Sau khi vụ việc xảy ra, người ta cho rằng đây là một ví dụ điển hình của hiệu ứng tâm lý mà các nhà khoa học gọi là “hiệu ứng người ngoài cuộc”.

Mới đây, truyền thông và dư luận nước Mỹ sục sôi phẫn nộ vì một vụ cưỡng hiếp xảy ra trên tàu điện ngầm ở thành phố Philadelphia, bang Pennsylvania. Một cô gái trong tình trạng không tỉnh táo bị một gã đàn ông lạ mặt cưỡng hiếp trên tàu, ngay trước mặt các hành khách khác. 

Điều đáng lên án là từng ấy con người chứng kiến toàn bộ sự việc nhưng không một ai nhấc điện thoại ra báo cảnh sát hay có hành động can ngăn, bảo vệ nạn nhân, thậm chí còn có người lấy điện thoại ra chỉ để quay video. Chỉ đến khi một nhân viên làm việc trên tàu phát hiện ra và báo cảnh sát thì sự việc mới chấm dứt.

Tên biến thái vào tù ra tội

Theo hồ sơ của cảnh sát, khoảng 21h15' ngày 13/10 (giờ địa phương), cô gái trẻ bước lên tàu trong tình trạng say xỉn vì uống rượu. Cô ngồi xuống cạnh gã đàn ông tên Fiston Ngoy, 35 tuổi. Lợi dụng nạn nhân không tỉnh táo, hắn giở trò đồi bại, liên tục có hành động sờ soạng, kéo cô gái lại gần mình nhiều lần trong khoảng 30 phút.

Đến khoảng 21h52', Fiston xé quần của cô gái và thực hiện hành vi cưỡng hiếp trong 6 phút. Khoảng 23h, một nhân viên thuộc cơ quan quản lý tàu điện ngầm Philadelphia, khi đó không làm nhiệm vụ, tình cờ phát hiện sự việc và gửi yêu cầu hỗ trợ. Chỉ 3 phút sau, cảnh sát có mặt, bắt giữ nghi phạm.

Có thông tin cho hay, nạn nhân và kẻ tấn công đã lên tàu ở cùng một điểm dừng, sau đó hắn cố gắng bắt chuyện với cô. Hắn có hành vi sờ soạng, quấy rối và cuối cùng cưỡng hiếp người phụ nữ trong một cuộc tấn công kéo dài qua ít nhất 24 điểm dừng tàu.

Trong suốt 45 phút xảy ra sự việc, các hành khách có mặt trên tàu nhưng không đứng ra căn ngăn hay báo cảnh sát. Chính điều này đã tạo ra làn sóng phẫn nộ trên khắp các diễn đàn, báo chí và dư luận.

Dữ liệu của cảnh sát cho thấy, tên Fiston này là một kẻ đã có nhiều tiền án tiền sự, từng ra tù vào tội nhưng vẫn chứng nào tật nấy. Hiện, hắn là kẻ vô gia cư, người gốc Congo. Năm 2012, Fiston tới Mỹ bằng visa du học. Năm 2015, dù visa hết hạn nhưng hắn vẫn ở Mỹ một cách bất hợp pháp.

Fiston từng nhiều lần phạm tội nhưng được hệ thống nhập cư Mỹ bảo vệ nên không bị trục xuất khỏi Mỹ. Từ năm 2015 đến nay, hắn đã vài lần bị bắt vì hành vi lạm dụng tình dục và tàng trữ chất cấm.

Năm 2017, tên này nhận tội lạm dụng tình dục ở Washington DC, bị phạt tù giam 120 ngày và thêm 9 tháng quản chế. Sau đó, hắn bị đưa đến trại giam nhập cư vào tháng 1 năm 2018 nhưng không bị trục xuất sau khi một thẩm phán di trú ra lệnh thông báo "giữ lại việc trục xuất" vào tháng 3 năm 2019. Điều này được đưa ra sau khi Hội đồng kháng cáo nhập cư lưu ý rằng tội phạm tình dục mà hắn gây ra không phải là một "tội nghiêm trọng" và hắn vẫn được phép ở lại Mỹ.

Fiston tiếp tục sống lang thang, chỉ phải trình diện định kì với Cơ quan kiểm soát nhập cư và hải quan Mỹ. Năm 2020, hắn lại bị bắt thêm 2 lần vào tháng 1 và tháng 5. Tại đồn cảnh sát, Fiston khẳng định mình và cô gái có quen nhau, cả 2 đã có sự đồng thuận nhưng nạn nhân phủ nhận điều này.

Nghi phạm hiện vẫn đang ngồi tù với số tiền bảo lãnh tại ngoại lên tới 180.000 USD. Nghi phạm dự kiến hầu tòa vào ngày 25/10.

Khi sự vô cảm lây lan thành tội ác

Nếu cô gái bị cưỡng hiếp ở một nơi vắng vẻ, không có người chứng kiến thì đó lại là một câu chuyện hoàn toàn khác, nhưng trong trường hợp này nạn nhân bị làm nhục, bị xâm phạm thân thể ở một nơi công cộng, đông người qua lại và họ cũng nhìn thấy cảnh "gai mắt" ấy nhưng kỳ lạ thay, không một ai có động thái nhằm bảo vệ nạn nhân.

Sau khi vụ việc xảy ra, người ta cho rằng đây là một ví dụ điển hình của hiệu ứng tâm lý mà các nhà khoa học gọi là “hiệu ứng người ngoài cuộc”. 

Theo đó, khi có vụ án nào đó xảy ra, càng có nhiều nhân chứng chứng kiến hành vi phạm tội hoặc tận mắt nhìn thấy gương mặt kẻ thủ ác thì khả năng họ báo cho cảnh sát càng giảm thấp.

Các nhà báo đến hiện trường tìm hiểu vụ việc.

Các chuyên gia tâm lý học cho rằng, sự vô cảm là loại cảm xúc "có thể lây lan". Nếu có một đám đông người chứng kiến sự việc bất bình xảy ra, không ai đứng ra can ngăn, tất cả những người khác sẽ có xu hướng giữ im lặng.

Timothy Bernhardt, sĩ quan cảnh sát thành phố Philadelphia, cho biết những người chỉ đứng quay video mà không can thiệp có thể đối mặt tội hình sự. Họ sẽ xác định danh tính những người này và chuyển cho các công tố viên xem xét. Đối với những người chỉ đứng nhìn mà không gọi 911 thì chưa đủ cơ sở để xử lý hình sự.

Cảnh sát trưởng Thomas Nestel III.

Timothy chia sẻ với đài truyền hình địa phương WCAU-TV hôm 15/10: "Thật sự đáng lo ngại. Tôi đã bị sốc. Không còn lời nào để diễn tả điều đó. Tôi chỉ không thể hiểu được vì sao không một hành khách nào trên tàu tới giúp nạn nhân".

"Chúng tôi muốn mọi người giận dữ, cảm thấy ghê tởm và cùng chúng tôi kiên quyết bảo vệ an toàn trong hệ thống của chúng ta. Chúng tôi cần người dân thông báo khi thấy điều gì đó có vẻ bất thường", cảnh sát trưởng của Cơ quan Giao thông vận tải Đông Nam Pennsylvania Thomas Nestel III cho biết hôm 19/10.

Nguồn: Tổng hợp

Theo Diệp Lục (Pháp Luật & Bạn Đọc)