Nhờ sự phối hợp khẩn cấp qua đường hàng không, liều thuốc quý giá đã vượt hơn 1.700 km từ Hà Nội vào TP.HCM ngay trong đêm, kịp thời cứu sống nam bệnh nhân 30 tuổi rơi vào tình trạng nguy kịch.

Cơn sốt rét ác tính từ châu Phi và cuộc truy tìm nguồn thuốc cạn kiệt

Theo thông tin từ Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới TP.HCM, bệnh nhân là nam thanh niên 30 tuổi, từng làm việc tại Nigeria từ tháng 4 và trở về Việt Nam vào tháng 7. Mặc dù đã xuất hiện các triệu chứng sốt, lạnh run và vã mồ hôi từ 3 ngày trước khi lên máy bay, người này vẫn không đi khám hay điều trị tại châu Phi.

Ngay khi vừa hạ cánh về nước, anh đến khám tại một phòng khám tư nhân và được phát hiện có ký sinh trùng sốt rét trong máu. Tiếp đó, bệnh nhân chuyển sang một bệnh viện đa khoa, nơi kết quả xét nghiệm tiếp tục khẳng định tình trạng nhiễm bệnh, đồng thời xuất hiện thêm triệu chứng vàng da. Nhận diện đây là ca sốt rét ác tính, các bác sĩ đã chuyển gấp người bệnh đến Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới TP.HCM vào ngày 23/7.

Khi tiếp nhận, các bác sĩ xác định việc dùng thuốc Artesunate — loại thuốc đặc trị sốt rét ác tính — là yêu cầu sống còn và phải thực hiện càng sớm càng tốt. Tuy nhiên, thời điểm đó nguồn thuốc Artesunate tại toàn bộ khu vực phía Nam đã không còn. Nhận thức rõ mỗi giờ phút trôi qua đều có thể đẩy bệnh nhân đến gần hơn với nguy cơ tử vong, Ban Giám đốc cùng Khoa Dược của bệnh viện đã liên tục kết nối với các cơ sở y tế trên toàn quốc để "xin viện trợ".

Cuộc đua 5 giờ đồng hồ vượt 1.700 km đưa thuốc vào cứu người

Nhận được tín hiệu cấp cứu, Bệnh viện Bạch Mai (Hà Nội) — đơn vị vẫn còn dự trữ loại thuốc này — đã lập tức đồng ý hỗ trợ. Ngay sau khi các thủ tục hành chính được hoàn tất siêu tốc, phương án vận chuyển nhanh nhất bằng đường hàng không đã được kích hoạt.

Nhân viên Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới nhận thuốc từ sân bay Tân Sơn Nhất để chuyển về ngay trong đêm. Ảnh: Bệnh viện cung cấp
Nhân viên Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới nhận thuốc từ sân bay Tân Sơn Nhất để chuyển về ngay trong đêm. Ảnh: Bệnh viện cung cấp

Liều thuốc từ Bệnh viện Bạch Mai nhanh chóng được chuyển ra sân bay Nội Bài để kịp gửi theo chuyến bay cất cánh lúc 19h cùng ngày. Đến khoảng 21h15, ngay khi máy bay vừa đáp xuống sân bay Tân Sơn Nhất, nhân viên Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới đã chực chờ sẵn để tiếp nhận và nhanh chóng vận chuyển về đơn vị. Đúng 22h, thuốc được đưa tới Khoa Nhiễm Việt - Anh và tiêm ngay cho bệnh nhân.

Bác sĩ điều trị chia sẻ, tính từ thời điểm bệnh nhân nhập viện cho đến khi được tiếp cận thuốc Artesunate chỉ mất khoảng 5 giờ đồng hồ. Sự kết nối nhịp nhàng giữa Bệnh viện Bạch Mai, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới, đội ngũ vận chuyển và tổ bay đã giúp liều thuốc sinh tử vượt qua quãng đường hơn 1.700 km một cách thần tốc. Sau quá trình điều trị tích cực, sức khỏe của nam bệnh nhân hiện đã hồi phục ổn định và đáp ứng tốt với thuốc.

Bệnh sốt rét lây truyền sang người qua vết đốt của muỗi Anopheles mang ký sinh trùng. TP.HCM đã được công nhận loại trừ bệnh sốt rét từ năm 2020 và là một trong 46 tỉnh, thành trên cả nước đạt được thành tựu này tính đến năm 2023.

Các chuyên gia y tế khuyến cáo những người sinh sống, làm việc hoặc di chuyển qua các vùng có lưu hành bệnh sốt rét, đặc biệt là châu Phi, cần hết sức cẩn trọng. Bất kỳ ai trở về từ khu vực có dịch tễ sốt rét nếu xuất hiện các biểu hiện như sốt, vã mồ hôi, lạnh run hay bất kỳ dấu hiệu bất thường nào đều cần lập tức đi khám và xét nghiệm máu, ngay cả khi đã rời vùng dịch một thời gian. Việc phát hiện sớm có ý nghĩa quyết định, bởi bệnh sốt rét ác tính có tốc độ diễn tiến rất nhanh, dễ gây tổn thương đa cơ quan và đe dọa trực tiếp đến tính mạng.