Hình thái thời tiết cực đoan do vùng xoáy thấp gây ra đang khiến các tỉnh trung du và miền núi Bắc Bộ đối mặt với một đợt mưa lớn kéo dài. Cơ quan khí tượng liên tục phát đi những dự báo đáng lo ngại về nguy cơ lũ quét, sạt lở đất dồn dập và ngập lụt diện rộng trong những ngày tới.

Theo thông tin từ lãnh đạo Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia vào sáng 18/7, một vùng xoáy thấp đang hoạt động mạnh mẽ trong độ cao từ 1.500m đến 5.000m chính là nguyên nhân gây ra đợt mưa lớn trên diện rộng vừa qua. 

Chỉ tính từ đêm 15/7 đến ngày 18/7, lượng mưa trút xuống các tỉnh vùng núi và trung du Bắc Bộ phổ biến từ 70mm đến 150mm. Đáng chú ý, nhiều khu vực đã ghi nhận những con số giật mình vượt mức 300mm như xã Chế Tạo tại Lào Cai đạt 553mm, xã Mường La tại Sơn La đạt 428mm, và xã Pắc Ta tại Lai Châu là 361mm.

18-1784357261-mien-bac-mua-lon-don-dap-canh-bao-khan-cap-nguy-co-lu-quet-va-sat-lo-dat-tai-hang-loat-dia-phuong
Công an tỉnh Lai Châu tiếp cận, giải cứu người dân bị mắc kẹt. Ảnh: Công an Lai Châu

Diễn biến thời tiết nguy hiểm này được dự báo sẽ còn tiếp diễn và chuyển biến phức tạp từ nay đến ngày 20/7. Do vùng xoáy thấp vẫn duy trì hoạt động mạnh, các tỉnh Quảng Ninh, Lạng Sơn, Thái Nguyên, Cao Bằng, Tuyên Quang, Phú Thọ, Lào Cai, Lai Châu, Sơn La và Điện Biên sẽ liên tục hứng chịu các đợt mưa vừa, mưa to với lượng mưa dao động từ 60mm đến 120mm, có nơi cục bộ mưa rất to trên 300mm.

Hệ quả từ đợt mưa dồn dập này là nguy cơ xuất hiện một đợt lũ lớn trên các sông thuộc khu vực Bắc Bộ với biên độ lũ lên từ 2m đến 4m. Cơ quan chức năng dự báo mực nước đỉnh lũ trên các sông nhỏ, vùng thượng lưu sông Thao, sông Lô và hệ thống sông Thái Bình có khả năng leo thang lên mức báo động 1 đến báo động 2, thậm chí có nơi vượt báo động 2. Tình trạng này đe dọa gây ngập lụt nghiêm trọng cho các vùng trũng thấp ven sông và các khu đô thị tại Bắc Bộ.

Song song với nguy cơ ngập úng, mối đe dọa nguy hiểm nhất hiện tại là lũ quét và sạt lở đất tại khu vực trung du, miền núi. Cơ quan khí tượng đã phát ra danh sách cảnh báo khẩn cấp cho hàng chục xã, phường thuộc các điểm nóng thiên tai.

Tại tỉnh Lai Châu, danh sách các địa bàn nằm trong vùng báo động đỏ bao gồm các xã, phường Bum Nưa, Bum Tở, Hua Bum, Khoen On, Mường Kim, Mường Than, Nậm Cuổi, Nậm Sỏ, Pa Ủ, Than Uyên, Thu Lũm, Lê Lợi, Mù Cả, Mường Tè, Pắc Ta, Tân Uyên, Tủa Sín Chải, Bình Lư, Mường Mô, Nậm Hàng, Nậm Mạ, Nậm Tăm, Pa Tần, Pu Sam Cáp, Tả Lèng và Tà Tổng.

18-1784357261-mien-bac-mua-lon-don-dap-canh-bao-khan-cap-nguy-co-lu-quet-va-sat-lo-dat-tai-hang-loat-dia-phuong
Bản đồ nguy cơ lũ quét, sạt lở đất đá trên các khu vực ở miền Bắc. Ảnh: NCHMF

Tỉnh Điện Biên cũng đang đối mặt với nguy cơ sạt trượt và lũ quét rất cao tại các xã, phường Mường Phăng, Nà Tấu, Pu Nhi, Sín Chải, Tủa Thàng, Mường Luân, Mường Nhà, Mường Pồn, Na Son, Núa Ngam, Điện Biên Phủ, Sam Mứn, Sính Phình, Thanh An, Thanh Yên, Tìa Dình, Xa Dung, Búng Lao, Chiềng Sinh, Mường Ảng, Mường Lạn, Mường Mùn, Mường Tùng, Na Sang, Nậm Nèn, Mường Lay, Mường Thanh, Pa Ham, Phình Giàng, Pú Nhung, Quài Tở, Sáng Nhè, Thanh Nưa và Tủa Chùa.

Tại tỉnh Sơn La, người dân ở các địa phương sau được khuyến cáo cần đặc biệt đề phòng sự cố đất đá: Chiềng Lao, Mường Chiên, Mường La, Ngọc Chiến, Chiềng Hoa, Xím Vàng, Bắc Yên, Bình Thuận, Bó Sinh, Chiềng Mai, Chiềng Mung, Gia Phù, Muổi Nọi, Mường Bú, Mường Chanh, Mường É, Mường Giôn, Mường Khiêng, Mường Lèo, Mường Sại, Nậm Lầu, Chiềng Cơi, Chiềng Sinh, Púng Bánh, Quỳnh Nhai và Tà Xùa.

Tương tự, vùng núi tỉnh Lào Cai cũng ghi nhận nguy cơ thiên tai rất lớn dồn về các xã Chế Tạo, Khao Mang, Lao Chải, Mù Cang Chải, Púng Luông, Hạnh Phúc, Tú Lệ và Phình Hồ.

Trước tình hình mưa lũ diễn biến ngày càng phức tạp, người dân tại các khu vực trọng điểm được khuyến cáo chủ động theo dõi thông tin cập nhật từ cơ quan chức năng để có các biện pháp ứng phó kịp thời, bảo vệ an toàn tính mạng và tài sản.

PN (SHTT)