Mùa hè với kiểu thời tiết nóng ẩm đặc trưng luôn là giai đoạn lý tưởng để các loại vi khuẩn trong thực phẩm sinh sôi nảy nở.
05-1780633139-mot-kieu-an-com-khien-nguoi-dan-ong-trung-doc-phai-nhap-vien-hoi-suc-tich-cuc
Ảnh minh họa

Nhiều gia đình hiện nay vẫn duy trì thói quen tích trữ thức ăn thừa trong tủ lạnh rồi mang ra hâm đi hâm lại để ăn dần trong nhiều ngày. Các chuyên gia an toàn thực phẩm cảnh báo, thói quen tưởng chừng như tiết kiệm này lại tiềm ẩn nguy cơ ngộ độc cực kỳ nghiêm trọng nếu quy trình bảo quản không đảm bảo.  

Sự việc vừa xảy ra mới đây tại thành phố Giang Môn, tỉnh Quảng Đông (Trung Quốc) là một hồi chuông cảnh tỉnh mạnh mẽ. Một người đàn ông 50 tuổi đã phải nhập viện cấp cứu và chuyển thẳng vào phòng chăm sóc tích cực (ICU) trong tình trạng nguy kịch. Nguyên nhân bắt nguồn từ một đĩa cơm rang được chế biến lại từ phần cơm nguội đã để nhiều ngày trong tủ lạnh.

Sau khi ăn xong, người đàn ông này lập tức xuất hiện các triệu chứng bất thường như đau bụng dữ dội, tiêu chảy liên tục và gặp khó khăn khi thở. Thời điểm đặt chân đến bệnh viện, bệnh nhân đã rơi vào trạng thái sốc nặng, đồng thời các chức năng tim, gan, thận đều bị suy giảm nghiêm trọng. Phải nhờ đến sự nỗ lực điều trị tích cực của các bác sĩ, người đàn ông này mới may mắn giữ được mạng sống.

Qua kết quả xét nghiệm, các bác sĩ xác định thủ phạm gây ra vụ ngộ độc này là vi khuẩn Bacillus cereus. Đây là loại vi khuẩn đặc biệt ưa thích các thực phẩm giàu tinh bột như cơm, cơm chiên, mì sợi hay khoai tây khi chúng bị bỏ mặc ở nhiệt độ phòng quá lâu. Do tính chất đặc trưng này, y học còn gọi tình trạng ngộ độc trên là "hội chứng cơm chiên".  

Theo phân tích từ giới chuyên gia, ngộ độc do vi khuẩn Bacillus cereus được chia làm hai dạng chính gồm thể gây nôn và thể gây tiêu chảy. Trong đó, thể gây nôn do một loại độc tố thường trú ngụ trong cơm và đồ ăn chứa tinh bột gây ra.

Điều đáng sợ là loại độc tố này sở hữu khả năng chịu nhiệt cực cao, có thể "sống sót" tới 90 phút ngay cả khi bị đun nấu ở nhiệt độ trên 120 độ C. Chỉ khoảng 30 phút đến 6 giờ sau khi ăn phải, nạn nhân sẽ bị buồn nôn và nôn mửa dữ dội. Với những ca bệnh nặng, độc tố này có thể hủy hoại gan cấp tính và dẫn đến suy đa cơ quan. Đối với thể tiêu chảy, nguyên nhân do một loại độc tố khác tấn công trực tiếp vào đường ruột.

Triệu chứng đau bụng và tiêu chảy sẽ bùng phát sau khoảng 2 đến 36 giờ. Dù loại độc tố gây tiêu chảy này có thể bị tiêu diệt ở nhiệt độ cao, nhưng nguy cơ ngộ độc vẫn hiển hiện nếu thực phẩm trước đó không được bảo quản đúng chuẩn.  

Để bảo vệ sức khỏe gia đình trong mùa nắng nóng, các chuyên gia khuyến cáo người dân nên nấu chín thức ăn và thưởng thức ngay sau khi chế biến. Phần thức ăn thừa nếu có cần được làm nguội thật nhanh, cho vào hộp kín rồi cất ngay vào tủ lạnh hoặc tủ đông càng sớm càng tốt. Khi muốn sử dụng lại, bắt buộc phải hâm nóng thật kỹ để triệt tiêu các nguy cơ nhiễm khuẩn.  

Bên cạnh đó, một sai lầm phổ biến khác mà rất nhiều người mắc phải là cắm điện để thức ăn ở chế độ "giữ ấm" của nồi điện suốt nhiều tiếng đồng hồ. Giới chuyên môn khẳng định, thức ăn bị giữ ấm vượt quá 4 giờ đồng hồ sẽ không còn an toàn. Nguyên lý là do nhiệt độ duy trì của nồi điện thường chỉ dao động quanh mức 60-70 độ C và không tỏa đều.

Một số vị trí trong nồi có thể bị tụt xuống dưới 60 độ C, vô tình rơi vào khoảng từ 5-60 độ C – phân khúc được Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) cảnh báo là "vùng nhiệt độ nguy hiểm" của thực phẩm. Môi trường này chính là điều kiện không thể lý tưởng hơn để các loại vi khuẩn nguy hiểm như E.coli hay tụ cầu vàng sinh sôi với tốc độ chóng mặt.  

Cuối cùng, việc giữ gìn vệ sinh cho chính chiếc nồi cơm điện cũng là điều vô cùng quan trọng mà người dân cần lưu ý. Có ba vị trí cực kỳ dễ bị lãng quên nhưng lại là "ổ chứa" vi khuẩn rất cao bao gồm lỗ thoát hơi, vòng đệm và mâm nhiệt. Lỗ thoát hơi là nơi đọng lại hơi nước và cặn thức ăn ; vòng đệm cao su rất dễ bám dính nước cơm, hạt cơm vấy bẩn hoặc nước canh ; trong khi mâm nhiệt bên dưới có thể bị dính cơm rơi rớt hoặc các chất lỏng tràn ra trong quá trình nấu nướng.

Nếu không được lau chùi định kỳ, những góc khuất này không chỉ biến thành mảnh đất màu mỡ cho vi khuẩn phát triển, mà còn làm giảm hiệu suất truyền nhiệt của thiết bị, thậm chí dễ gây ra sự cố chập điện nguy hiểm. Các chuyên gia cũng đặc biệt lưu ý người tiêu dùng luôn phải ngắt nguồn điện trước khi tiến hành lau dọn nồi và tuyệt đối không được ngâm trực tiếp mâm nhiệt vào trong nước.

PV (SHTT)