Tuyên bố của Tổng thống Mỹ Donald Trump rằng hoạt động khai thác dầu mỏ, khí đốt và khoáng sản quy mô lớn tại Greenland sắp bắt đầu đã vấp phải phản hồi từ chính quyền hòn đảo Bắc Cực này.

Theo CNN, Thứ trưởng Bộ Khai khoáng Greenland Jørgen Hammeken-Holm xác nhận một số công ty Mỹ đang triển khai hoạt động tại đây, nhưng nhấn mạnh hòn đảo vẫn còn cách rất xa giai đoạn thăm dò quy mô lớn.

“Có nhiều hoạt động thăm dò quy mô nhỏ đang diễn ra, nhưng có thể phải mất nhiều năm nữa chúng mới thực sự đi vào hoạt động”, ông Hammeken-Holm cho biết.

Quan chức Greenland cũng nhắc lại những trở ngại mà các nhà nghiên cứu từng đề cập, trong đó có chi phí khai thác khổng lồ và điều kiện tự nhiên khắc nghiệt. Những yếu tố này khiến việc đưa các nguồn tài nguyên của hòn đảo vào khai thác không thể diễn ra nhanh chóng.

14-1791989992-greenland-bac-tuyen-bo-cua-ong-trump-ve-ke-hoach-khai-thac-dau-khi-quy-mo-lon
Tổng thống Mỹ Donald Trump đã nhiều lần công khai ý định muốn giành quyền kiểm soát đảo Greenland từ tay Đan Mạch. Ảnh: Athen News

Phần lớn tài nguyên của Greenland nằm tại những khu vực xa xôi phía trên Vòng Bắc Cực, nơi có lớp băng dày hàng kilomet và hệ thống cơ sở hạ tầng còn hạn chế. Khoảng 80% diện tích hòn đảo bị băng tuyết bao phủ, tạo thêm thách thức đối với các hoạt động thăm dò và khai thác.

Kể từ khi trở lại Nhà Trắng, Tổng thống Donald Trump nhiều lần đưa ra những tuyên bố về việc giành quyền kiểm soát Greenland cùng các nguồn tài nguyên thiên nhiên tại đây. Những phát ngôn này đã khiến các đối tác châu Âu và Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) phẫn nộ.

Trong bài đăng trên mạng xã hội Truth Social vào sáng sớm 14/10, ông Trump tiếp tục nhấn mạnh tiềm năng tài nguyên và vị trí chiến lược của Greenland.

Theo nhà lãnh đạo Mỹ, một số chuyên gia nhận định khu vực này có trữ lượng dầu mỏ dễ khai thác lớn hơn nhiều so với hầu hết những vùng đất khác trên thế giới. Ông cũng cho rằng Greenland có vai trò đặc biệt quan trọng đối với hệ thống phòng thủ của Mỹ, bởi các cuộc tấn công nhằm vào nước này trong tương lai có thể đi qua hòn đảo.

Ông Trump đề cập đến khả năng hệ thống phòng thủ tại Greenland sẽ phải đánh chặn máy bay không người lái, tên lửa và những loại vũ khí khác trong tương lai.

Tháng trước, Mỹ, Đan Mạch và Greenland đạt được một thỏa thuận nhằm tháo gỡ căng thẳng sau những lời đe dọa sáp nhập hòn đảo có vị trí chiến lược của ông Trump.

Trước đó, Tổng thống Mỹ từng tuyên bố thỏa thuận sẽ giúp Washington có được quyền “kiểm soát vĩnh viễn” đối với an ninh Greenland. Tuy nhiên, nội dung văn bản mở đầu bằng việc công nhận chủ quyền của Đan Mạch và quyền tự quyết của người dân Greenland.

Theo thông tin được công bố trên trang web Nhà Trắng, thỏa thuận chỉ điều chỉnh một số chi tiết nhỏ trong hiệp ước năm 1951, văn bản cho phép Mỹ đồn trú quân sự tại Greenland trong khuôn khổ phòng thủ của NATO.

Đáng chú ý, thỏa thuận không đề cập cụ thể đến dầu mỏ hay khí đốt. Thay vào đó, văn bản ghi nhận các nội dung hợp tác về khoáng sản, phát triển kinh tế và thúc đẩy hoạt động kinh doanh, nhưng không đưa ra chi tiết cụ thể hơn.

Thỏa thuận cũng mở đường cho việc thiết lập thêm các căn cứ của Mỹ tại Greenland, đồng thời bảo đảm quyền tiếp cận quân sự cho Washington trong trường hợp hòn đảo giành độc lập khỏi Đan Mạch.

Những nội dung này cho thấy trọng tâm của thỏa thuận được công bố nằm ở hợp tác kinh tế và an ninh, trong khi tuyên bố về việc sắp khai thác tài nguyên quy mô lớn của ông Trump vẫn chưa được phía Greenland xác nhận.

QT (SHTT)