Apple chính thức khởi kiện OpenAI vì cáo buộc đánh cắp bí mật thương mại

Bằng việc đệ đơn kiện lên Tòa án Liên bang khu vực Bắc California (Mỹ), "Táo khuyết" đã khơi mào cho một cuộc đối đầu trực diện mang tính bước ngoặt, tố cáo đối thủ cùng hai cựu nhân viên của mình bắt tay chiếm đoạt bất hợp pháp các bí mật thương mại cốt lõi.

Màn thâm nhập hệ thống tinh vi và đường dây tuyển dụng có tổ chức

Theo các chi tiết đanh thép được trình bày trong đơn kiện, Apple cáo buộc OpenAI cùng hai cựu kỹ sư phần cứng của hãng là Tang Tan và Chang Liu đã có hành vi thu thập trái phép hàng loạt tài liệu tuyệt mật. Các dữ liệu bị rò rỉ này bao gồm các bản thiết kế phần cứng, quy trình sản xuất chi tiết cùng sơ đồ chuỗi cung ứng chiến lược của Apple nhằm phục vụ cho tham vọng tự sản xuất thiết bị AI của OpenAI.

Xét về nhân thân, hai cựu nhân viên này đều là những nhân vật từng nắm giữ vị trí trọng yếu tại Apple. Trong đó, Tang Tan là công thần có hơn 20 năm cống hiến cho "Táo khuyết", hiện đang đảm nhiệm chiếc ghế Giám đốc Phần cứng của OpenAI sau khi công ty này hoàn tất thương vụ mua lại startup io Products. Người còn lại là Chang Liu, cũng là một cựu kỹ sư phần cứng của Apple vừa dứt áo ra đi để đầu quân cho OpenAI vào đầu năm nay.

Apple vạch trần rằng, sau khi chấm dứt hợp đồng lao động, các cựu nhân viên này đã ranh ma lợi dụng một lỗ hổng nội bộ để duy trì quyền truy cập vào hệ thống của công ty cũ nhằm tải xuống vô số tài liệu mật. Đơn kiện chỉ rõ Chang Liu thậm chí đã đứng ra hướng dẫn các đồng nghiệp cũ cách thức sao chép dữ liệu sao cho không để lại dấu vết. Trong khi đó, Tang Tan bị cáo buộc đã chủ động lưu trữ bất hợp pháp nhiều tài liệu liên quan đến nhà cung cấp và chuỗi sản xuất trước khi rời đi.

Đáng ngại hơn, Apple khẳng định đây không phải là những sai phạm cá nhân đơn lẻ mà là một chiến lược có hệ thống và tổ chức của OpenAI. Phía Apple cáo buộc rằng trong quá trình săn đón nhân sự, OpenAI đã chủ động khuyến khích các ứng viên đang làm việc tại Apple mang theo bản vẽ, linh kiện, nguyên mẫu hoặc tiết lộ thông tin về các dự án bí mật. Tính đến nay, OpenAI đã lôi kéo thành công hơn 400 cựu nhân viên Apple và hoạt động thu thập thông tin mật này được cho là đã diễn ra ở nhiều cấp bậc trong tổ chức. Trước khi đưa vụ việc ra ánh sáng pháp lý, Apple tiết lộ họ đã chủ động liên hệ với OpenAI từ tháng 2 để bày tỏ quan ngại sâu sắc nhưng chỉ nhận lại sự im lặng.

Vụ bê bối pháp lý này nổ ra ngay giữa thời điểm OpenAI đang dồn tổng lực cho tham vọng lấn sân sang mảng sản xuất thiết bị AI dành cho người tiêu dùng. Sau khi thâu tóm io Products — một startup do chính cựu Giám đốc Thiết kế lừng danh của Apple là Jony Ive sáng lập, OpenAI được cho là đang tăng tốc phát triển một dòng thiết bị phần cứng AI hoàn toàn mới.

Sự rạn nứt này đánh dấu một bước lùi lớn trong mối quan hệ của hai ông lớn. Trước đó vào năm 2024, hai bên từng có một cái bắt tay lịch sử khi Apple đồng ý tích hợp ChatGPT vào các hệ điều hành của mình thông qua nền tảng Apple Intelligence. Tuy nhiên, thế cờ đã đảo ngược hoàn toàn khi OpenAI lộ rõ tham vọng bành trướng sang địa hạt phần cứng, biến mối quan hệ từ đồng minh hỗ trợ nhau trở thành đối thủ cạnh tranh sinh tử.

Phản ứng từ OpenAI và kịch bản thay đổi cục diện ngành AI

Ngay sau khi đơn kiện được công bố, phía OpenAI đã lập tức đưa ra tuyên bố đanh thép phản bác toàn bộ các cáo buộc từ phía Apple. Đại diện công ty khẳng định họ không hề quan tâm đến bí mật thương mại của các đối thủ cạnh tranh, đồng thời nhấn mạnh OpenAI luôn tập trung phát triển công nghệ dựa trên năng lực nghiên cứu độc lập của chính mình. Công ty trí tuệ nhân tạo này tuyên bố sẽ chiến đấu tới cùng để bảo vệ lập trường và sự trong sạch trước tòa án.

Ở bờ chiến tuyến ngược lại, Apple đang tạo ra áp lực pháp lý khủng khiếp khi yêu cầu tòa án ban hành lệnh buộc OpenAI phải lập tức chấm dứt việc sử dụng các thông tin bị cho là đánh cắp, đồng thời phải bồi thường thiệt hại tài chính xứng đáng và áp dụng các biện pháp ngăn chặn triệt để hành vi khai thác bí mật thương mại của hãng trong tương lai.

Giới quan sát nhận định, nếu các cáo buộc của Apple được chứng minh là đúng sự thật, đây chắc chắn sẽ trở thành một trong những vụ tranh chấp sở hữu trí tuệ có quy mô lớn nhất trong lịch sử ngành công nghệ AI. Kết quả của vụ kiện tụng này không chỉ định đoạt số phận của các dòng sản phẩm mới mà còn có khả năng làm thay đổi toàn bộ cục diện cạnh tranh giữa hai người khổng lồ đang nắm giữ vận mệnh của cuộc đua trí tuệ nhân tạo và thiết bị thông minh trên toàn cầu.