Quan hệ thương mại Mỹ - Trung hạ nhiệt sau thỏa thuận giảm thuế quan nhưng các doanh nghiệp Trung Quốc đã thận trọng hơn, quyết định không còn "đặt cược" vào thị trường đơn lẻ Mỹ.

Việc Mỹ và Trung Quốc đạt được thỏa thuận quan trọng vào ngày 12/5, cam kết điều giảm mức thuế quan đối ứng tới 115% trước ngày 14/5, đã mở ra một giai đoạn mới cho các doanh nghiệp của cả hai nước. Đặc biệt, mức thuế bổ sung của Mỹ đối với hàng hóa nhập khẩu từ Trung Quốc sẽ được hạ xuống 30%, giảm đáng kể so với mức cao trước đó. Thông tin này ngay lập tức tạo ra những phản ứng cụ thể từ phía các nhà cung cấp Trung Quốc, những người đã chịu ảnh hưởng trực tiếp từ căng thẳng thương mại.

Theo ghi nhận của truyền thông, sau khi tin tức giảm thuế được công bố, các nhà doanh nghiệp Trung Quốc đã nhanh chóng bắt đầu các hoạt động chuẩn bị. Thậm chí, một số đối tác kinh doanh tại Mỹ đã bắt đầu thúc giục đẩy nhanh tốc độ xuất hàng, cho thấy tín hiệu ban đầu về sự khôi phục của các đơn hàng.

Sau điều chỉnh thuế quan, đơn hàng trở lại kèm theo những thận trọng

Ông Mục Long Sinh, người phụ trách tại Công ty TNHH Sản phẩm Chăm sóc Cá nhân Giang Tô Hoa Đằng, một nhà cung cấp các mặt hàng thiết yếu như bàn chải đánh răng, chỉ nha khoa cho các chuỗi bán lẻ lớn của Mỹ như Walmart và Kroger, chia sẻ về những biến động đã trải qua. Ông cho biết, do tác động của ma sát thuế quan từ tháng 4 năm nay, nhiều khách hàng Mỹ, bao gồm cả Kroger, đã tạm dừng đặt hàng từ các nhà cung cấp Trung Quốc truyền thống.

Mặc dù vậy, công ty của ông đã phần nào bù đắp được sự sụt giảm đơn hàng từ Mỹ nhờ các đơn hàng mới từ Châu Âu và Brazil trong tháng 4, giúp duy trì mức doanh số tương đương năm ngoái. Hiện tại, với việc các đơn hàng từ Mỹ đang dần quay trở lại, ông Mục Long Sinh bày tỏ sự lạc quan hơn về tình hình kinh doanh tổng thể trong năm nay. "Đơn hàng từ Châu Âu của chúng tôi gần đây cũng đang tăng, nhà máy buổi tối cũng đang hoạt động hết công suất", ông cho biết, phản ánh sự bận rộn trở lại trong sản xuất.

Tương tự, bà Tôn Thanh, quản lý kinh doanh tại Công ty TNHH May mặc Giang Tô Ai Rui, cũng chứng kiến sự thay đổi. Trước đây, căng thẳng thuế quan đã khiến khách hàng của bà chuyển hướng sản xuất sang nhà máy của công ty tại Việt Nam. Tuy nhiên, sau khi thỏa thuận mới được đưa ra, một số khách hàng đã yêu cầu bà chuyển một phần đơn hàng quay trở lại Trung Quốc để sản xuất. Dù các đơn hàng này thường yêu cầu thời gian giao hàng gấp rút (trước cuối tháng 7 so với chu kỳ bình thường 90-120 ngày), công nhân vẫn sẵn sàng tăng ca để hoàn thành, bởi đây là cơ hội để "giữ đơn hàng và miếng cơm manh áo".

Thách thức còn đó và bài học về đa dạng hóa

Tuy nhiên, bức tranh không hoàn toàn tươi sáng. Bà Tôn Thanh chỉ ra, ngay cả với việc giảm thuế, chi phí sản xuất tại Trung Quốc vẫn còn cao hơn đáng kể so với khu vực Đông Nam Á do sự chênh lệch thuế suất (ước tính khoảng 27.5%). Điều này khiến hầu hết khách hàng vẫn ưu tiên đặt hàng tại các nhà máy ở Đông Nam Á. "Đơn hàng nhận được cho đến nay trong năm nay vẫn cần phải hy sinh lợi nhuận để hoàn thành", bà Tôn Thanh thừa nhận lượng đơn hàng vẫn chưa phục hồi về mức của cùng kỳ năm ngoái.

Từ những trải nghiệm vừa qua, các doanh nghiệp Trung Quốc đã rút ra bài học quan trọng về sự cần thiết của việc phòng ngừa rủi ro và giảm thiểu sự phụ thuộc vào một thị trường duy nhất. Ông Mục Long Sinh nhấn mạnh rằng việc các khách hàng Mỹ cố gắng tìm kiếm nhà sản xuất thay thế ngoài Trung Quốc không hề dễ dàng, nhiều người cuối cùng vẫn phải quay lại hợp tác với các doanh nghiệp Trung Quốc.

"Nhưng đối với các nhà cung cấp Trung Quốc, kinh nghiệm trong những tháng qua cũng khiến họ chú trọng hơn đến phòng ngừa rủi ro. Trong tương lai, chúng tôi sẽ xem xét di dời nhà máy hoặc tìm kiếm thêm đơn hàng trên phạm vi toàn cầu, không thể chỉ đặt cược vào thị trường đơn lẻ Mỹ như trước nữa", ông Mục Long Sinh nhấn mạnh.

Có thể thấy, thỏa thuận giảm thuế mang lại một khoảng thở cho các nhà cung cấp Trung Quốc và cơ hội phục hồi đơn hàng từ Mỹ. Tuy nhiên, những biến động vừa qua đã thúc đẩy họ suy nghĩ lại chiến lược kinh doanh dài hạn, hướng tới việc đa dạng hóa thị trường và chuỗi cung ứng để tăng cường khả năng chống chịu trước những bất ổn chính trị và thương mại toàn cầu.

Theo Lê Nguyên (SHTT)