Xét xử vụ án tại Viện Pháp y tâm thần Trung ương: 65 bị cáo hầu tòa vì biến tội phạm thành bệnh nhân, mở đường trốn án

Vụ án có tới 9 tội danh được đưa ra truy tố, bao gồm: Nhận hối lộ, Đưa hối lộ, Môi giới hối lộ, Làm sai lệch hồ sơ vụ án, Lợi dụng chức vụ quyền hạn trong khi thi hành công vụ, Tàng trữ trái phép chất ma túy, Tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy, Đánh bạc và Lừa đảo chiếm đoạt tài sản. Trong số các bị cáo, có đến 49 người là cựu lãnh đạo, cán bộ, y bác sĩ và nhân viên của Viện Pháp y tâm thần Trung ương cùng hầu tòa vì cấu kết với tội phạm để trục lợi.

Mạng lưới thao túng tinh vi của cặp vợ chồng nhiều tiền án và dàn cán bộ tha hóa

Hội đồng xét xử ghi nhận sự tham gia của 31 luật sư bào chữa cho các bị cáo và triệu tập 70 cá nhân, tổ chức có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan, trong đó có đại diện Viện Pháp y tâm thần Trung ương cùng đại diện Trung tâm Pháp y tâm thần khu vực miền núi phía Bắc. Trong số 65 bị cáo, có 46 người bị tạm giam và 19 người được áp dụng biện pháp tại ngoại.

Tâm điểm của đường dây này là bị cáo Nguyễn Thị Mai Anh (sinh năm 1979, trú tại phường Thanh Xuân, Hà Nội) và chồng là Lê Văn Đông (sinh năm 1978, trú tại phường Từ Liêm, Hà Nội). Hồ sơ nhân thân cho thấy cả hai đều là những đối tượng bất hảo cộm cán: Mai Anh có 7 tiền án, tiền sự, còn Đông sở hữu tới 13 tiền án, tiền sự. Dù mang lý lịch bất hảo, cặp đôi này lại trở thành mắt xích cốt lõi thao túng toàn bộ hoạt động bên trong Viện. Tại phiên tòa, Mai Anh bị xét xử về ba tội danh Lừa đảo chiếm đoạt tài sản, Môi giới hối lộ và Đưa hối lộ; còn Lê Văn Đông bị đưa ra xét xử về tội Tàng trữ trái phép chất ma túy và Tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy.

Vợ chồng bị cáo Nguyễn Thị Mai Anh và Lê Văn Đông thời điểm bị bắt giữ. Ảnh: CACC.

Về phía Viện Pháp y tâm thần Trung ương, danh sách bị cáo trải dài từ cấp cao nhất tới các vị trí phục vụ, gồm hai cựu Viện trưởng là Trần Văn Trường (sinh năm 1973) và Ngô Văn Vinh (sinh năm 1962), cựu Phó Viện trưởng Dương Văn Lương (sinh năm 1962), bà Đặng Thị Hòa (vợ ông Trần Văn Trường) cùng 45 cựu cán bộ y tế, bác sĩ, điều dưỡng và bảo vệ. Nhóm này bị truy tố về các tội danh Nhận hối lộ, Đưa hối lộ, Môi giới hối lộ, Lợi dụng chức vụ quyền hạn trong khi thi hành công vụ, Tàng trữ trái phép chất ma túy và Đánh bạc. Ngoài ra, 15 bị cáo còn lại bị đưa ra xét xử về các tội liên quan đến ma túy, đưa hối lộ hoặc lừa đảo chiếm đoạt tài sản.

Những "đặc quyền" khó tin giữa viện tâm thần và thác loạn ma túy

Theo cáo trạng, Mai Anh thuộc diện áp dụng biện pháp bắt buộc chữa bệnh vào các năm 2016 và 2020. Lợi dụng kẽ hở quản lý, cặp vợ chồng này đã liên tục chi tiền mặt và tài trợ các kỳ nghỉ dưỡng, du lịch xa hoa cho lãnh đạo, bác sĩ và nhân viên y tế để mua chuộc quyền tự do sinh hoạt.

Nhờ dòng tiền hối lộ, Mai Anh được bệnh viện ưu ái bố trí buồng bệnh riêng biệt trang bị đầy đủ điều hòa, tủ lạnh, thậm chí đưa cả hai con nhỏ cùng người giúp việc vào chung sống như ở nhà. Người chồng Lê Văn Đông cũng được thoải mái ra vào, ăn nghỉ và sinh hoạt tự do tại đây. Đổi lại các khoản tiền "bôi trơn" định kỳ hàng tháng, nhiều bác sĩ và điều dưỡng đã nhắm mắt làm ngơ cho bệnh nhân trốn viện, đồng thời ém nhẹm thông tin khi cơ quan điều tra đến xác minh. Lực lượng bảo vệ cũng nhận tiền để tiếp tay mở cổng giúp Mai Anh trốn viện tới 37 lần và Đông ra ngoài 11 lần để tiếp tục thực hiện hành vi vi phạm pháp luật.

Sự lũng đoạn còn lên tới đỉnh điểm khi vào tối 7/6/2025, tại khu vực bãi biển Sầm Sơn (Thanh Hóa), lực lượng Công an Hà Nội phối hợp cùng Công an tỉnh Thanh Hóa đã bắt quả tang Lê Văn Đông đang tổ chức sử dụng ma túy tập thể. Tham gia vào cuộc bay lắc này có cả Trần Quốc An, điều dưỡng của Viện Pháp y tâm thần Trung ương. An không chỉ uống "nước vui" và hút cần sa do Đông cung cấp mà còn giấu ma túy trong túi quần. Tiến hành khám xét khẩn cấp buồng bệnh của vợ chồng Mai Anh tại Viện và nơi ở của Trần Quốc An, cảnh sát phát hiện và thu giữ một lượng lớn ma túy các loại. Quá trình điều tra mở rộng còn bóc gỡ thêm hành vi phạm pháp của điều dưỡng Nguyễn Văn Quang, người bị truy tố thêm tội Đánh bạc vì nhiều lần tham gia cá độ bóng đá quốc tế với số tiền 10 triệu đồng mỗi trận.

Hợp thức hóa hồ sơ cho tội phạm cộm cán và đường dây "chạy chức" tiền tỷ

Không chỉ dừng lại ở việc dung túng vi phạm và sử dụng chất cấm, các lãnh đạo và bác sĩ tại Viện còn thực hiện hành vi can thiệp vào chuyên môn để “hô biến” tội phạm nguy hiểm thành người tâm thần. Nắm được kẽ hở pháp lý về việc thời gian điều trị bắt buộc được khấu trừ vào thời hạn chấp hành án tù, nhiều đối tượng phạm tội nghiêm trọng trong các vụ án giết người, ma túy và lừa đảo đã chi hàng trăm triệu đến hàng tỷ đồng để mua kết luận giám định tâm thần.

Để hợp thức hóa hồ sơ, các cán bộ giám định đã cố tình ngụy tạo, ghi thêm vào bệnh án những triệu chứng lâm sàng giả tạo như "ảo thanh đàm thoại", "khí sắc trầm" hay "bi quan chán nản", từ đó đưa ra kết luận các đối tượng "mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi". Trong mỗi thương vụ, các thành viên trong tổ giám định được chia từ vài triệu đến vài chục triệu đồng, trong khi phần lớn số tiền rơi vào tay các cựu lãnh đạo. Cáo trạng chỉ rõ cựu Viện trưởng Trần Văn Trường đã trực tiếp nhận hối lộ 4,68 tỷ đồng chỉ riêng từ việc "chạy giấy tâm thần".

Đáng kinh ngạc hơn, Mai Anh là đối tượng trung gian môi giới làm bệnh án giả nhiều nhất, đồng thời vươn vòi can thiệp sâu vào công tác tổ chức nội bộ của Viện. Nữ tội phạm này tác động để những nhân viên thân tín được đưa vào diện quy hoạch lãnh đạo khoa phòng, được cử đi đào tạo chuyên môn và bố trí vào các vị trí thuận lợi nhằm tiếp tục phục vụ các mưu đồ phi pháp của mình. Cùng thời điểm, bà Nguyễn Thị Thu Hoài, Phó Trưởng phòng Tổ chức cán bộ của Viện, đã nhận 3,46 tỷ đồng từ 7 trường hợp xin việc, sau đó chuyển lại 3 tỷ đồng cho cựu Viện trưởng Trần Văn Trường để phê duyệt các quyết định tuyển dụng, bổ nhiệm sai quy định.

Khám xét nơi ở của ông Trần Văn Trường, cơ quan điều tra đã thu giữ một thùng chứa 4,5 tỷ đồng tiền mặt, 5 sổ tiết kiệm trị giá 3,4 tỷ đồng, 6 sổ tiết kiệm trị giá hơn 55.000 USD cùng 8 giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Tính chung toàn bộ vụ án, cựu Viện trưởng này phải chịu trách nhiệm về số tiền nhận hối lộ lên tới hơn 8 tỷ đồng, với khoản tiền hưởng lợi cá nhân là 6,8 tỷ đồng. Về phía bị cáo Nguyễn Thị Mai Anh, cơ quan công tố xác định người phụ nữ này đã đưa hối lộ hơn 1,5 tỷ đồng, môi giới hối lộ hơn 5,9 tỷ đồng (hưởng lợi 3,3 tỷ đồng) và chiếm đoạt khoảng 3,7 tỷ đồng từ hành vi lừa đảo.

PV (SHTT)