Thông tin học sinh từ 16 đến dưới 18 tuổi đi xe máy sẽ bị phạt từ ngày 15/8/2026 đang gây nhiều băn khoăn. Cục CSGT khẳng định đây là cách hiểu chưa chính xác về quy định mới.

Thông tin "từ ngày 15/8/2026, người từ đủ 16 tuổi đến dưới 18 tuổi đi xe máy sẽ bị phạt từ 400.000 đến 600.000 đồng" đang được chia sẻ rộng rãi và khiến không ít phụ huynh, học sinh băn khoăn. Trước những nội dung lan truyền này, Cục CSGT đã chính thức lên tiếng, cho biết cách hiểu trên chưa phản ánh đúng quy định của pháp luật.

Theo Cục CSGT, Điều 6 Nghị định 238/2026 sửa đổi, bổ sung điểm a khoản 4 Điều 18 quy định xử phạt đối với người từ đủ 16 tuổi đến dưới 18 tuổi điều khiển xe mô tô và các loại xe tương tự xe mô tô. Sau khi hợp nhất với các quy định tại Nghị định 168/2024, mức xử phạt áp dụng đối với hành vi này là từ 400.000 đến 600.000 đồng.

Cơ quan chức năng nhấn mạnh, quy định trên không đồng nghĩa với việc mọi trường hợp người từ 16 đến dưới 18 tuổi điều khiển "xe máy" đều bị xử phạt. Theo Cục CSGT, nguyên nhân của sự nhầm lẫn xuất phát từ việc khái niệm "xe máy" được sử dụng phổ biến trong đời sống hằng ngày nhưng không phải là cách phân loại phương tiện theo quy định của pháp luật.

Điều kiện học sinh được lái xe máy từ 1.1.2025
Ảnh minh họa

Đây cũng là điểm mấu chốt dẫn đến việc nhiều người hiểu sai nội dung của Nghị định 238/2026. Trong giao tiếp thường ngày, "xe máy" thường được dùng để chỉ chung các phương tiện hai hoặc ba bánh gắn động cơ. Tuy nhiên, khi áp dụng quy định pháp luật, phương tiện được chia thành nhiều nhóm khác nhau, trong đó có xe mô tô và xe gắn máy, với khái niệm và điều kiện kỹ thuật riêng.

Theo Điều 34 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ, xe mô tô là phương tiện có hai hoặc ba bánh chạy bằng động cơ, được thiết kế để hoạt động trên đường bộ, không bao gồm xe gắn máy; đối với xe ba bánh, khối lượng bản thân không lớn hơn 400 kg.

Trong khi đó, xe gắn máy là phương tiện có hai hoặc ba bánh chạy bằng động cơ, được thiết kế để hoạt động trên đường bộ, có vận tốc thiết kế không vượt quá 50 km/giờ. Nếu sử dụng động cơ nhiệt thì dung tích làm việc hoặc dung tích tương đương không lớn hơn 50 cm³; nếu sử dụng động cơ điện thì công suất không lớn hơn 4 kW. Theo quy định, xe gắn máy cũng không bao gồm xe đạp máy.

Từ các quy định trên, Cục CSGT cho biết Nghị định 238/2026 không mở rộng phạm vi xử phạt đối với người từ đủ 16 tuổi đến dưới 18 tuổi như nhiều thông tin đang lan truyền. Việc sửa đổi chỉ nhằm điều chỉnh cách sử dụng thuật ngữ pháp luật để thống nhất với Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ, trong khi nội dung xử phạt vẫn tương đương quy định trước đây tại Nghị định 168/2024.

Cục CSGT đồng thời khẳng định người từ đủ 16 tuổi trở lên vẫn được phép điều khiển xe gắn máy theo quy định hiện hành. Vì vậy, không thể hiểu rằng mọi học sinh trong độ tuổi từ 16 đến dưới 18 điều khiển phương tiện hai bánh gắn động cơ đều bị xử phạt.

Theo cơ quan chức năng, người dân cần phân biệt rõ giữa xe mô tô và xe gắn máy theo quy định của pháp luật, thay vì dựa vào cách gọi quen thuộc là "xe máy". Việc hiểu đúng khái niệm của từng loại phương tiện sẽ giúp tránh nhầm lẫn về đối tượng áp dụng cũng như các quy định xử phạt khi Nghị định 238/2026 có hiệu lực.

HL (SHTT)