Lũ quét ở Nepal dữ dội như “bê tông di động”, chuyên gia chỉ ra cơ hội sống sót

Ngày 26/8, một trận lũ quét kèm sạt lở đất nghiêm trọng xảy ra tại khu vực biên giới Nepal - Tây Tạng (Trung Quốc). Dòng bùn lũ kéo theo đất đá, băng và lượng lớn mảnh vỡ tràn xuống các thung lũng, gây ra cảnh tượng tàn phá dữ dội.

Tính đến thời điểm hiện tại, ít nhất 160 người đã thiệt mạng tại hai khu vực. Cảnh sát Nepal cho biết đã tìm thấy 157 thi thể, trong khi phía Tây Tạng ghi nhận 3 người tử vong và 265 người vẫn mất tích.

Văn phòng Thủ tướng Nepal cho biết hơn 480 du khách đang mất tích, trong đó có 391 người nước ngoài đến từ nhiều quốc gia như Ấn Độ, Mỹ, Australia, Anh và Canada.

Tại Nhật Bản, Đại sứ quán nước này ở Nepal cho biết vẫn chưa thể liên lạc với 5 công dân được cho là thành viên của một đoàn du lịch. Chính phủ Hàn Quốc thông báo 8-9 công dân đang làm việc tại một dự án nhà máy thủy điện ở Nepal mất tích.

Ngoài ra, 11 công dân Malaysia được cho là đang ở khu vực Rasuwa cũng mất liên lạc, trong khi 4 công dân Nga có mặt tại vùng thiên tai chưa rõ tung tích.

Những hình ảnh được ghi lại tại hiện trường cho thấy sức mạnh khủng khiếp của dòng lũ. Camera giám sát ở phía Trung Quốc đã ghi lại cảnh dòng bùn cuồn cuộn đất đá và mảnh vỡ lao nhanh về phía một tòa nhà cao vài tầng.

Chỉ trong chớp mắt, công trình bị dòng bùn nuốt chửng. Nhiều xe buýt và ô tô cũng bị cuốn trôi theo dòng nước dữ.

Tại khu vực chịu ảnh hưởng ở Nepal, bùn đất phủ kín một số tòa nhà đến tận tầng hai. Nhiều ô tô bị vùi lấp, trong khi cành cây, dây điện cùng vô số mảnh vụn nằm ngổn ngang. Những người sống sót được nhìn thấy trong tình trạng toàn thân phủ đầy bùn đất.

Theo các chuyên gia, tốc độ và sức mạnh của dòng bùn khiến việc chạy bộ hoặc lái xe để thoát thân gần như không khả thi nếu chỉ bắt đầu hành động khi đã nhìn thấy lũ.

Nhà thủy văn học người Mỹ Hatim Sharif ví dòng bùn lũ tốc độ cao giống như “bê tông di động”. Ông cảnh báo khi mắt thường đã có thể nhìn thấy dòng lũ đang lao tới, con người thường không còn đủ thời gian để chạy hoặc lái xe đến nơi an toàn.

Theo chuyên gia này, cách ứng phó quan trọng nhất là nhanh chóng sơ tán lên vùng đất cao trước khi dòng lũ xuất hiện. Việc trèo lên sườn núi hoặc tìm nơi cao ít nhất khoảng 6 m có thể mang lại cơ hội sống sót.

Nguyên nhân chính xác của thảm họa hiện vẫn chưa được xác định. Các chuyên gia cho rằng đá và những khối băng sụt lở có thể đã làm nghẽn dòng sông, thay vì núi lở trực tiếp do động đất.

Thảm họa xảy ra tại khu vực Himalaya, nơi các chuyên gia nhận định những rủi ro liên quan đến băng tan và các hiện tượng địa chất tương tự đang chịu tác động của biến đổi khí hậu.

Nepal đóng góp chưa đến 0,1% lượng khí thải toàn cầu nhưng lại được xem là một trong những quốc gia chịu ảnh hưởng nặng nề. Địa hình hiểm trở của Himalaya, mưa theo mùa lớn và vị trí nằm trong vùng kiến tạo địa chất năng động khiến quốc gia này thường xuyên đối mặt với nhiều loại thiên tai.

Động đất, sạt lở đất, tuyết lở, hạn hán và lũ lụt, trong đó có những trận lũ bắt nguồn từ việc vỡ hồ băng, đều có thể gây ra những hậu quả nghiêm trọng đối với người dân.