Vụ xả súng thảm khốc tại bãi biển Bondi đang hé lộ những chi tiết rúng động về động cơ khủng bố, khi các nguồn thạo tin tiết lộ rằng một trong hai nghi phạm từng bị Cơ quan Tình báo Nội địa Australia (ASIO) theo dõi vì có liên hệ với mạng lưới Nhà nước Hồi giáo (IS) tự xưng.

Hai tay súng được xác định là hai cha con: Naveed Akram, 24 tuổi, và bố ruột Sajid Akram, 50 tuổi. Họ đã nổ súng vào đám đông tham dự sự kiện "Chanukah bên bờ biển" – ngày hội khởi đầu kỳ lễ Hanukkah của cộng đồng Do Thái, khiến ít nhất 15 người thiệt mạng và hàng chục người bị thương.

Đài ABC hôm nay dẫn lời các nguồn tin cho biết ASIO đã giám sát Naveed Akram từ khoảng 6 năm trước, sau khi phát hiện người này có mối liên hệ với mạng lưới của IS hoạt động tại Sydney.

15-1765780857-tay-sung-o-bondi-tung-nam-trong-tam-ngam-an-ninh-uc-vi-lien-he-is-canh-sat-tim-thay-co-to-chuc-khung-bo-tai-hien-truong.jpg
Naveed Akram đứng trên cầu bộ hành khi xả đạn vào đám đông ở bãi biển Bondi ngày 14/12. Ảnh: ABC

Theo các điều tra viên thuộc Nhóm Chống khủng bố Liên hợp (JCTT), hai nghi phạm được cho là đã thề trung thành với IS. Sự nghi ngờ này càng có cơ sở khi cảnh sát tìm thấy hai lá cờ của tổ chức khủng bố này trong xe của hung thủ tại hiện trường vụ án. Một lá cờ thậm chí còn xuất hiện rõ ràng trong video, được đặt trên nắp capô xe.

Một quan chức JCTT tiết lộ Naveed Akram bắt đầu được ASIO chú ý đặc biệt sau khi cảnh sát ngăn chặn thành công một kế hoạch tấn công khủng bố của IS tại Sydney 6 năm trước. Quá trình theo dõi được khởi động sau vụ bắt giữ Isaac El Matari (người đang thụ án vì âm mưu gây rối và tự xưng là chỉ huy chi nhánh IS tại Úc) vào tháng 7/2019. Naveed Akram được cho là có quan hệ thân thiết với El Matari và nhiều thành viên khác trong mạng lưới.

Giám đốc ASIO Mike Burgess thừa nhận rằng một trong hai tay súng "từng nằm trong tầm ngắm" của cơ quan này, nhưng vào thời điểm đó, người này không bị đánh giá là mối đe dọa tức thời. Ông cho biết ASIO sẽ tiến hành thẩm định lại các tài liệu để làm rõ quá trình giám sát đã diễn ra như thế nào.

Trong khi đó, cảnh sát đã đột kích ngôi nhà của gia đình Akram tại Bonnyrigg và căn hộ thuê ở Campsie, nơi hai nghi phạm lưu trú trước khi gây án.

Một chi tiết gây tranh cãi khác là Sajid Akram (người cha, đã bị bắn chết trong cuộc đấu súng với cảnh sát) sở hữu giấy phép sử dụng súng hợp pháp suốt 10 năm qua và đứng tên 6 khẩu súng. Cảnh sát bang New South Wales khẳng định giấy phép được cấp đúng quy định và Sajid không có tiền sử vi phạm nào trước đây. Toàn bộ 6 khẩu súng này đã được tìm thấy tại hiện trường.

Ngoài số súng, cảnh sát còn phát hiện hai thiết bị nổ tự chế trong một chiếc xe đậu gần đó, được mô tả là "thô sơ nhưng vẫn nguy hiểm".

Thủ tướng Anthony Albanese gọi vụ việc là "hành động tàn ác" cố tình nhắm vào cộng đồng người Do Thái và địa điểm mang tính biểu tượng của Australia. Ông bày tỏ sự đau lòng khi bãi biển Bondi, nơi gắn với niềm vui và các hoạt động gia đình, "đã bị hoen ố vĩnh viễn" bởi thảm kịch này. Naveed Akram hiện đang điều trị trong bệnh viện và bị giám sát nghiêm ngặt.