Nhiều người "vật vã" chỉ vì bỏ cà phê vài ngày: Nghiên cứu mới chỉ ra tác dụng phụ không ngờ khi ngừng caffeine đột ngột

Một nghiên cứu vừa được công bố trên tạp chí Nature cho thấy việc đột ngột ngừng sử dụng caffeine ở những người thường xuyên uống cà phê có liên quan đến nguy cơ đau đầu cao hơn. Không chỉ xuất hiện nhiều hơn, các cơn đau cũng có xu hướng nghiêm trọng hơn so với khi vẫn duy trì sử dụng caffeine.

Kết quả này được xem là bằng chứng bổ sung cho giả thuyết đau đầu là một trong những biểu hiện phổ biến của hội chứng cai caffeine ở người có thói quen sử dụng chất kích thích này hằng ngày.

Nghiên cứu theo dõi trực tiếp người uống cà phê trong 14 ngày

Trước đây, mối liên hệ giữa việc ngừng caffeine và đau đầu chủ yếu được ghi nhận thông qua các nghiên cứu quan sát hoặc khảo sát hồi cứu, nên dễ chịu ảnh hưởng của các yếu tố gây nhiễu cũng như sai lệch trong ghi nhớ của người tham gia.

Để có dữ liệu đáng tin cậy hơn, nhóm nghiên cứu đã phân tích kết quả từ thử nghiệm CRAVE (Coffee and Real-time Atrial and Ventricular Ectopy). Thử nghiệm được thiết kế ngẫu nhiên trên 100 người trưởng thành khỏe mạnh có thói quen uống cà phê chứa caffeine trong thời gian 14 ngày.

Mỗi ngày, người tham gia được chỉ định ngẫu nhiên hoặc uống cà phê chứa caffeine, hoặc tránh hoàn toàn caffeine. Đồng thời, họ ghi nhận tình trạng đau đầu và mức độ đau trong suốt quá trình nghiên cứu.

Nguy cơ đau đầu tăng gấp khoảng hai lần khi không dùng caffeine

Kết quả cho thấy 76% người tham gia từng bị đau đầu ít nhất một ngày trong thời gian theo dõi.

Đáng chú ý, đau đầu được ghi nhận trong khoảng 10% số ngày người tham gia được chỉ định sử dụng cà phê chứa caffeine, nhưng tăng lên khoảng 30% ở những ngày phải tránh hoàn toàn caffeine.

Sau khi đã hiệu chỉnh các yếu tố khác, nhóm nghiên cứu nhận thấy nguy cơ đau đầu ở những ngày không sử dụng caffeine cao gấp khoảng hai lần so với những ngày được uống cà phê chứa caffeine.

Không chỉ vậy, nếu cơn đau đầu xuất hiện, mức độ đau trong những ngày sử dụng caffeine cũng thấp hơn đáng kể so với các ngày phải tránh hoàn toàn chất này.

Vì sao ngừng cà phê lại dễ gây đau đầu?

Theo các nhà khoa học, caffeine tác động lên não bằng cách ức chế hoạt động của adenosine - chất dẫn truyền thần kinh có vai trò tạo cảm giác buồn ngủ và làm giãn mạch máu.

Khi cơ thể đã quen với việc tiếp nhận caffeine thường xuyên, việc ngừng caffeine đột ngột có thể làm thay đổi hoạt động của hệ adenosine mà cơ thể đã thích nghi, từ đó góp phần khởi phát cơn đau đầu.

Nhóm nghiên cứu cho rằng phát hiện trên có ý nghĩa trong thực hành lâm sàng, bởi nhiều người phải tạm ngừng uống cà phê khi đi du lịch, chuẩn bị phẫu thuật, nhập viện hoặc thay đổi chế độ ăn.

Có nên tiếp tục uống cà phê để tránh đau đầu?

Các tác giả nhấn mạnh nghiên cứu chỉ được thực hiện trên những người vốn có thói quen uống cà phê chứa caffeine. Vì vậy, kết quả không đồng nghĩa với việc khuyến khích những người chưa uống cà phê bắt đầu sử dụng.

Nghiên cứu cũng ghi nhận người uống nhiều tách cà phê hơn có xu hướng ít bị đau đầu hơn. Tuy nhiên, việc tăng lượng cà phê tiêu thụ không giúp giảm đáng kể mức độ đau nếu cơn đau đầu đã xuất hiện.

Bên cạnh đó, thử nghiệm mới được tiến hành trên 100 người trưởng thành khỏe mạnh và chưa thu thập đầy đủ dữ liệu về tiền sử đau nửa đầu hoặc việc sử dụng các thuốc chứa caffeine của người tham gia. Do đó, kết quả hiện chưa thể khái quát cho mọi nhóm đối tượng.

Các nhà nghiên cứu cho rằng cần thêm các nghiên cứu với quy mô lớn hơn và thời gian theo dõi dài hơn để xác nhận kết quả ở nhiều nhóm dân số khác nhau.