Thói quen uống nóng tiềm ẩn nguy cơ ung thư không kém rượu

Thói quen uống nóng âm thầm hủy hoại thực quản

Ai cũng nghĩ uống trà hay cà phê nóng mỗi sáng là vô hại, nhưng các chuyên gia y tế cảnh báo: nhiệt độ quá cao khi tiêu thụ đồ uống quen thuộc có thể âm thầm làm tổn thương niêm mạc thực quản. Theo thời gian, những tổn thương này tích tụ và tiềm ẩn nguy cơ ung thư không kém tác hại lâu dài của rượu bia.

Đánh giá toàn cầu từ Cơ quan Nghiên cứu Ung thư Quốc tế (IARC) cho thấy việc uống nước, trà hay cà phê quá nóng được xếp vào nhóm 2A – các tác nhân “có khả năng gây ung thư”. Nhóm này bao gồm những yếu tố có bằng chứng hạn chế trên người nhưng đủ mạnh trên động vật thí nghiệm, hoặc có cơ chế sinh học hợp lý.

Cơ chế gây hại

Việc uống đồ nóng trên 65°C có thể gây bỏng ngay lập tức cho niêm mạc thực quản. Nếu thói quen này lặp lại lâu ngày, các tổn thương nhỏ tích tụ, tạo điều kiện cho tế bào biến đổi bất thường, làm tăng nguy cơ ung thư thực quản. Một số nghiên cứu tại châu Phi ghi nhận việc tiêu thụ đồ uống quá nóng có thể gần như gấp đôi nguy cơ ung thư biểu mô thực quản.

Ngoài nguy cơ lâu dài, việc uống nhiều trà hoặc cà phê nóng còn có thể khiến cơ thể bồn chồn, khó ngủ do lượng caffeine cao.

Theo IARC, số ca ung thư thực quản toàn cầu dự kiến tăng hơn 50% giai đoạn 2020–2040, lên gần 1 triệu ca mắc mới mỗi năm. Đông Á, Nam và Đông Phi là những nơi có tỷ lệ mắc cao, chủ yếu là ung thư biểu mô tế bào vảy, với các yếu tố nguy cơ gồm hút thuốc, uống rượu, ô nhiễm không khí trong nhà và thói quen uống nóng.

Làm sao vẫn uống được mà an toàn?

Chuyên gia khuyên nên giữ nhiệt độ đồ uống ở mức vừa phải, không uống ngay khi vừa đun sôi. Một số mẹo nhỏ:

- Chờ nước nguội còn khoảng 50–60°C trước khi uống.

- Nhâm nhi từ từ, không uống liên tục nhiều cốc quá nóng.

- Hạn chế uống đồ nóng nhiều lần trong ngày.

Đồ uống thay thế tốt cho sức khỏe

Ngoài việc điều chỉnh nhiệt độ, bạn có thể lựa chọn những đồ uống vừa ngon vừa hỗ trợ sức khỏe:

1. Trà xanh: Giàu catechin, giúp chống oxy hóa và hạn chế sự phát triển tế bào bất thường.
2. Cà phê đen: Một số nghiên cứu liên quan đến nguy cơ thấp hơn của ung thư ruột kết, gan và nội mạc tử cung.
3. Nước ép cam, chanh: Chứa flavonoid, giúp bảo vệ tế bào và phòng ngừa viêm.
4. Nước ép lựu: Polyphenol và ellagitannin có khả năng chống viêm, hỗ trợ ngăn chặn tế bào ung thư.
5. Nước ép nho: Giàu resveratrol, quercetin, anthocyanin, hỗ trợ giảm viêm và bảo vệ tế bào.