Châu Âu đang phải gồng mình chống chọi với một trong những đợt nắng nóng khắc nghiệt nhất trong năm nay

Tình trạng thời tiết cực đoan này không chỉ làm đảo lộn cuộc sống sinh hoạt mà còn đẩy số ca tử vong tăng cao, gióng lên hồi chuông cảnh báo về tốc độ biến đổi khí hậu tại châu lục này.  

24-1782288260-nang-nong-cuc-doan-o-phap-khien-18-nguoi-chet-2-tre-em-tu-vong-trong-o-to
Người dân tìm cách tránh nóng tại Paris (Pháp) (Ảnh: Reuters)

Theo dữ liệu giám sát khí hậu của Reuters, trong ngày 22/6, châu Âu chính là châu lục có mức nhiệt lệch khỏi ngưỡng trung bình lịch sử lớn nhất trên thế giới. Thực tế đáng ngại này trùng khớp với báo cáo hồi tháng 4 của Tổ chức Khí tượng Thế giới (WMO), khi cơ quan này cảnh báo tốc độ ấm lên của châu Âu hiện đã cao hơn gấp đôi so với mức trung bình toàn cầu.

Tâm điểm của đợt nắng nóng là Pháp, nơi giới chức trách xác nhận đã có ít nhất 18 người thiệt mạng do các nguyên nhân liên quan đến thời tiết cực đoan. Hàng loạt địa phương tại quốc gia này liên tiếp ghi nhận những cột mốc nhiệt độ phá vỡ các kỷ lục lịch sử. 

Cụ thể vào ngày 22/6, Bordeaux ở miền tây nước Pháp chứng kiến mức nhiệt chạm ngưỡng 41,9 độ C, xô đổ kỷ lục địa phương vừa được thiết lập vào tháng 8 năm ngoái. Tại miền trung, thành phố Poitiers cũng trải qua ngày nóng nhất kể từ năm 1947 với mức nhiệt 41,2 độ C.  

Sức nóng khủng khiếp không dừng lại ở Pháp. Ngay cả thành phố ven biển San Sebastian ở phía bắc Tây Ban Nha, nơi vốn nổi tiếng với khí hậu mát mẻ, cũng ghi nhận nhiệt độ tiến sát mức 40 độ C, cao gấp hơn hai lần so với mức trung bình lịch sử của ngày 22/6

Tại vùng Bordeaux, nắng nóng gay gắt đã cướp đi sinh mạng của 3 người cao tuổi trong độ tuổi từ 80 đến 95 do các vấn đề sức khỏe liên quan. Tại thị trấn Carpentras thuộc đông nam nước Pháp, hai trẻ em mới 2 tuổi và 4 tuổi đã tử vong sau khi được người mẹ phát hiện bất tỉnh bên trong chiếc ô tô đóng kín đỗ ngoài nhà.  

Chỉ trong vòng từ Chủ nhật đến thứ Hai, nước Pháp đã ghi nhận tới 13 trường hợp tử vong do đuối nước. Ông Jerome Boulanger, người phát ngôn lực lượng phòng vệ dân sự Pháp, đã phải lên tiếng khẩn thiết kêu gọi người dân chỉ nên bơi lội tại những khu vực có nhân viên cứu hộ giám sát.

Số liệu chính thức từ các đợt nắng nóng năm ngoái cũng chỉ ra rằng, số ca tử vong do đuối nước tại Pháp đã tăng đột biến tới 172% so với thông thường, do nhiều người bất chấp mạo hiểm lao xuống nước để tránh nóng.

Nà Clair Barnes, nhà nghiên cứu về thời tiết cực đoan và khí hậu tại Imperial College London, cho biết đợt nắng nóng hiện nay phần lớn bắt nguồn từ hiện tượng "Omega Block" (khối chặn Omega). Hiện tượng này được đặt tên theo hình dạng của các dòng khí quyển ở tầng cao trông giống như chữ omega trong bảng chữ cái Hy Lạp.

Khối chặn này giữ một khối khí nóng khổng lồ tập trung ở khu vực trung tâm, kẹp giữa hai khối khí lạnh hơn ở hai bên. Hệ quả là luồng không khí nóng bỏng từ sa mạc Sahara ở Bắc Phi liên tục bị đẩy về phía châu Âu. Nguy hiểm hơn, hệ thống thời tiết này di chuyển rất chậm khiến gió không đủ mạnh để tạo ra hiệu ứng làm mát.  

Các chuyên gia khí hậu đưa ra lời kết luận đáng lo ngại rằng, chính biến đổi khí hậu đang là thủ phạm khiến các hiện tượng thời tiết cực đoan như nắng nóng gay gắt và bão mạnh xuất hiện ngày càng thường xuyên hơn.