ten-thanh-eo-bien-my

Phát biểu tại một diễn đàn đầu tư ở thành phố Miami vào ngày 27/3, tổng thống Trump tiết lộ rằng các cuộc đàm phán đang được tiến hành và ông tin tưởng Iran đã sẵn sàng cho một giải pháp chấm dứt xung đột.

Tầm quan trọng của eo biển Hormuz không chỉ nằm ở vị trí địa lý mà còn là "mạch máu" kinh tế khi vận chuyển khoảng 20% lượng dầu xuất khẩu toàn cầu. Sự gián đoạn tại tuyến hàng hải này đã trực tiếp đẩy giá dầu tăng vọt, gây xáo trộn hệ thống vận tải quốc tế. 

Chính vì vậy, chính quyền Tổng thống Trump đang đặt ưu tiên hàng đầu vào chiến lược kiểm soát khu vực này nhằm bảo đảm quyền tự do lưu thông và ngăn chặn những tác động tiêu cực đến kinh tế thế giới. Một quan chức cấp cao của Mỹ thậm chí còn khẳng định rằng Washington “sẽ lấy lại eo biển này”.

Đáng chú ý, bên lề các vấn đề chiến lược, Tổng thống Trump còn gây bất ngờ khi ám chỉ việc đổi tên tuyến hàng hải trọng yếu này. Theo các nguồn tin nội bộ, ông đang cân nhắc gọi đây là “eo biển Mỹ” hoặc thậm chí đặt theo tên riêng của mình. Tại diễn đàn ở Miami, ông đã bóng gió nói: “Họ phải mở lại eo biển Trump, ý tôi là Hormuz”. Ông cũng khẳng định thêm rằng những lựa chọn ngôn từ của mình hoàn toàn không phải là sự tình cờ.

Trong khi các bên liên quan vẫn đang trên bàn đàm phán, Liên hợp quốc (LHQ) đã có những động thái khẩn cấp để bảo vệ an ninh lương thực toàn cầu. Người phát ngôn của Tổng Thư ký LHQ, ông Stephane Dujarric, thông báo về việc thành lập một lực lượng đặc nhiệm liên cơ quan nhằm đảm bảo vận chuyển phân bón thông suốt qua eo biển. Với nhiệm vụ xây dựng các cơ chế kỹ thuật để tạo thuận lợi cho thương mại phân bón và nguyên liệu thô, lực lượng này sẽ phối hợp chặt chẽ với các quốc gia thành viên để ứng phó với tình hình.

Theo số liệu từ Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp LHQ (FAO), có tới 30% lượng phân bón thương mại quốc tế đi qua cửa ngõ Hormuz. Nhà kinh tế trưởng của FAO, ông Maximo Torero, cảnh báo rằng dù thị trường có thể chống chịu nếu xung đột kéo dài thêm 1 - 2 tuần, nhưng một kịch bản tồi tệ hơn đang hiện hữu. Nếu việc phong tỏa kéo dài đến 3 tháng, sản lượng lúa mì, gạo và ngô trên toàn cầu chắc chắn sẽ sụt giảm, gây ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống của nông dân và an ninh lương thực toàn thế giới.