Chính phủ đề xuất 3 mức giá điện sinh hoạt theo giờ

Ngày 21/9, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Điện lực. Thừa ủy quyền Chính phủ, Thứ trưởng Công Thương Nguyễn Việt Sơn trình bày tờ trình dự án luật.

Theo Thứ trưởng Sơn, Chính phủ đề xuất sửa đổi một số quy định về chính sách giá điện theo hướng phản ánh đầy đủ chi phí sản xuất, kinh doanh hợp lý. Cách tiếp cận này nhằm tạo điều kiện để các đơn vị điện lực thu hồi chi phí đầu tư, tài chính, vận hành và có lợi nhuận phù hợp với mức độ rủi ro.

Chính sách giá điện cũng được đề xuất theo hướng bảo đảm khả năng huy động vốn, an ninh năng lượng, phát triển bền vững hệ thống điện và kinh tế - xã hội, trong đó có các vùng khó khăn.

Một trong những nội dung đáng chú ý là bổ sung quy định áp dụng giá bán lẻ điện theo thời gian sử dụng đối với khách hàng sinh hoạt. Theo đó, giá điện được phân theo giờ cao điểm, giờ thấp điểm và giờ bình thường, khi điều kiện kỹ thuật cho phép.

Dự thảo mới quy định về nguyên tắc áp dụng giá điện theo các khung thời gian này, chưa ấn định cụ thể mỗi khung sẽ có mức giá bao nhiêu đồng/kWh.

Việc đưa cơ chế giá điện theo giờ vào dự thảo luật cũng không đồng nghĩa tất cả hộ gia đình sẽ ngay lập tức chuyển sang cách tính tiền điện này. Việc áp dụng còn phải gắn với đánh giá tác động, xác định nhóm khách hàng phù hợp, lộ trình thực hiện và khả năng đáp ứng của hạ tầng kỹ thuật.

Một yêu cầu quan trọng là hệ thống đo đếm phải có khả năng ghi nhận lượng điện tiêu thụ theo từng khoảng thời gian. Đây là cơ sở để xác định sản lượng điện khách hàng sử dụng trong giờ cao điểm, thấp điểm và giờ bình thường.

Theo khung giờ vận hành hệ thống điện quốc gia được Bộ Công Thương ban hành, giờ cao điểm hiện được xác định từ 17h30 đến 22h30 từ thứ Hai đến thứ Bảy; giờ thấp điểm từ 0h đến 6h hằng ngày. Thời gian còn lại là giờ bình thường.

Tuy nhiên, các khung giờ vận hành này không có nghĩa hộ gia đình hiện đã được tính tiền điện theo ba mức. Đây mới là cơ sở về thời gian để cơ quan quản lý nghiên cứu cơ chế giá điện theo giờ đối với khách hàng sinh hoạt.

Bên cạnh cơ chế giá điện theo giờ, dự thảo Luật Điện lực sửa đổi đề xuất bổ sung thẩm quyền của Bộ trưởng Bộ Công Thương trong việc phê duyệt khung giá bán buôn điện; đồng thời bổ sung điều khoản chuyển tiếp về cơ cấu biểu giá bán lẻ điện đối với khách hàng là cơ sở lưu trú du lịch.

Dự thảo cũng bám sát định hướng xây dựng lộ trình xóa bỏ bù chéo giá điện giữa các nhóm khách hàng. Thường trực Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường đề nghị làm rõ phạm vi, đối tượng và lộ trình thực hiện, đồng thời tách bạch việc xóa bỏ bù chéo với chính sách hỗ trợ trực tiếp cho hộ nghèo, hộ chính sách và các địa bàn khó khăn.

Về mua bán điện, Chính phủ đề xuất sửa đổi quy định về mua bán điện trực tiếp giữa khách hàng sử dụng điện lớn và đơn vị phát điện theo hướng mở rộng đối tượng tham gia, trong đó có đơn vị bán lẻ điện. Quy mô và điều kiện tham gia sẽ do Chính phủ quy định.

Dự thảo đồng thời bổ sung, làm rõ các trường hợp ngừng hoặc giảm mức cung cấp điện, trong đó có trường hợp bên mua điện không thanh toán tiền điện theo thỏa thuận trong hợp đồng. Chính phủ được giao quy định chi tiết về trình tự ngừng, giảm cung cấp điện, phương pháp xác định và mức chi phí ngừng, cấp điện trở lại.

Thẩm tra dự án luật, Thường trực Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường cơ bản tán thành nguyên tắc giá điện được hình thành trên cơ sở chi phí hợp lý, hiệu quả đầu tư, mức độ rủi ro và điều kiện thị trường.

Cơ quan thẩm tra đề nghị không chuyển toàn bộ rủi ro đầu tư, kinh doanh sang Nhà nước, bên mua điện hoặc người sử dụng điện. Đối với trường hợp giá bán điện chưa kịp điều chỉnh để bảo đảm ổn định kinh tế vĩ mô, an sinh xã hội, cơ quan này cũng đề nghị làm rõ nguồn, phương thức và thời điểm xác nhận, xử lý các khoản chi phí phát sinh.

Đối với việc xóa bỏ bù chéo, cơ quan thẩm tra cho rằng cần làm rõ phạm vi, đối tượng và lộ trình, đồng thời bảo đảm nguồn lực hỗ trợ cho các nhóm chính sách được công khai, minh bạch.

Ủy ban Thường vụ Quốc hội tán thành việc sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Điện lực, đồng thời lưu ý chỉ sửa đổi những nội dung thực sự cần thiết, có cơ sở đầy đủ và thực hiện nghiêm các quy định về kiểm soát quyền lực, phòng chống lợi ích nhóm trong quá trình sửa luật.

HL (SHTT)