Ngân hàng, hàng không đồng loạt nới room 49%: Cú hích chiến lược trước thềm nâng hạng

Hàng không: Tăng trần sở hữu, mở thêm dư địa vốn

Trong thời gian dài, tỷ lệ tối đa dành cho nhà đầu tư nước ngoài tại các hãng hàng không Việt Nam được cố định ở mức 34%. Hiện nay, đề xuất nâng trần lên 49% đang được đưa ra lấy ý kiến. Nếu được phê duyệt, đây sẽ là bước tiến quan trọng trong việc cải thiện môi trường đầu tư và tăng tính hấp dẫn của ngành đối với dòng vốn quốc tế.

Động thái này diễn ra khi hoạt động kinh doanh của các doanh nghiệp hàng không đã bước vào chu kỳ phục hồi rõ nét. Chẳng hạn, Vietjet Air (HOSE: VJC) ghi nhận năm 2025 với doanh thu hợp nhất vượt 82.000 tỷ đồng - mức cao nhất kể từ khi đi vào hoạt động. Lợi nhuận sau thuế đạt hơn 2.100 tỷ đồng, tăng mạnh so với năm trước và vượt kế hoạch đề ra. Riêng quý IV, doanh thu tăng gần 50% so với cùng kỳ, phản ánh sự khởi sắc đồng thời ở cả thị trường nội địa lẫn quốc tế.

Doanh nghiệp này đang tiếp tục tái cơ cấu mạng bay, bổ sung đội tàu, nâng tỷ trọng doanh thu quốc tế và phát triển dịch vụ phụ trợ. Thị phần nội địa duy trì ở mức cao, trong khi thương hiệu được đánh giá thuộc nhóm có giá trị lớn tại khu vực ASEAN.

Trong bối cảnh hiện nay, đề xuất nâng tỷ lệ sở hữu nước ngoài lên 49% được kỳ vọng sẽ giúp doanh nghiệp mở rộng khả năng huy động nguồn vốn dài hạn, đồng thời đa dạng hóa tệp cổ đông và tạo nền tảng tích cực cho mặt bằng định giá của toàn ngành trong trung hạn. Đối với một ngành có độ mở và mức độ hội nhập sâu như hàng không, động thái này không đơn thuần là vấn đề tăng thêm vốn, mà còn mang ý nghĩa mở rộng dư địa tăng trưởng, tận dụng cơ hội từ một thị trường đang được các tổ chức quốc tế đánh giá cao về triển vọng phát triển bền vững trong tương lai.

Ngân hàng: Đã có những bước đi tiên phong

Trước khi đề xuất áp dụng với hàng không, lĩnh vực ngân hàng đã có động thái tương tự. Chính phủ cho phép nâng trần sở hữu nước ngoài lên 49% đối với các tổ chức tín dụng tham gia tái cơ cấu ngân hàng yếu kém.

Ba ngân hàng niêm yết thường được nhắc tới gồm HDBank (HDB), MB Bank (MBB) và VPBank (VPB). Đây đều là những tổ chức nằm trong nhóm dẫn đầu về hiệu quả hoạt động và năng lực tài chính.

Năm 2025, HDBank ghi nhận lợi nhuận trước thuế hơn 21.300 tỷ đồng, tăng trên 27% so với năm trước. Hệ số an toàn vốn (CAR) đạt 16,7% - mức cao nhất toàn ngành; ROE ở mức 25,3%, đứng đầu hệ thống; ROA cũng thuộc top 3 hệ thống. Ngân hàng này duy trì chính sách chia cổ tức bằng tiền mặt và cổ phiếu quanh mức 30% trong nhiều năm. Trong năm 2025, cổ phiếu HDB tăng hơn 50%, mang lại lợi ích kép cho cổ đông.

VPBank và MB cũng có một năm tăng trưởng tích cực. VPBank nằm trong top 3 toàn ngành về CAR, còn MB xếp thứ 4 về ROE. Cả ba ngân hàng đang củng cố nền tảng vốn để chuẩn bị cho giai đoạn tăng trưởng mới từ năm 2026, với kỳ vọng room tín dụng cao hơn, tiếp tục mở rộng mảng bán lẻ, gia tăng thu nhập ngoài lãi, cải thiện biên lợi nhuận và kiểm soát chi phí trong bối cảnh lãi suất được kỳ vọng ổn định.

Việc nới trần sở hữu tạo thêm dư địa để các ngân hàng này thu hút và lựa chọn dòng vốn quốc tế phù hợp, qua đó bổ sung động lực cho chiến lược phát triển dài hạn.

Theo ông Lê Anh Tuấn, CEO Dragon Capital, nâng hạng thị trường là bước khởi đầu cho chu kỳ thu hút dòng vốn dài hạn. Các tổ chức xếp hạng như FTSE Russell và MSCI đặc biệt quan tâm tới mức độ tiếp cận thị trường và các hạn chế về sở hữu nước ngoài.

Vì vậy, việc điều chỉnh trần sở hữu tại những ngành trụ cột như ngân hàng và hàng không không chỉ mang ý nghĩa riêng lẻ từng ngành, mà còn được xem như thông điệp chính sách rõ ràng về một thị trường vốn đang ngày càng chủ động, tự tin và sẵn sàng hội nhập sâu rộng hơn.