Thận khỏe luôn có 4 dấu hiệu này, kiểm tra xem bạn có đủ không

Thực tế, muốn biết thận của bạn đang khỏe mạnh hay suy yếu, bạn chỉ cần dành một chút chú ý khi đi vệ sinh. Đặc biệt, lần đi tiểu đầu tiên sau khi thức dậy vào buổi sáng chính là thời điểm vàng để quan sát.  

Chức năng cốt lõi của thận là lọc máu và đào thải các chất cặn bã ra khỏi cơ thể. Khi dòng máu đi qua cơ quan này, các protein và tế bào máu sẽ được giữ lại, trong khi chất thải được tách ra, đi vào dịch lọc và hình thành nước tiểu.

Chính vì vậy, các đặc điểm của nước tiểu có thể phản ánh rất rõ ràng tình trạng sức khỏe của bạn, nhất là đối với hệ thống thận. Nếu nhận thấy cơ thể hội tụ đủ 4 dấu hiệu dưới đây khi đi tiểu, bạn có thể yên tâm rằng mình đang sở hữu một quả thận khỏe mạnh.

Ngược lại, nếu có bất kỳ điểm bất thường nào, việc chủ động đi thăm khám sớm là điều vô cùng cần thiết.

Lượng nước tiểu duy trì ở mức vừa phải

Một trong những tiêu chí hàng đầu để đánh giá xem quả thận có đang làm việc tốt hay không chính là khối lượng nước tiểu. Mặc dù cơ địa của mỗi người là khác nhau, nhưng thông thường, một người có sức khỏe ổn định sẽ bài tiết khoảng 1000 đến 2000 ml nước tiểu mỗi ngày. Bất kỳ sự trồi sụt bất thường nào về số lượng, dù là quá nhiều hay quá ít, đều có thể là hồi chuông cảnh báo thận đang gặp nguy hiểm.

Tình trạng sản xuất quá nhiều nước tiểu thường là biểu hiện của các bệnh lý như thận yếu, hội chứng thận hư hay suy tuyến thượng thận. Bên cạnh đó, hiện tượng này cũng có nguy cơ xuất phát từ bệnh tiểu đường, các vấn đề về bàng quang, hoặc tình trạng viêm và sỏi tiết niệu. Ở chiều hướng ngược lại, nếu lượng nước tiểu sụt giảm nghiêm trọng xuống dưới 500ml trong vòng 24 giờ đối với người lớn, cơ thể bạn đang rơi vào trạng thái thiểu niệu.

Đây là dấu hiệu cảnh báo rất rõ ràng của bệnh viêm đài bể thận, suy thận, ung thư thận hoặc các bệnh nghiêm trọng tại bàng quang và đường tiết niệu, đòi hỏi người bệnh phải nhanh chóng đến bệnh viện để can thiệp kịp thời.

Nước tiểu trong suốt, ít hoặc không có bọt

Bên cạnh số lượng, tính chất của dòng chảy cũng mang lại nhiều thông tin đắt giá. Ở một người có hệ bài tiết khỏe mạnh, nước tiểu luôn có độ trong và lỏng như nước thông thường. Nó sẽ không bao giờ xuất hiện tình trạng kết dính, đặc nhớt, hay chứa các dị vật lạ, cặn bẩn, vẩn đục và cục máu đông.

Song song đó, bọt nước tiểu cũng là một chi tiết cần lưu tâm. Người có thận khỏe thường đi tiểu không có bọt, hoặc nếu có thì chỉ là một lớp bọt mịn và sẽ nhanh chóng tan đi trong thời gian ngắn. Nếu bạn quan sát thấy bọt xuất hiện với mật độ dày đặc và rất lâu mới biến mất, điều này cho thấy hàm lượng protein trong nước tiểu đang ở mức cao vượt chuẩn, vốn là dấu hiệu phổ biến nhất của các bệnh lý về thận.

Ngoài ra, hiện tượng nước tiểu nhiều bọt kéo dài này cũng có thể do tác động của bệnh cao huyết áp, tiểu đường.

Màu sắc nước tiểu nằm trong phổ an toàn

Thông thường, sắc tố urochrome sẽ quyết định màu sắc của nước tiểu, dao động từ vàng nhạt cho đến màu hổ phách đậm tùy thuộc vào việc cơ thể bạn đang pha loãng hay cô đặc dịch bài tiết. Khi các căn bệnh, đặc biệt là bệnh thận tấn công, màu sắc này sẽ bị biến đổi đa dạng do nhiều nguyên nhân khác nhau. Chẳng hạn, nước tiểu chuyển sang màu trắng đục có thể là hệ quả của sỏi thận hoặc tình trạng nhiễm trùng nghiêm trọng.

Nếu nước tiểu nhạt màu đến mức trong suốt như nước lọc, bạn cần cảnh giác cao độ với chứng đái tháo nhạt hoặc rối loạn chức năng thận. Trường hợp sắc nước tiểu có màu cam hoặc vàng quá đậm và duy trì suốt cả ngày dài chứ không chỉ xuất hiện vào sáng sớm, đó rất có thể là dấu hiệu của suy thận.

Nguy hiểm hơn cả, nếu dòng nước tiểu có màu đỏ, hồng, đen hoặc nâu đậm, hay thậm chí là chứa chất lỏng trông giống như máu, đây là lời cảnh báo khẩn cấp về các tổn thương thận nghiêm trọng như suy thận cấp và ung thư thận đe dọa trực tiếp đến tính mạng.

Dù vậy, hiện tượng nước tiểu đậm màu lẫn máu này đôi khi cũng do chấn thương cơ, phì đại tiền liệt tuyến, thiếu máu tán huyết hay rối loạn di truyền hồng cầu porphyria gây ra, nhưng dù là lý do gì thì việc đến bệnh viện kiểm tra ngay lập tức để điều trị kịp thời vẫn là giải pháp tối ưu nhất.

Không chứa các mùi hôi lạ

Một hệ thống lọc máu khỏe mạnh sẽ cho ra nước tiểu có độ trong, sắc vàng nhạt đến hổ phách và chỉ thoang thoảng mùi khai nhẹ đặc trưng. Mùi của nước tiểu có thể thay đổi tạm thời do các loại thực phẩm chúng ta dung nạp, song chúng sẽ nhanh chóng quay lại trạng thái bình thường sau khi điều chỉnh chế độ ăn uống hoặc không kéo dài quá 48 giờ.

Trái lại, khi thận đã suy yếu hoặc mắc bệnh, các độc chất không được chuyển hóa tốt sẽ khiến nước tiểu biến đổi toàn diện về cả lượng, màu, mùi lẫn trạng thái. Người bị sỏi thận sẽ nhận thấy nước tiểu có mùi khai nồng nặc hoặc hôi hám kèm theo mùi kim loại gỉ sét. Với bệnh nhân viêm thận hay suy thận, nước tiểu lại bốc mùi hôi và hơi tanh.

Đáng sợ nhất là ở những người mắc ung thư thận, nước tiểu sẽ có mùi hôi cực kỳ khó chịu, thậm chí gây cảm giác buồn nôn hoặc nồng nặc mùi trứng thối, thường đi kèm với các dấu hiệu như tiểu lẫn máu, nước tiểu có màu đen hoặc nâu và có kết cấu nhớt hơn bình thường.  

Bên cạnh các nguyên nhân từ thận, sự thay đổi mùi vị này cũng có thể bắt nguồn từ một số bệnh lý khác. Người bị tiểu đường sẽ thấy nước tiểu có mùi ngòn ngọt khác lạ. Các tình trạng như rò bàng quang, viêm nhiễm cơ quan sinh dục hay nhiễm trùng đường tiết niệu lại khiến nước tiểu có mùi khai bất thường.

Cuối cùng, một số bệnh lý về gan cũng có khả năng làm nước tiểu bốc mùi hôi tanh do cơ thể bị rối loạn chuyển hóa bilirubin và tích tụ methionine, thường xuất hiện cùng các triệu chứng đi kèm như chán ăn, vàng da, vàng mắt hoặc nước tiểu chuyển màu đậm hơn.