Đề xuất bỏ quy định cởi giày, thắt lưng khi kiểm tra an ninh sân bay

Chủ tịch Hội Doanh nhân trẻ Việt Nam, ông Đặng Hồng Anh vừa đề xuất bỏ các thủ tục kiểm tra an ninh kiểu cũ như cởi giày, tháo thắt lưng tại sân bay. Ông cho rằng những quy trình này không còn phù hợp với điều kiện công nghệ hiện đại, gây tốn kém lớn về thời gian và chi phí cho toàn xã hội.

Trao đổi với phóng viên Báo Người Lao Động, ông Đặng Hồng Anh nhấn mạnh rằng việc giữ nguyên các quy trình kiểm tra an ninh thủ công không chỉ làm giảm trải nghiệm của hành khách mà còn gây tổn thất về mặt kinh tế.

Theo thống kê từ Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam, tổng lượng hành khách thông qua hệ thống sân bay trong năm 2024 đạt 109 triệu lượt. Tính trung bình, cứ mỗi 5 phút lại có hơn một nghìn hành khách đi qua các sân bay, tạo áp lực rất lớn lên hệ thống kiểm tra an ninh.

Mỗi năm mất gần 150 tỉ đồng vì chi phí thủ tục kiểm tra an ninh sân bay

Ông Đặng Hồng Anh chỉ ra rằng với mỗi hành khách phải mất từ 3 đến 4 phút cho các bước như tháo giày, thắt lưng, đồng hồ hay áo khoác, tổng thời gian lãng phí trong năm có thể lên tới hơn 7 triệu giờ lao động. Nếu quy đổi theo mức lương tối thiểu theo giờ hiện nay, nền kinh tế có thể mất đi từ hơn 110 đến gần 150 tỉ đồng mỗi năm chỉ vì những thủ tục chưa được tối ưu.

Dẫn chứng từ quốc tế, ông cho biết nhiều sân bay lớn trên thế giới đã loại bỏ quy trình kiểm tra thủ công nhờ đầu tư vào các công nghệ soi chiếu hiện đại. 

Tại Mỹ, Cơ quan An ninh Vận tải đã triển khai chương trình kiểm tra ưu tiên TSA PreCheck, cho phép hành khách đã đăng ký trước đi qua cửa an ninh mà không cần tháo giày, thắt lưng hay lấy thiết bị điện tử ra khỏi hành lý. Thời gian trung bình để hoàn tất thủ tục an ninh theo chương trình này chỉ dưới 10 phút.

Không chỉ dừng lại ở Mỹ, các sân bay lớn tại châu Âu hiện đang sử dụng công nghệ máy quét CT để kiểm tra hành lý xách tay mà không cần yêu cầu hành khách lấy chất lỏng hoặc laptop ra ngoài. Tại châu Á, sân bay Changi ở Singapore ứng dụng hệ thống kiểm soát an ninh thông minh thế hệ mới, kết hợp trí tuệ nhân tạo và cảm biến hiện đại, cho phép xử lý nhanh chóng mà vẫn đảm bảo an toàn tuyệt đối.

Tổ chức Hàng không Dân dụng Quốc tế cũng đã đưa ra khuyến nghị các quốc gia nên chuyển sang mô hình kiểm tra an ninh dựa trên đánh giá nguy cơ thay vì kiểm tra đồng loạt, nhằm giảm áp lực cho sân bay và nâng cao trải nghiệm cho người dùng.

Tiết kiệm thời gian nhưng vẫn bảo đảm an toàn

Ông Đặng Hồng Anh khẳng định Việt Nam hoàn toàn có thể học hỏi và áp dụng những mô hình này nếu có sự đồng thuận và vào cuộc của các cơ quan chức năng như an ninh sân bay, hải quan, cảng vụ và các bộ ngành liên quan. 

Theo ông, nếu được triển khai bài bản, có lộ trình và công nghệ thay thế phù hợp, các quy trình thủ công hiện tại có thể được thay thế bằng hệ thống hiện đại, vừa tiết kiệm thời gian, vừa bảo đảm an toàn.

Ông cũng nhắc lại một ví dụ cho thấy cải cách là điều hoàn toàn khả thi. Trước đây, khi các sân bay Việt Nam quyết định bỏ quy định kiểm tra thẻ hành lý ký gửi trước khi ra khỏi nhà ga, chính sách này đã nhận được sự đồng thuận của người dân và tạo ra thay đổi tích cực. Điều đó cho thấy, nếu các giải pháp mới được triển khai hợp lý, có công nghệ thay thế và sự phối hợp giữa các bên, hành khách hoàn toàn có thể được trải nghiệm một hành trình thuận tiện và văn minh hơn.

Điều đáng chú ý, trước đây, khi các cơ quan chức năng quyết định bỏ quy định kiểm tra thẻ hành lý ký gửi trước khi ra khỏi sân bay, chính sách này đã nhận được sự ủng hộ tích cực từ người dân và được chấp hành nghiêm túc.

Sự thay đổi đó không chỉ giảm áp lực cho nhân viên an ninh mà còn góp phần rút ngắn thời gian làm thủ tục, cải thiện trải nghiệm hành khách và cho thấy việc cải cách là khả thi nếu được thực hiện phù hợp, có lộ trình và giải pháp thay thế hiệu quả.