Tổng thống Donald Trump phát biểu rằng Mỹ sẽ tiếp quản Dải Gaza sau khi người Palestine được tái định cư vĩnh viễn ở nơi khác và phát triển kinh tế. Điều này sẽ phá vỡ chính sách của Mỹ trong nhiều thập kỷ đối với cuộc xung đột Israel - Palestine.
Tổng thống Mỹ Donald Trump và Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu trong cuộc họp báo chung, ngày 4/2. (Ảnh: Reuters)

Ông Trump bất ngờ đưa ra kế hoạch này tại cuộc họp báo chung với Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu ngày 4/2. Trước đó, nhà lãnh đạo Mỹ cũng đã gây sốc với đề xuất đưa người Palestine từ Dải Gaza đến các nước láng giềng để tái định cư lâu dài.

"Mỹ sẽ tiếp quản Dải Gaza. Chúng tôi sẽ sở hữu Dải Gaza và chịu trách nhiệm tháo dỡ tất cả bom chưa nổ nguy hiểm và các loại vũ khí khác trên địa điểm này", ông Trump nói trước các phóng viên.

"Nếu cần thiết, chúng tôi sẽ làm điều đó, chúng tôi sẽ tiếp quản phần đất đó, chúng tôi sẽ phát triển nó, tạo ra hàng nghìn việc làm và đó sẽ là điều mà toàn bộ Trung Đông có thể rất tự hào", Tổng thống Mỹ Trump nói.

Khi được hỏi ai sẽ sống ở đó, nhà lãnh đạo Mỹ nói rằng Dải Gaza có thể trở thành ngôi nhà của "người dân thế giới".

Thủ tướng Netanyahu nói rằng ông Trump đang "suy nghĩ vượt ra ngoài khuôn khổ với những ý tưởng mới" và "thể hiện sẵn sàng phá vỡ lối suy nghĩ thông thường". Tuy nhiên, ông Trump không trả lời thẳng câu hỏi về cách thức và thẩm quyền mà Mỹ sẽ tiếp quản Dải Gaza và hiện diện ở đó trong thời gian dài.

"Tôi thấy một vị thế sở hữu lâu dài và điều đó mang lại sự ổn định lớn cho khu vực thuộc Trung Đông. Tôi đã nghiên cứu rất kỹ điều này trong nhiều tháng", ông Trump nói. Tổng thống Mỹ nói thêm rằng ông đã trao đổi với các nhà lãnh đạo khu vực và họ ủng hộ ý tưởng này. Ông Trump cũng cho biết sẽ đến thăm Dải Gaza nhưng không tiết lộ khi nào.

Trước đó, Tổng thống Mỹ kêu gọi Jordan, Ai Cập và các quốc gia Ả-rập khác tiếp nhận người dân Dải Gaza, cho rằng người Palestine ở đó không có lựa chọn nào khác ngoài việc từ bỏ dải đất hẹp ven biển, nơi cần xây dựng lại sau gần 16 tháng xung đột tàn khốc giữa Israel và lực lượng Hamas.

Tuy nhiên, ông Trump lần này cho biết sẽ ủng hộ việc tái định cư người Palestine "vĩnh viễn", vượt ra khỏi đề xuất trước đây mà các nhà lãnh đạo Ả-rập đã kiên quyết bác bỏ . Việc cưỡng bức di dời người dân Dải Gaza có thể sẽ vi phạm luật pháp quốc tế và vấp phải sự phản đối dữ dội, không chỉ trong khu vực mà còn từ các đồng minh phương Tây của Washington.

Nhiều nhà hoạt động nhân quyền gọi ý tưởng này là một cuộc thanh trừng sắc tộc. Sami Abu Zuhri, một quan chức cấp cao của Hamas, lên án ý tưởng này và gọi đây là kế hoạch "đuổi người Palestine khỏi đất của họ".

Chỉ 2 tuần sau khi bước vào nhiệm kỳ thứ hai, ông Trump tiếp đón Thủ tướng Netanyahu tại Nhà Trắng để thảo luận về tương lai của lệnh ngừng bắn ở Dải Gaza, các chiến lược chống lại Iran và khả năng đạt được thỏa thuận bình thường hóa quan hệ giữa Israel và Ả-rập Xê-út.

“Chúng tôi coi đó là công thức gây hỗn loạn và căng thẳng trong khu vực vì người dân ở Dải Gaza sẽ không cho phép những kế hoạch như vậy được thông qua", ông nói.

Tổng thống Trump không đưa ra thông tin cụ thể về cách thức thực hiện quy trình tái định cư, nhưng đề xuất này đúng với mong muốn của phe cực hữu Israel và trái ngược với cam kết của chính quyền cựu Tổng thống Joe Biden tiền nhiệm.

Theo Thu Loan (Tiền Phong)