Từ ngày 1/1/2026, khi Nghị định 364/2025 của Chính phủ chính thức có hiệu lực, nhiều loại phương tiện sẽ không còn thuộc diện phải nộp phí sử dụng đường bộ. Quy định mới được đánh giá là đã tháo gỡ nhiều vướng mắc tồn tại trong thực tiễn quản lý phương tiện thời gian qua.

Cục Đăng kiểm Việt Nam vừa có văn bản hướng dẫn các cơ sở đăng kiểm triển khai thực hiện Nghị định 364/2025 về thu phí sử dụng đường bộ, thay thế Nghị định 90/2023. Theo cơ quan này, nghị định mới đã có những điều chỉnh quan trọng nhằm phù hợp hơn với quy định của Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ cũng như thực tế sử dụng phương tiện.

Theo luật hiện hành, khái niệm xe ô tô không bao gồm xe chở người bốn bánh có gắn động cơ và xe chở hàng bốn bánh có gắn động cơ. Trong khi đó, Nghị định 364/2025 xác định đối tượng chịu phí sử dụng đường bộ là xe ô tô theo quy định của pháp luật về trật tự, an toàn giao thông đường bộ, đã được đăng ký, gắn biển số và có giấy chứng nhận kiểm định an toàn kỹ thuật, bảo vệ môi trường. Vì vậy, kể từ khi nghị định mới có hiệu lực, hai nhóm xe bốn bánh nêu trên sẽ không còn phải nộp phí sử dụng đường bộ.

06-1767669846-tu-nam-2026-nhieu-loai-xe-duoc-mien-phi-su-dung-duong-bo.jpg
Thêm nhiều nhóm phương tiện được miễn phí sử dụng đường bộ

Bên cạnh đó, Nghị định 364/2025 đã mở rộng đáng kể các trường hợp xe ô tô không phải chịu phí. Cụ thể, các phương tiện bị hư hỏng không thể sử dụng; xe bị thải bỏ, bị mất không tìm được và chủ xe đề nghị thu hồi giấy đăng ký, biển số; xe bị tịch thu; xe bị tạm giữ từ 30 ngày trở lên đều thuộc diện không phải nộp phí. Trước đây, theo Nghị định 90/2023, việc miễn phí chỉ áp dụng với xe bị hủy hoại do tai nạn, thiên tai hoặc xe bị tịch thu, bị thu hồi đăng ký và biển số.

Theo Cục Đăng kiểm Việt Nam, trong thực tế có không ít trường hợp xe hư hỏng do nhiều nguyên nhân khác nhau hoặc bị tạm giữ kéo dài do liên quan đến tai nạn giao thông, vụ án, nhưng vẫn phải đóng phí dù không tham gia lưu thông. Việc bổ sung các quy định mới được cho là sát với thực tế quản lý và sử dụng phương tiện.

Một điểm đáng chú ý khác là nghị định mới quy định chung mọi xe tạm dừng tham gia giao thông liên tục từ 30 ngày trở lên đều không phải chịu phí sử dụng đường bộ. Trước đây, quy định này chỉ áp dụng đối với xe của doanh nghiệp, hợp tác xã kinh doanh vận tải. Với thay đổi mới, tất cả các đối tượng, kể cả cá nhân, nếu có nhu cầu dừng lưu hành phương tiện từ 30 ngày trở lên, bao gồm cả trường hợp xe gặp tai nạn phải sửa chữa dài ngày, đều được áp dụng.

Ngoài ra, phạm vi xe không chịu phí khi chỉ hoạt động trong khu vực đất nội bộ cũng được mở rộng. Không chỉ doanh nghiệp, tổ chức mà cả hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh đều thuộc diện này. Phạm vi sử dụng xe được bổ sung thêm nhiều địa điểm như khu vui chơi, giải trí, thể thao, di tích lịch sử, bệnh viện, trường học. Thuật ngữ “không sử dụng đường thuộc hệ thống giao thông đường bộ” cũng được thay thế bằng “không sử dụng đường dành cho giao thông công cộng” để thống nhất với quy định của luật.

Nghị định 364/2025 cũng cho phép miễn phí sử dụng đường bộ đối với xe bị mất trộm trong thời gian từ 30 ngày trở lên. Khi phương tiện được tìm thấy, thu hồi và bàn giao lại cho chủ xe, chủ phương tiện không phải nộp phí cho khoảng thời gian xe bị mất.

Về mức thu, nghị định mới điều chỉnh theo hướng phân loại giữa xe kinh doanh và xe không kinh doanh vận tải, thay vì phân biệt theo cá nhân hay tổ chức như trước. Theo đó, xe chở người đến 8 chỗ, không kể chỗ lái, không kinh doanh vận tải áp dụng mức phí 130.000 đồng mỗi tháng, trong khi xe kinh doanh vận tải cùng loại chịu mức 180.000 đồng mỗi tháng. Các loại xe khác cơ bản giữ nguyên mức thu, chỉ điều chỉnh lại tên gọi cho phù hợp với quy định pháp luật mới.

Do chu kỳ kiểm định hiện nay không còn mốc 18 tháng, Nghị định 364/2025 cũng bãi bỏ mức thu phí theo chu kỳ kiểm định 18 tháng nhằm bảo đảm tính đồng bộ. Đồng thời, quy định mới bỏ hình thức nộp phí theo tháng, chỉ còn hai phương thức là nộp theo chu kỳ kiểm định hoặc theo năm dương lịch. Đối với xe ô tô được thanh lý, phát mại, chủ xe mới chỉ phải nộp phí sử dụng đường bộ kể từ thời điểm đưa xe đi kiểm định để tham gia lưu thông.

Biên Thùy (SHTT)